efsyn.gr , Μαργαρίτα Βεργολιά
Ανακαλύψτε περισσότερα άρθρα στα αποτελέσματα αναζήτησης
Προσθήκη του efsyn.gr στην Google

Προαναγγελία πρόωρων εκλογών ή «πιστολιά» για να ζυγιστούν οι πρώτες αντιδράσεις; Προσώρας, το μόνο σίγουρο είναι ότι ο ηγέτης του ακροδεξιού MHP και προεκλογικός (συν)εταίρος του Ταγίπ Ερντογάν, Ντεβλέτ Μπαχτσελί, επέλεξε σε ρόλο «λαγού» να ζητήσει χθες δημοσίως αυτό που συζητείται εδώ και εβδομάδες στους πολιτικούς διαδρόμους της Αγκυρας: την επίσπευση των προεδρικών και βουλευτικών εκλογών στη γείτονα, που κανονικά έχουν προγραμματιστεί για τις 3 Νοεμβρίου του 2019.

Πρότεινε, μάλιστα, ως ημερομηνία διεξαγωγής την 26η του προσεχούς Αυγούστου: όχι τυχαία ημέρα επετειακή στη γείτονα για τη Μάχη στο Ματζικέρτ του 1071 και τη στρατηγική νίκη των Σελτζούκων Τούρκων επί του Βυζαντίου.

Μια πρώτης τάξης αφορμή, τουτέστιν, για πολιτική κεφαλαιοποίηση του αναδυόμενου νεο-οθωμανικού εθνικισμού στη μετα-πραξικοπηματική Τουρκία, η οποία κατά τον ακροδεξιό ηγέτη δύσκολα θα μπορέσει μέχρι τα τέλη του 2019 «να διατηρηθεί στις υφιστάμενες συνθήκες», εν μέσω ισχυρών κλυδωνισμών στην οικονομία της και γεωπολιτικής αστάθειας στην περιφέρειά της.

Επισήμανση-αίνιγμα

Περισσότερα επί των εκλογικών σχεδιασμών της Αγκυρας αναμένονται σήμερα, μετά τη συνάντηση Εντογάν – Μπαχτσελί, που ανακοίνωσε χθες ο ίδιος ο Τούρκος πρόεδρος, συνοδεία μιας αινιγματικής επισήμανσης πως οι συνταγματικές αλλαγές -που εγκρίθηκαν οριακά στο αμφιλεγόμενο δημοψήφισμα, πριν από έναν χρόνο- προβλέπεται να τεθούν πλήρως σε εφαρμογή με τις προεδρικές εκλογές του μεθεπόμενου Νοεμβρίου…

Παρ’ όλα αυτά, «το νέο (προεδρικό) μοντέλο ήδη εφαρμόζεται επί του πρακτέου, αφότου ο Ερντογάν εξελέγη στην ηγεσία του AKP, τον Μάρτιο του 2017», σχολιάζει ο αρθρογράφος της «Χουριέτ» Σερκάν Ντεμιρτάς. «Εκτοτε η χώρα συνεχίζει να κυβερνάται με προεδρικά διατάγματα υπό το καθεστώς έκτακτης ανάγκης, ενώ η Βουλή τροποποίησε τον εκλογικό νόμο και τον νόμο περί πολιτικών κομμάτων».

Εκ πρώτης όψεως, η συγκυρία θα μπορούσε να θεωρηθεί έως και ιδανική για τους σχεδιασμούς του Ερντογάν να επιβάλει την πολιτική παντοκρατορία του και να «γαντζωθεί» στην τουρκική προεδρία. Στο εσωτερικό της χώρας του δρέπει ακόμη δάφνες για την κατάληψη του κουρδικού καντονιού Αφρίν στη βορειοδυτική Συρία, καθώς και για την (τεχνητή κατά πολλούς αναλυτές) ανάπτυξη 7,4% της «υπερθερμασμένης» τουρκικής οικονομίας το 2017 – που σήμερα δέχεται ισχυρές πληθωριστικές πιέσεις (11%) και αναμένεται σύντομα να ακολουθήσει στην πτωτική πορεία της την ασθμαίνουσα τουρκική λίρα.

