Τα σενάρια για την επόμενη μέρα στην Ισπανία

Μετά την χωρίς κοινοβουλετική πλειοψηφία νίκη των Σοσιαλιστών (PSOE) στις βουλευτικές εκλογές της Ισπανίας, ο Πέδρο Σάντσεθ, θα αναζητήσει εταίρους για τον σχηματισμό κυβέρνησης με τις διαπραγματεύσεις να διαρκούν από εβδομάδες μέχρι και μήνες.

Ο Ισπανός πρωθυπουργός θα προσεγγίσει ηγέτες των υπόλοιπων κομμάτων σε μια προσπάθεια να βρεθεί κοινό έδαφος, αλλά τελευταίες εκτιμήσεις αναφέρουν ότι σχεδιάζει να κυβερνήσει μόνος του με την υποστήριξη των Podemos.

Τα δύο κόμματα όμως δεν θα έχουν την πλειοψηφία, σύμφωνα με την εικόνα που αναμένεται να προκύψει μετά την ολοκλήρωση της καταμέτρησης των ψήφων στις πρώτες εβδομάδες του Μαΐου.

Στην τελευταία καταμέτρηση οι Σοσιαλιστές λάμβαναν 123 έδρες στη Βουλή και οι Podemos 42. Δηλαδή τους απομένουν 11 έδρες για να έχουν την πλειοψηφία των 350 εδρών και αυτό σημαίνει ότι θα έχουν ανάγκη για συνεργασία με μικρότερα κόμματα, πιθανότερο με τους Βάσκους εθνικιστές ή τους Kαταλανούς αυτονομιστές.

Απίθανη θεωρείται η συμμαχία του πρώτου κόμματος με το ακροδεξιό Vox, που μπήκε στο Ισπανικό κοινοβούλιο για πρώτη φορά μετά την αποκατάσταση της δημοκρατίας, και με τους κεντροδεξιούς Ciudadanos, που αναδείχτηκαν τρίτο κόμμα και έλαβαν 57 έδρες στη βουλή, αφού το συντηρητικό Λαϊκό Κόμμα υπέστη μεγάλη ήττα.

Σοσιαλιστές και Πολίτες θα έχουν πλειοψηφία και πολλοί στις χρηματαγορές θεωρούν ότι αυτή θα ήταν η καλύτερη εξέλιξη, αλλά ούτε ο Σάντσεθ ούτε ο αρχηγός των Ciudadanos, Αλμπέρτ Ριβέρα, φαίνεται πρόθυμος για μια τέτοια συνεργασία με τον δεύτερο να δηλώνει ότι το κόμμα του θα ηγηθεί της αντιπολίτευσης.

Είχε προηγηθεί ο υπαινιγμός της αντιπροέδρου της κυβέρνησης Κάρμεν Κάλβο πως το PSOE θα επιδιώξει να σχηματίσει κυβέρνηση μειοψηφίας, αναζητώντας κοινοβουλευτικά ερείσματα ανά περίσταση, όπως και η αρνητική στάση των Ciudadanos διά στόματος του στελέχους του Ινές Αριμάδας, που απέκλεισε συνεργασία με όσους συνεργάσθηκαν με τους «αυτονομιστές Βάσκους και Καταλανούς».

Μακρά διαβούλευση

Με βάση τον εκλογικό νόμο η νέα κάτω βουλή πρέπει να συνεδριάσει στις 21 Μαΐου. Στη συνέχεια ο βσιλιάς Φελίπε θα έχει συζητήσεις με τους αρχηγούς των κομμάτων για την εξεύρεση ενός υποψήφιου πρωθυπουργού, ο οποίος θα έχει τη στήριξη της βουλής.

Μια νέα κυβέρνηση χρειάζεται να έχει απόλυτη πλειοψηφία στον πρώτο γύρο της ψηφοφορίας στη βουλή ώστε να αναλάβει καθήκοντα. Σε έναν δεύτερο γύρο απαιτείται μόνο απλή πλειοψηφία. Αν ο υποψήφιος πρωθυπουργός αποτύχει στην προσπάθεια αυτή, ξεκινά η αντίστροφη μέτρηση με δίμηνη προθεσμία ώστε οι βουλευτές να επιλέξουν έναν νέο πρωθυπουργό πριν από την αυτόματη διάλυση της βουλής και προγραμματίζονται νέες εκλογές για 54 ημέρες μετά.

Μετά τις συνομιλίες μεταξύ των κομμάτων ο βασιλιάς Φελίπε δεν δεσμεύεται χρονικά για το πότε θα προτείνει υποψήφιο πρωθυπουργό. Σημειώνεται ότι οι περιφερειακές και δημοτικές εκλογές είναι προγραμματισμένες στις 26 Μαΐου, την ίδια δηλαδή ημέρα με τις ευρωεκλογές, κάτι που θα μπορούσε να προκαλέσει καθυστέρηση των διαπραγματεύσεων για τον σχηματισμό κυβέρνησης. Αυτό σημαίνει ότι μια νέα κυβέρνηση είναι απίθανο να προκύψει πριν από τον Ιούνιο ή ακόμη και τον Ιούλιο.

Η αντίδραση των αγορών 

Οι αγορές στην Ισπανία αντέδρασαν με ηρεμία στο αποτέλεσμα της κάλπης. Είναι η πρώτη φορά που διαπιστώνεται άνοδος του χρηματιστηριακού δείκτη Ibex έπειτα από μία εκλογική αναμέτρηση και αυτό παρ’ όλο που από τις εκλογές δεν προέκυψε αυτοδυναμία. 

Παρά το γεγονός ότι Σάντσεθ προκειμένου να σχηματίσει κυβέρνηση θα απαιτηθεί να αναζητήσει συμμαχίες, οι αγορές διαπιστώνουν πως υπάρχει ένα γενικό επίπεδο πολιτικής σταθερότητας, που δεν θέτει σε κίνδυνο τον σαφή ευρωπαϊκό προσανατολισμό της χώρας.

Ο λόγος αυτός είναι που οδήγησε σε ανοδική πορεία τον Ibex, ενώ βελτίωση καταγράφηκε, έως τις 101 βασικές μονάδες, και στα ασφάλιστρα κινδύνου. Σε κάθε περίπτωση οι αναλυτές δεν φαίνεται να ανησυχούν για το γεγονός ότι οι διαβουλεύσεις για τον σχηματισμό κυβέρνησης θα αργήσουν να φέρουν καρπούς.

Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ, Guardian, El Pais