Παρά τη διάχυτη ανησυχία ότι και η νέα εφταήμερη εκεχειρία στο εμπόλεμο Σουδάν θα αποδειχτεί κενό γράμμα, αφού παραβιάστηκε με το που τέθηκε σε ισχύ το βράδυ της Δευτέρας, χθες κάτοικοι στην ευρύτερη περιοχή του Χαρτούμ όσο και στο μαρτυρικό Νταρφούρ περιέγραφαν σε διεθνή ΜΜΕ μια άλλη εικόνα.
Οι εχθροπραξίες ανάμεσα στον τακτικό στρατό και τους παραστρατιωτικούς των RSF είχαν αρχίσει να γίνονται σποραδικές και έδειχναν να καταλαγιάζουν, εγείροντας αμυδρές ελπίδες ότι αυτή τη φορά οι δύο αντίπαλοι χουντικοί στρατηγοί, Μπουρχάν και Νταγκάλο, θα τηρήσουν τη συμφωνία προσωρινής κατάπαυσης πυρός που υπέγραψαν εκπρόσωποί τους στην Τζέντα υπό τη μεσολάβηση των ΗΠΑ και της Σαουδικής Αραβίας. Βασικός σκοπός της, το άνοιγμα ανθρωπιστικών διαδρόμων ώστε να απομακρυνθούν εγκλωβισμένοι και να ξεκινήσουν να φτάνουν φορτία απελπιστικά αναγκαίας βοήθειας σε εκατομμύρια άμαχους.
«Δεν θα υποχωρήσουμε μέχρι να τερματίσουμε αυτό το πραξικόπημα» απείλησε πάντως ο Νταγκάλο λίγο πριν τεθεί σε εφαρμογή η εκεχειρία. Με το τοπίο να παραμένει θολό, αργά χθες έγινε γνωστό ότι οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα ανέφεραν βία κατά τόπους, συμπεριλαμβανομένων αρκετών πόλεων στο Νταρφούρ. Η συμφωνία κατάπαυσης πυρός «υποστηρίζεται [σ.σ. πρώτη φορά] από έναν μηχανισμό παρακολούθησης εξ αποστάσεως» υπενθύμιζε νωρίτερα ο Αμερικανός ΥΠΕΞ, Αντονι Μπλίνκεν. Αν παραβιαστεί «θα το μάθουμε», προειδοποίησε, «και θα καταστήσουμε υπόλογους τους παραβάτες μέσα από τις κυρώσεις μας και άλλα εργαλεία που έχουμε στη διάθεσή μας».
Οι αναφερόμενες παραβιάσεις συζητιούνται ήδη στην ομάδα επιτήρησης, διαμήνυσε κατόπιν το Στέιτ Ντιπάρτμεντ. Το μαστίγιο των ΗΠΑ έχει και καρότο στο πλαίσιο αποτροπής μιας περιφερειακής αποσταθεροποίησης, με τον Μπλίνκεν να ανακοινώνει την παροχή ανθρωπιστικής αρωγής 245 εκατομμυρίων δολαρίων στο Σουδάν και τις γειτονικές του χώρες -Τσαντ, Νότιο Σουδάν, Κεντρική Αφρικανική Δημοκρατία, Αίγυπτο-, ώστε να αντιμετωπιστεί η διογκούμενη κρίση από τον μαζικό ξεριζωμό τουλάχιστον ενός εκατομμυρίου ανθρώπων μέσα στις πέντε και κάτι βδομάδες από τότε που ξέσπασε ο νέος εμφύλιος.
Ειδικά στο Τσαντ -καταφύγιο ήδη για εκατοντάδες χιλιάδες πρόσφυγες- η κατάσταση χειροτερεύει ραγδαία. Οπως προειδοποίησε χθες αξιωματούχος του Ερυθρού Σταυρού, Σουδανοί πρόσφυγες πολέμου εισρέουν τόσο γρήγορα στις μεθοριακές περιοχές που θα είναι πρακτικά αδύνατο να μετεγκατασταθούν όλοι σε ασφαλέστερες τοποθεσίες πριν από τη (θεωρητική) έναρξη της περιόδου των βροχών στα τέλη Ιουνίου. Εν μέσω φόβων για ανθρωπιστική καταστροφή ο ΟΗΕ εκτιμά ότι μόνο στο Τσαντ έχουν καταφύγει κάπου 90.000 άμαχοι από το Σουδάν και συγκεκριμένα από το όμορο Νταρφούρ. Περίπου 80% είναι γυναίκες και παιδιά, πολλά χωρισμένα από τους γονείς τους.
Σουδανοί ακτιβιστές κατήγγειλαν δε στον ΟΗΕ ότι οι αντιμαχόμενες πλευρές έχουν βομβαρδίσει αδιακρίτως κατοικημένες περιοχές από αέρος και εδάφους, έχουν χρησιμοποιήσει άμαχους ως ανθρώπινες ασπίδες, έχουν προβεί σε δολοφονίες, βασανιστήρια, βιασμούς και λεηλασίες. Σύμφωνα με τον Ιατρικό Σύλλογο του Σουδάν, οι νεκροί άμαχοι ανέρχονταν σε τουλάχιστον 863, μεταξύ των οποίων 190 παιδιά. Οπως εκτιμά ωστόσο, ο πραγματικός απολογισμός των θυμάτων μάλλον είναι πολύ υψηλότερος.
