Τα στερνά τιμούν τα πρώτα; Αυτό επιδιώκει ο -οσονούπω… φευγάτος από τον Λευκό Οίκο- Μπαράκ Ομπάκα, όπως άλλωστε έκαναν παραδοσιακά και οι προκάτοχοί του επιχειρώντας τελευταία στιγμή πριν αποχαιρετήσουν την προεδρία των ΗΠΑ να μαζέψουν ό,τι μαζεύεται από τα «σπασμένα» της θητείας τους, για προφανείς λόγους υστεροφημίας κι εξιλέωσης στα μάτια της κοινής γνώμης.
Στο πλαίσιο λοιπόν σειράς πρωτοβουλιών που ανέλαβε ο απερχόμενος πρόεδρος πριν από την αυριανή ορκωμοσία του αχαρακτήριστου διαδόχου του, Ντόναλντ Τραμπ, ξεχωρίζει η ομολογουμένως απροσδόκητη μείωση ποινής φυλάκισης της 29χρονης διεμφυλικής Τσέλσι Μάνινγκ.
Είναι η πρώην στρατιώτης -γνωστή μέχρι πριν από λίγα χρόνια ως Μπράντλεϊ Μάνινγκ- που καταδικάστηκε σε 35ετή κάθειρξη από στρατοδικείο το 2013 για «κατασκοπία» και άλλα κακουργήματα, ως υπεύθυνη για τη μαζικότερη διαρροή απόρρητων και άκρως επιβαρυντικών αρχείων του στρατού και της κυβέρνησης των ΗΠΑ στην αμερικανική ιστορία.
Το «έγκλημα»

Το 2010, όταν υπηρετούσε στη Βαγδάτη ως στρατιωτική αναλύτρια, η Μάνινγκ κατάφερε να αποσπάσει πάνω από 700.000 έγγραφα, τηλεγραφήματα διπλωματικών αρχών και βίντεο για τον βρόμικο πόλεμο των Ηνωμένων Πολιτειών σε Ιράκ και Αφγανιστάν.
Διοχέτευσε το υλικό στον ιστότοπο WikiLeaks, πυροδοτώντας θύελλα αντιδράσεων στην πατρίδα της και διεθνώς, ειδικά έπειτα από τη δημοσιοποίηση βίντεο από αμερικανικό ελικόπτερο Απάτσι που καταγράφει τον εν ψυχρώ φονικό βομβαρδισμό δεκάδων Ιρακινών και δύο δημοσιογράφων του Reuters το 2007.
Μετά την καταδίκη της, μεταφέρθηκε σε στρατιωτική φυλακή στο Κάνσας όπου κρατήθηκε εκδικητικά επί μακρόν στην απομόνωση παρά τα ψυχολογικά προβλήματα που αντιμετωπίζει, έχοντας κάνει τουλάχιστον μία απόπειρα αυτοκτονίας.
Κανονικά θα αποφυλακιζόταν το… 2048. Στο πλαίσιο όμως της (μη αναστρέψιμης) προεδρικής απονομής χάριτος και μείωσης των ποινών κάθειρξης εκατοντάδων κρατουμένων, ο Ομπάμα έδωσε -έστω όψιμα- στη Μάνινγκ την ελευθερία της.
Οπως ανακοινώθηκε, θα βγει από τη φυλακή στις 17 Μαΐου, έχοντας εκτίσει σχεδόν 6 από τα 35 χρόνια της ποινής της.
«Αισθάνομαι πολύ άνετα που αποδόθηκε δικαιοσύνη» υπερασπίστηκε την απόφασή του ο απερχόμενος πρόεδρος στη χθεσινή, τελευταία του συνέντευξη Τύπου πριν παραδώσει το τιμόνι της χώρας στον Τραμπ, επισημαίνοντας πως η Μάνινγκ πέρασε από δίκη, ανέλαβε την ευθύνη των πράξεών της και η ποινή που της επιβλήθηκε ήταν πιο σκληρή από εκείνη άλλων πληροφοριοδοτών.
Ομως η επιείκεια του Ομπάμα δεν μπορεί να συγκαλύψει το γεγονός πως επί της δικής του οκταετίας καταδικάστηκαν ως ένοχοι για «κατασκοπία» οι περισσότεροι πληροφοριοδότες υπέρ του δημοσίου συμφέροντος απ’ ό,τι στη θητεία οποιουδήποτε άλλου προκατόχου του.
Η δημοσιοποίηση της επικείμενης απελευθέρωσης της 29χρονης έβγαλε τους «πατριώτες» Ρεπουμπλικανούς από τα ρούχα τους.
