Σε μια κίνηση που σηματοδοτεί βαθύτερες εξελίξεις τόσο στις επαφές των Ταλιμπάν με την Ουάσινγκτον όσο και στη συνεργασία τους με την Τουρκία και το Κατάρ για την πλήρη επαναλειτουργία του διεθνούς αεροδρομίου της Καμπούλ, αναχώρησε χθες από την αφγανική πρωτεύουσα η πρώτη -μετά την άτακτη αποχώρηση των ΗΠΑ- διεθνής επιβατική πτήση, μεταφέροντας πάνω από 100 ξένους υπηκόους εκτός του «Ισλαμικού Εμιράτου» πια του Αφγανιστάν.
Με την «παρέμβαση δύο ανώτατων στελεχών των Ταλιμπάν», όπως υπογράμμισε ανώτερος Αμερικανός αξιωματούχος στο πρακτορείο AP, όσοι πήραν το «πράσινο φως» να αναχωρήσουν -ανάμεσά τους Αμερικανοί, Γερμανοί, Βρετανοί, Καναδοί και Ούγγροι-, επιβιβάστηκαν σε ένα Boeing 777 των Καταριανών αερογραμμών Qatar Airways, με προορισμό την Ντόχα.
Ο Λευκός Οίκος έσπευσε να χαιρετήσει τη «συνεργασία» και την «ευελιξία» των Ταλιμπάν. «Επέδειξαν ευελιξία και επαγγελματισμό στις επαφές μας μαζί τους στο πλαίσιο αυτής της προσπάθειας. Είναι ένα πρώτο, θετικό βήμα», τόνισε σε ανακοίνωση που εξέδωσε χθες το βράδυ.
Μιλώντας από το αεροδρόμιο της Καμπούλ, ο ειδικός απεσταλμένος του Κατάρ στο Αφγανιστάν, Μουτλάκ αλ Κατάνι, προανήγγειλε για σήμερα την αναχώρηση και δεύτερης επιβατικής πτήσης.
Ανακοίνωσε ότι -έπειτα από εντατικές εργασίες τεχνικών κλιμακίων από την Αγκυρα και την Ντόχα- οι εγκαταστάσεις του «Χαμίντ Καρζάι» είναι πλέον «90%» λειτουργικές και το ραντάρ ενεργό. Δεν είπε κουβέντα για το ποιος θα αναλάβει τελικά την ασφάλεια του αεροδρομίου. Οι Αρχές συντονίζονται με το Πακιστάν, προκειμένου να καθορίζουν την περιοχή ελέγχου του εναέριου χώρου, προσέθεσε σιβυλλικά. «Η ημέρα είναι ιστορική» και «Θεού θέλοντος, η ζωή γίνεται κανονική στο Αφγανιστάν», διακήρυξε, με παράταιρη αισιοδοξία…
Από πλευράς των Ταλιμπάν -που από χθες απαγόρευσαν όλες τις διαδηλώσεις χωρίς άδεια και ετοιμάζονται για την ορκωμοσία της σκληροπυρηνικής μεταβατικής κυβέρνησής τους, το Σάββατο, ανήμερα της 20ής επετείου των τρομοκρατικών επιθέσεων της 11ης Σεπτεμβρίου-, η επιβατική πτήση αποτελεί ένα σαφές νεύμα προς την Ουάσινγκτον.
Ενα μήνυμα ότι τηρούν τη δέσμευσή τους να επιτρέψουν την αναχώρηση όσων ξένων υπηκόων και Αφγανών διπλής υπηκοότητας επιθυμούν να φύγουν από την πολύπαθη κεντρασιατική χώρα -παρά το γεγονός ότι εκατοντάδες άλλοι και Αφγανοί συνεργάτες της Δύσης παραμένουν εγκλωβισμένοι εδώ και ημέρες σε αεροδρόμιο, στον Βορρά, αναμένοντας την έγκριση του καθεστώτος της Καμπούλ.
Στο διπλωματικό παρασκήνιο, εν τω μεταξύ, πυκνώνουν οι «ζυμώσεις». Στο Πακιστάν βρέθηκαν, χθες, για διαβουλεύσεις πέριξ της αφγανικού ο διευθυντής της CIA, Γουίλιαμ Μπερνς, και ο ΥΠΕΞ του Κατάρ, Μοχάμεντ μπιν Αμπντουλραχμάν αλ Θάνι.
