Τη Συρία ποιος θα τη… Σότσι;

Τέσσερις ημέρες μετά την πέμπτη για φέτος συνάντηση μεταξύ Πούτιν και Ερντογάν κι ούτε μία εβδομάδα μετά την κοινή δήλωση των προέδρων ΗΠΑ και Ρωσίας από το μακρινό Βιετνάμ υπέρ μιας πολιτικής λύσης στη Συρία, το Κρεμλίνο ανακοίνωσε χθες τη διεξαγωγή τριμερούς συνόδου για το Συριακό και τις περιφερειακές εξελίξεις, στις 22 του μηνός, στο Σότσι, με τη συμμετοχή Τουρκίας και Ιράν. 

Για την ακρίβεια, τουρκικά ΜΜΕ κάνουν λόγο για σύνοδο κορυφής μεταξύ των προέδρων Πούτιν, Ερντογάν και Ροχανί: την πρώτη του είδους της μεταξύ των τριών εγγυητριών δυνάμεων στις ειρηνευτικές συνομιλίες της Αστάνα και των συμπεφωνημένων της για τη δημιουργία «ζωνών αποκλιμάκωσης» στα συριακά εδάφη. 

«Θα κάνουν σημαντική αποτίμηση της κατάστασης», ανέφερε χθες ο αντιπρόεδρος της τουρκικής κυβέρνησης, Μπεκίρ Μποζντάγ στους δημοσιογράφους, αποφεύγοντας κάθε αναφορά στις γεωπολιτικές διαφορές που χωρίζουν τις τρεις δυνάμεις ως προς τον μελλοντικό ρόλο τους στην περιοχή και τη μοιρασιά των σφαιρών επιρροής τους. 

Πλέον ακανθώδη ζητήματα παραμένουν το πολιτικό μέλλον του Σύρου προέδρου Ασαντ, αλλά και των Κούρδων της Συρίας, πολύτιμων μέχρι σήμερα συμμάχων (και) της Ουάσινγκτον στη διαμόρφωση της νέας κατάστασης στην περιοχή.

Κατά ορισμένες πληροφορίες, με τη σύμφωνη πια γνώμη των ΗΠΑ και παρά την έντονη αντίδραση της Τουρκίας, η Ρωσία εργάζεται για την εφεξής ενεργό συμμετοχή των Κούρδων της Συρίας σε όλες τις διαβουλεύσεις για την πολιτική μετάβαση στη Δαμασκό: από τις συνομιλίες της Αστάνα, έως αυτές που διεξάγονται υπό την αιγίδα του ΟΗΕ στη Γενεύη (ο επόμενος γύρος έχει οριστεί για τις 28 του μήνα), αλλά και την περιώνυμη «Διάσκεψη Εθνικού Διαλόγου για τη Συρία» που οργανώνεται μετ’ εμποδίων επί ρωσικού εδάφους. 

Παράλληλα η Μόσχα έχει βάλει «πάγο» στα ανταλλάγματα που ζητά ο Ερντογάν για την τουρκική υποστήριξη στην εφαρμογή της «ζώνης αποκλιμάκωσης» στην επαρχία Ιντλίμπ της βορειοδυτικής Συρίας (πρακτικά κρατώντας τα γκέμια στις εξτρεμιστικές σουνιτικές αντικαθεστωτικές ομάδες, που η Αγκυρα πατρονάρει), αξιώνοντας την ανάληψη δράσης κατά των Κούρδων της Συρίας στο γειτονικό καντόνι Αφρίν, ώστε να αποφευχθεί η δημιουργία ενός κουρδικού χερσαίου διαδρόμου κατά μήκος των νότιων συνόρων της Τουρκίας.

Προφανώς, καθώς η μάχη κατά του «Ισλαμικού κράτους» δείχνει να μπαίνει στην τελική της φάση κι ενώ οι Αμερικανοί διαμηνύουν ότι δεν πρόκειται να αποχωρήσουν από τη Συρία μέχρι να διευθετηθεί η πολιτική μετάβαση στη χώρα, οι διαφωνίες για το μέλλον της Συρίας έρχονται τώρα στο επίκεντρο με θόρυβο. 

«Η Μόσχα θεωρεί ότι η κυβέρνηση της Συρίας θα πρέπει να πάρει τον έλεγχο όλων των εδαφών της χώρας και τότε να αρχίσουν οι πολιτικές μεταρρυθμίσεις», εξηγεί στο πρακτορείο Bloomberg η Γελένα Σουπόνινα, αναλύτρια θεμάτων Μέσης Ανατολής στο Ρωσικό Ινστιτούτο Στρατηγικών Μελετών, το οποίο συμβουλεύει το Κρεμλίνο. 

Προοπτική που, όπως επισημαίνει το πρακτορείο Reuters, εγκυμονεί νέους κινδύνους. «Καθώς όλες οι πλευρές στη Συρία μάχονταν το “Ι.Κ.”, οι υποστηριζόμενες από τις ΗΠΑ δυνάμεις απέφυγαν κυρίως άμεση αντιπαράθεση με τη συριακή κυβέρνηση, που υποστηρίζεται από το Ιράν και τη Ρωσία», εξηγεί.

«Ωστόσο, Ιρανοί και Σύροι αξιωματούχοι δείχνουν την πρόθεσή τους να πάρουν πίσω τις περιοχές που ανακατέλαβε από τους εξτρεμιστές ο κουρδο-αραβικός συνασπισμός των SDF».

Οχι τυχαία, την ώρα που η εκπρόσωπος του ρωσικού ΥΠΕΞ χαρακτήριζε χθες τον διεθνή υπό τις ΗΠΑ συνασπισμό «πρακτικά κατοχικές δυνάμεις» στη Συρία, ο Ρώσος ΥΠΕΞ Λαβρόφ έβαζε νερό στο διπλωματικό… κρασί του, δηλώνοντας ότι η χώρα του τελικά δεν διαθέτει αποδείξεις για συνεργασία μεταξύ των ΗΠΑ και συριακών μονάδων του «Ι.Κ.», όπως είχε καταγγείλει την Τρίτη το ρωσικό υπουργείο Αμυνας. 

Περιπλέκοντας κι άλλο την κατάσταση, ο Ισραηλινός υπουργός Αμυνας απηύθυνε χθες αυστηρή προειδοποίηση στη Μόσχα, εξαπολύοντας φραστικά πυρά κατά του Ρώσου ΥΠΕΞ για τις πρόσφατες δηλώσεις του περί «νόμιμης» -και συνεπώς ορθώς συνεχιζόμενης- παρουσίας του Ιράν στα συριακά εδάφη. 

«Είμαστε έτοιμοι και καλά προετοιμασμένοι» για κάθε σενάριο, διεμήνυσε ο σκληροπυρηνικός Λίμπερμαν, ολοκληρώνοντας διήμερη περιοδεία στα κατεχόμενα Υψίπεδα του Γκολάν, συνοδεία του αρχηγού του ισραηλινού στρατού. «Δεν θα επιτρέψουμε την εδραίωση του Ιράν στη Συρία», τόνισε, «ούτε θα επιτρέψουμε στη Συρία να γίνει πρώτη γραμμή κατά του Ισραήλ».