«Η προδοσία της Τσέλσι Μάνινγκ έβαλε σε κίνδυνο ζωές Αμερικανών και εξέθεσε ορισμένα από τα πιο ευαίσθητα μυστικά του έθνους μας» ξέσπασε ο πρόεδρος της Βουλής των Αντιπροσώπων, Πολ Ράιαν, κάνοντας λόγο για «εξωφρενική» κίνηση εκ μέρους του Ομπάμα, που μπορεί να ενθαρρύνει και άλλους επίδοξους πληροφοριοδότες να «πλήξουν» την εθνική ασφάλεια των Ηνωμένων Πολιτειών.
Πόσο μάλλον που η «ηρωίδα» Μάνινγκ, όπως χαρακτηρίζεται από αρκετά μεγάλη μερίδα της αμερικανικής και διεθνούς κοινής γνώμης, διοχέτευσε τα ντοκουμέντα στο WikiLeaks – κόκκινο πανί για τις υπηρεσίες ασφαλείας των ΗΠΑ, με τον ιδρυτή του, Τζούλιαν Ασάνζ, να κατηγορείται εσχάτως πως δημοσιοποίησε χιλιάδες υποκλαπέντα e-mails του επικεφαλής της προεκλογικής εκστρατείας της Χίλαρι Κλίντον, σε αγαστή συνεργασία με τις μυστικές υπηρεσίες της Ρωσίας, κάτι που ο ίδιος διαψεύδει κατηγορηματικά.
Αλυσιδωτή αντίδραση;
Η κίνηση Ομπάμα πάντως αλλάζει τα δεδομένα και για την υπόθεση του Αυστραλού Ασάνζ και για την υπόθεση του Εντουαρντ Σνόουντεν, του έτερου Αμερικανού πληροφοριοδότη και πρώην εργαζομένου στη CIA, που αποκάλυψε το 2013 τις σαρωτικές εξουσίες παρακολούθησης των επικοινωνιών εκατομμυρίων Αμερικανών πολιτών, αλλά και πλείστων ηγετών κρατών -όπως της Ανγκελα Μέρκελ- από την αμερικανική NSA, διοχετεύοντας στον Τύπο εκατοντάδες χιλιάδες απόρρητα αρχεία της υπηρεσίας.
Το WikiLeaks αποκάλεσε «νίκη» την απελευθέρωση της Μάνινγκ, αλλά ο Ασάνζ δεν ξεκαθάρισε αν προτίθεται ακόμα να εκδοθεί στις ΗΠΑ, όπως είχε ανακοινώσει πριν από λίγες μέρες εφόσον δινόταν χάρη στην πληροφοριοδότρια.
Ο ίδιος παραμένει έγκλειστος από το 2012 στην πρεσβεία του Εκουαδόρ στο Λονδίνο, καθώς εκκρεμεί ένταλμα σύλληψής του από τις αρχές της Σουηδίας με την κατηγορία του βιασμού γυναικών.
Μέχρι πρόσφατα εξέφραζε φόβους πως αν συλληφθεί, οι Σουηδοί θα καταλήξουν να τον εκδώσουν διά της πλαγίας οδού στις Ηνωμένες Πολιτείες, παρότι δεν έχει αποσαφηνιστεί τι είδους κατηγορίες αντιμετωπίζει εκεί.
Ο δε καταζητούμενος Σνόουντεν, που έχει καταφύγει από το 2013 στη Ρωσία, έλαβε όλως τυχαίως χθες ανανέωση της άδειας παραμονής του από τις ρωσικές αρχές για άλλα τρία χρόνια. Ευχαρίστησε μέσω Twitter τον Ομπάμα για την απελευθέρωση της Μάνινγκ, εν μέσω φημολογίας πως εδώ και καιρό προσπαθεί να πετύχει ευνοϊκούς όρους για επαναπατρισμό του στις ΗΠΑ προκειμένου να δικαστεί.
Πολλοί τον χαρακτηρίζουν «ατού» για τον Βλαντίμιρ Πούτιν στη διαμάχη του με την απερχόμενη αμερικανική κυβέρνηση. Ωστόσο, με την αυριανή ανάληψη της προεδρίας από τον «φιλορώσο» Τραμπ, όλα αυτά μπαίνουν κάτω από ένα ριζικά διαφορετικό πρίσμα, ιδιαίτερα αν ληφθεί υπόψη και η ανοιχτή κόντρα του νέου προέδρου με τις μυστικές υπηρεσίες των ΗΠΑ.
Κανείς δεν μπορεί να προβλέψει τις προθέσεις του απέναντι σε Ασάνζ και Σνόουντεν ούτε να αποκλείσει εκπλήξεις και σ’ αυτό το μέτωπο…