Σύμφωνα με στενό συνεργάτη του εκπροσώπου των Ταλιμπάν, Ζαμπιχουλάχ Μουτζαχίντ, αραβικά κράτη του Κόλπου έστειλαν ήδη τρεις πτήσεις με ανθρωπιστική βοήθεια στο Αφγανιστάν, ενόσω η Δύση ακόμη τη «ζυγίζει», κρατώντας παράλληλα στον «πάγο» τα αποθεματικά της Κεντρικής Τράπεζας του Αφγανιστάν και κάθε αναπτυξιακή βοήθεια.
Εξαιρετικά και… ιδιοτελώς απλόχερο, αντίθετα, το Πεκίνο ανακοίνωσε τη διάθεση βοήθειας στους Αφγανούς -στηρίζοντας πρακτικά το καθεστώς των Ταλιμπάν- ύψους 200 εκατομμυρίων γουάν (περίπου 31 εκατομμυρίων δολαρίων) σε τρόφιμα, φάρμακα, εφόδια για τον χειμώνα, καθώς και 3 εκατομμύρια δόσεις κινεζικών εμβολίων κατά της Covid-19.
Η πρωτοβουλία ανακοινώθηκε από τον Κινέζο ΥΠΕΞ σε βιντεοδιάσκεψη με ομολόγους του από το Πακιστάν, το Ιράν, το Τατζικιστάν, το Ουζμπεκιστάν και το Τουρκμενιστάν: όλες όμορες χώρες του Αφγανιστάν. Με δηκτικό δε τρόπο, ο Ουάνγκ Γι τόνισε ότι η Ουάσινγκτον έχει «μεγαλύτερη υποχρέωση από οποιαδήποτε άλλη χώρα» να προσφέρει οικονομική και ανθρωπιστική βοήθεια στον αφγανικό λαό, έπειτα από 20 χρόνια πολέμου.
«Η αποχώρηση των ΗΠΑ και των συμμάχων τους από το Αφγανιστάν οδήγησε σε μια νέα κρίση και εξακολουθεί να παραμένει άγνωστο πώς αυτό θα επηρεάσει την περιφερειακή και παγκόσμια ασφάλεια», σχολίαζε ο Ρώσος πρόεδρος Πούτιν, μιλώντας σε τηλε-σύνοδο κορυφής των χωρών της ομάδας BRICS. Η Ρωσία «ενδιαφέρεται να σταματήσει τις μεταναστευτικές ροές» και θέλει τους Αφγανούς να «ζουν ειρηνική και αξιοπρεπή ζωή στην πατρίδα τους», τόνισε ο Βλαντίμιρ Πούτιν.
Πράγμα δύσκολο, εάν αναλογιστεί κανείς το κλίμα τρόμου που επικρατεί υπό το καθεστώς των Ταλιμπάν -ενδεικτικά χθες κυκλοφόρησαν φωτογραφίες με κακοποιημένους δημοσιογράφους, που συνελήφθησαν ενώ κάλυπταν τις αντικαθεστωτικές διαδηλώσεις των τελευταίων ημερών-, την κατάρρευση της εθνικής οικονομίας και την κλιμακούμενη ανθρωπιστική κρίση.
Προειδοποιώντας ότι η βοήθεια που χρειάζεται για να σωθούν ζωές κοντεύει να εξαντληθεί, το Γραφείο Συντονισμού Ανθρωπιστικών Υποθέσεων του ΟΗΕ (OCHA) απηύθυνε επείγουσα έκκληση να συγκεντρωθούν πάνω από 600 εκατομμύρια δολάρια, απαραίτητα για να συνεχίσει το έργο του στο Αφγανιστάν.
Εγκλωβισμένος σε γεωπολιτικές αγκυλώσεις και τρέχοντας για πολλοστή φορά πίσω από τις εξελίξεις, ο ΟΗΕ οργανώνει, την προσεχή Δευτέρα, στη Γενεύη, διεθνή διάσκεψη, με στόχο την «ταχεία αύξηση της χρηματοδότησης» των προγραμμάτων αρωγής στα αφγανικά εδάφη. Ζητούμενο: να αποφευχθεί αυτό που ο ίδιος ο γενικός γραμματέας του διεθνούς οργανισμού, Αντόνιο Γκουτέρες, χαρακτήρισε «επικείμενη ανθρωπιστική καταστροφή».
