H φράση «έβαλαν τον λύκο να φυλάει τα πρόβατα» δεν επαρκεί για να αποτυπώσει το απύθμενο αίσχος των βρόμικων συμφωνιών που εξακολουθεί να κλείνει η Ε.Ε. με την επίσημη κυβέρνηση της εμπόλεμης Λιβύης, προκειμένου η τοπική ακτοφυλακή να αναχαιτίζει τις βάρκες προσφύγων και μεταναστών με προορισμό την Ευρώπη και να φυλακίζει επ’ αόριστον τους ανθρώπους αυτούς σε κέντρα κράτησης-κολαστήρια. Οπως προκύπτει από αποκλειστικό χθεσινό ρεπορτάζ της Guardian, ο «λύκος» όχι απλά πληρώνεται αδρά για τις υπηρεσίες του, αλλά κερδοσκοπεί κι από πάνω σε βάρος των «προβάτων», εν γνώσει μάλιστα του «βοσκού»…
Σύμφωνα με διαβαθμισμένο έγγραφο 13 σελίδων που διέρρευσε στον δημοσιογράφο της εφημερίδας Ντάνιελ Μπόφεϊ και συντάχθηκε από την προεδρία του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου με αποδέκτη «υψηλόβαθμη ομάδα εργασίας για το άσυλο και τη μετανάστευση», η Ε.Ε. παραδέχεται πως αδυνατεί να εποπτεύει την ακτοφυλακή της Λιβύης, ομολογώντας παράλληλα πως τα κέντρα κράτησης αποτελούν ένα «κερδοφόρο επιχειρηματικό μοντέλο» για τη λιβυκή κυβέρνηση! Το έγγραφο αναφέρει πως επίσημα και ανεπίσημα κέντρα κράτησης «φέρεται να έχουν διασυνδέσεις με διακίνηση ανθρώπων».
«Σοβαρά κρούσματα διαφθοράς και δωροδοκίας έχουν εντοπιστεί στα κέντρα», γράφει επί λέξει, εγκαλώντας την κυβέρνηση αφενός πως δεν επιτρέπει σε Ευρωπαίους αξιωματούχους να επιβλέπουν στα παράλια τις δραστηριότητες της ακτοφυλακής επικαλούμενη «προκλήσεις ασφαλείας», αφετέρου πως έχει αποτύχει να βελτιώσει τις οικτρές συνθήκες κράτησης στα κέντρα και να διαχειριστεί τις συχνές καταγγελίες για ανεξήγητες «εξαφανίσεις» προσφύγων και μεταναστών που πιάστηκαν από την ακτοφυλακή.
«Η απροθυμία της κυβέρνησης να αντιμετωπίσει τα προβλήματα εγείρει το ερώτημα δικής της εμπλοκής» επισημαίνουν οι συντάκτες του εγγράφου, συμπληρώνοντας: «Η απροθυμία αξιωματούχων να συνεργαστούν συνδέεται με τις ευρέως καταγγελλόμενες παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων που λαμβάνουν χώρα στα κέντρα κράτησης και με το γεγονός πως οι δομές συνιστούν ένα κερδοφόρο επιχειρηματικό μοντέλο για την λιβυκή κυβέρνηση»…
Λύτρα
Σύμφωνα με ανθρωπιστικές οργανώσεις, αξιωματούχοι στα κέντρα εξαναγκάζουν κρατούμενους μεταξύ άλλων να ζητούν από συγγενείς την πληρωμή λύτρων για την απελευθέρωσή τους. Το έγγραφο αναφέρει επίσης πως, παρά τον μαζικό θάνατο 53 προσφύγων και μεταναστών από βομβαρδισμό σε κέντρο κράτησης κοντά στην Τρίπολη τον περασμένο Ιούλιο, η ακτοφυλακή έσπευσε να το ξαναγεμίσει με νέους κρατούμενους που πιάστηκαν στην απόπειρά τους να αποπλεύσουν για την Ευρώπη. Εκτιμάται (πολύ συντηρητικά) ότι περισσότεροι από 5.000 άνθρωποι παραμένουν υπό καθεστώς αυθαίρετης κράτησης στη Λιβύη και σχεδόν 3.700 εξ αυτών βρίσκονται σε εμπόλεμες ζώνες.
«Πέραν της επιδεινούμενης κατάστασης στις υπερπλήρεις δομές κράτησης, οι συνθήκες για πρόσφυγες και μετανάστες στη Λιβύη έχουν πρόσφατα χειροτερέψει σοβαρά εξαιτίας προβλημάτων ασφαλείας, που συνδέονται με τη σύρραξη, και εξελίξεων στη δυναμική και τα οικονομικά των διακινητών» τονίζεται στο έγγραφο. Ανερυθρίαστα ωστόσο η προεδρία του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου που το συνέταξε εγκωμιάζει την «επίτευξη προόδου» στη μείωση του αριθμού όσων αποπλέουν από τη Λιβύη προς την Ευρώπη, απευθύνοντας ταυτόχρονα κίβδηλο κάλεσμα για «άμεση δράση» προκειμένου να σωθούν οι ζωές των εγκλωβισμένων.
Στις Βρυξέλλες άλλωστε κομπάζουν πως οι αφίξεις προσφύγων και μεταναστών στην Ιταλία έχουν μειωθεί από 107.000 το 2017, σε περίπου 13.000 το 2018 και μόλις 1.100 μέχρι φέτος τον Αύγουστο. Το ακόμα «καλύτερο» δε είναι πως το έγγραφο διανεμήθηκε τον Σεπτέμβρη σε Ευρωπαίους αξιωματούχους-κλειδιά, όπως αναφέρει το ρεπορτάζ, μετά την πρόσφατη ανανέωση της συμφωνίας Ε.Ε. – Λιβύης, βάσει της οποίας θα χορηγηθεί επιπλέον χρηματοδότηση πέντε εκατομμυρίων ευρώ στην κυβέρνηση της Τρίπολης…
Το θέμα-όνειδος της Λιβύης θα συζητηθεί σήμερα στην Επιτροπή Πολιτικών Ελευθεριών του Ευρωκοινοβουλίου, με την Ολλανδέζα ευρωβουλευτή Σοφί Ινέτ Φελτ να προβαίνει ήδη σε βαρυσήμαντες καταγγελίες για την… τιμή των όπλων: «Σε βάθος ετών, δισεκατομμύρια ευρώ έχουν σταλεί στη Λιβύη με μοναδικό σκοπό να κρατάει πρόσφυγες και μετανάστες μακριά από την Ευρώπη. Βασικά, αποτελεί κομμάτι της Ευρώπης-Φρούριο, της ευρωπαϊκής εκδοχής του τείχους του Τραμπ. Μόνο που είναι πολύ πιο φονικό από το τείχος. Ετσι λοιπόν ίσως λιγότεροι άνθρωποι πνίγηκαν και λιγότεροι έφτασαν στις ακτές της Ευρώπης. Αντ’ αυτών όμως, αμέτρητοι άνθρωποι πέθαναν στην έρημο, πουλήθηκαν σε σκλαβοπάζαρα, βασανίστηκαν, βιάστηκαν και λιμοκτόνησαν σε λιβυκά κέντρα κράτησης ή βρέθηκαν εν μέσω βίαιης σύρραξης. Στο μεσοδιάστημα, οι διακινητές ακμάζουν. Κανείς με σώας τα φρένας δεν μπορεί να το αποκαλέσει αυτό επιτυχία. Αυτή η πολιτική είναι ηθικά και οικονομικά χρεοκοπημένη».
