«Βαθιές οι ρίζες του ρατσισμού»

Υπομονή και επιμονή. Με αυτές τις δύο λέξεις συνοψίζεται το κεντρικό νόημα της χθεσινής τηλεοπτικής συνέντευξης του Αμερικανού προέδρου Ομπάμα στο δίκτυο BET, δίκην (ημι)δημόσιας παρέμβασης, καθώς το «κύμα» της λαϊκής οργής κατακλύζει πια τις ΗΠΑ. Αιτία τα αυξανόμενα κρούσματα αστυνομικής βία σε βάρος Αφροαμερικανών «υπόπτων» και οι πρόσφατες εμπρηστικές απαλλαγές δύο λευκών αστυνομικών που ευθύνονται για τη δολοφονία του 18χρονου Μάικλ Μπράουν στο Φέργκιουσον του Μισούρι και τον θάνατο διά στραγγαλισμού (!) του 43χρονου Ερικ Γκάρνερ στη Νέα Υόρκη…

Ο ρατσισμός «είναι βαθιά ριζωμένος στην κοινωνία μας και στην ιστορία μας» παραδέχτηκε ο Μπαράκ Ομπάμα, χωρίς να σχολιάσει τις επίμαχες δικαστικές αποφάσεις. «Κι όταν έχεις να κάνεις με κάτι τόσο ριζωμένο όπως ο ρατσισμός και η προκατάληψη… πρέπει να είσαι σε επαγρύπνηση, αλλά και να αναγνωρίζεις ότι [το ξερίζωμα] θα απαιτήσει χρόνο, ότι πρέπει να είσαι σταθερός [στις διεκδικήσεις σου] και να μην τα παρατάς όταν δεν επιτυγχάνεις μεμιάς όλους τους στόχους».

Το πρόβλημα «δεν θα λυθεί μέσα σε μια νύχτα» συνέχισε, προσθέτοντας ωστόσο ότι τα τελευταία 50 χρόνια έχει σαφώς σημειωθεί πρόοδος στα ατομικά δικαιώματα στις ΗΠΑ. «Εάν μιλήσετε στους παππούδες σας, στους γονείς σας και στους θείους σας, θα σας πουν ότι τα πράγματα είναι καλύτερα», είπε.

Εχουν άλλη γνώμη…

Ομως η πλειονότητα των Αμερικανών φαίνεται ότι έχει άλλη γνώμη. Σε δημοσκόπηση του Bloomberg Politics το 53% των ερωτηθέντων κατακεραυνώνουν την πολιτική του πρώτου στα χρονικά Αφροαμερικανού προέδρου τους, εκτιμώντας ότι οι φυλετικές σχέσεις στις ΗΠΑ επιδεινώθηκαν από τότε που ο Ομπάμα ανέλαβε τα «ηνία». Υπάρχουν πάντως κι εδώ διαφοροποιήσεις. Την άποψη αυτή συμμερίζεται το 56% των λευκών έναντι 45% των Αφροαμερικανών ερωτηθέντων.

Στις επικριτικές φωνές προστέθηκε πάντως προ ημερών κι αυτή του Δημοκρατικού δημάρχου της Νέας Υόρκης, Μπιλ ντι Μπλάζιο, πατέρα ενός αγοριού από μεικτό γάμο. «Στο σημείο που βρισκόμαστε σήμερα μας έφεραν αιώνες ρατσισμού» ανέφερε, όμως «αυτό που προέχει τώρα είναι να γυρίσουμε σελίδα και να κάνουμε μια αλλαγή που θα είναι βαθιά και διαρκής» στην αμερικανική κοινωνία.

«Αυτό που ουσιαστικά έκανε ο Ντι Μπλάζιο ήταν να προκαλέσει τον “παλιό Ομπάμα”» παρατηρεί η Κιμπερλέ Γκρίνσαου, διευθύντρια του Φόρουμ Αφροαμερικανικής Πολιτικής, καταλογίζοντας στον Αμερικανό πρόεδρο αλλαγή προσέγγισης στο ρατσιστικό ζήτημα τους τελευταίους μήνες. Ενώ προ λίγων μηνών μιλούσε σε πρώτο πρόσωπο για το θέμα, αναφέρει, «τώρα χρησιμοποιεί τρίτο πρόσωπο, κάνοντας λόγο για “ανθρώπους που μπορεί να θεωρούν”» ή «που πιστεύουν» ή «που έχουν χάσει κάθε εμπιστοσύνη»…

Τις τελευταίες ημέρες ωστόσο -καθώς οι αθωώσεις των αστυνομικών έριξαν «λάδι στη φωτιά» στο ήδη «μπαρουτιασμένο» σκηνικό στις ΗΠΑ- ο Ομπάμα δείχνει να αναλαμβάνει και πάλι ενεργό ρόλο. Ηδη είχε σειρά συναντήσεων στον Λευκό Οίκο με αρμόδιους υπουργούς του, με εκπροσώπους κοινοτήτων που βρίσκονται εν βρασμώ και με νεαρούς ακτιβιστές, ενώ ανακοίνωσε τη σύσταση ειδικής ομάδας που θα μεριμνήσει για τη βελτίωση των σχέσεων μεταξύ των μειονοτήτων και των οργάνων επιβολής του νόμου και της τάξης.