Οχι τυχαία, μετά τις προχθεσινές θεωρίες συνωμοσίας τού -αυτοαποκαλούμενου «εχθρού των επιτοκίων»- Ερντογάν περί οικονομικής επίθεσης από ξένες δυνάμεις που επιβουλεύονται τη χώρα, ο Μπαχτσελί επικαλέστηκε χθες την ανάγκη «να χαλάσουμε το παιχνίδι εκείνων που στοχεύουν να σπείρουν χάος», χαρακτηρίζοντας μοναδική επιλογή την πρόωρη προσφυγή στην κάλπη.

Η τελική απόφαση

Οπως εκτιμά, όμως, ο έγκριτος πολιτικός αναλυτής και διευθυντής της αγγλόφωνης έκδοσης της «Χουριέτ» Μουράτ Γιετκίν, αυτό που τελικά θα γύρει τη ζυγαριά στην τελική απόφαση του Ερντογάν είναι οι υπολογισμοί για τις επιδόσεις της νεόκοπης συμμαχίας με το MHP, εν όψει και των δημοτικών εκλογών του επόμενου Μαρτίου.

Αφορούν το «εάν θα χαθεί η πρωτοκαθεδρία σε κομβικά αστικά κέντρα» εξηγούσε από τον Φεβρουάριο κιόλας σε σχετικό άρθρο του ο Γιετκίν, «εάν το AKP θα μπορούσε να χάσει την πλειοψηφία στη Βουλή και, κυρίως, εάν ο ίδιος μπορεί να εξασφαλίσει το 50+1% για την επανεκλογή του στην προεδρία», κατά… προτίμηση από τον πρώτο γύρο. «Διαφορετικά, οι εκλογές θα διεξαχθούν βάσει του αρχικού προγραμματισμού τους».

Τα κόμματα της αντιπολίτευσης, πάντως, κάθε άλλο παρά αιφνιδιάστηκαν από τις εξελίξεις. Η αξιωματική αντιπολίτευση του κεμαλικού CHP σήκωσε το «γάντι», δηλώνοντας «πάντα έτοιμη» για εκλογές (παρά το γεγονός ότι δεν έχει ακόμη επιλέξει προεδρικό υποψήφιο).

«Δεχόμαστε την πρόκληση» διεμήνυσε και το (υπό πολιτική και ποινική δίωξη) φιλοκουρδικό/αριστερό HDP, εκφράζοντας εύλογες επιφυλάξεις για το «πώς η χώρα θα πάει σε δημοκρατικές εκλογές, με αντιδημοκρατικούς νόμους».

«Είτε με πρόωρες εκλογές είτε οποτεδήποτε, εμείς δεν έχουμε λόγο να ανησυχούμε» δήλωσε από την πλευρά της η Μεράλ Ασκενέρ, ηγέτιδα του νεότευκτου εθνικιστικού «Καλού Κόμματος» (από τη διάσπαση του MHP) και επί της ουσίας η μεγάλη αντίπαλος του διδύμου Ερντογάν – Μπαχτσελί στην κάλπη.

«Οι δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι το “Καλό Κόμμα” βρίσκεται κοντά στο 10%» του εκλογικού πλαφόν, επισημαίνει ο Σονέρ Τσααπτάι, διευθυντής του Τουρκικού Ερευνητικού Προγράμματος στο Ινστιτούτο της Ουάσινγκτον και συγγραφέας της βιογραφίας του Ερντογάν «Ο Νέος Σουλτάνος».

«Και ο Τούρκος πρόεδρος», προσθέτει, «γνωρίζει πολύ καλά ότι όσο περισσότερο χρόνο έχει η Ακσενέρ για να χτίσει την εκλογική βάση της τόσο πιο πιθανό είναι να εξελιχθεί σε βασικό εκφραστή της τουρκικής Ακροδεξιάς, στερώντας και από το AKP ψήφους».