Πυρετώδης και πολύπλευρη κινητικότητα στο διπλωματικό παρασκήνιο, εν μέσω συγκεχυμένων πληροφοριών για την κατάσταση επί του πεδίου, σκιαγραφεί το σκηνικό της επόμενης ημέρας στη Συρία, μετά την εξαιρετικά «θολή» -σε όρους, σε εφαρμογή και από ποιους- συμφωνία μεταξύ ΗΠΑ και Τουρκίας για «προσωρινή διακοπή της [τουρκικής] επιχείρησης “Πηγή Ειρήνης”» σε μια «ζώνη ασφαλείας ελεγχόμενης από τις τουρκικές δυνάμεις» στη βορειοανατολική Συρία, ώστε να «επιτραπεί η υποχώρηση της [συροκουρδικής πολιτοφυλακής] YPG εντός 120 ωρών».
Μέχρι και την επόμενη Τρίτη, δηλαδή, οπότε έχει προγραμματιστεί η πλέον κρίσιμη συνάντηση του Ταγίπ Ερντογάν με τον -κυρίαρχο σήμερα του παιχνιδιού- Ρώσο πρόεδρο Πούτιν, στο ρωσικό θέρετρο του Σότσι…
Τότε εκτιμάται ότι πιθανόν θα οριστικοποιηθεί το πλαίσιο μιας ευρύτερης συμφωνίας, με φόντο τα πολλά «γκρίζα» σημεία της αμερικανο-τουρκικής συμφωνίας, για την οποία ο διοικητής του κουρδο-αραβικού συνασπισμού SDF, στρατηγός Μαζλούμ Κομπάνι, ανέφερε ότι η συροκουρδική πλευρά ήταν εδώ και τρεις ημέρες σε επαφή με τους Αμερικανούς «που μας έδωσαν εγγυήσεις» ότι το κείμενο «αποτελεί μόνον την αρχή και η τουρκική κατοχή δεν θα συνεχιστεί».
Εν πτήσει από την Αγκυρα προς το Ισραήλ -όπου ο Αμερικανός ΥΠΕΞ Πομπέο είχε χθες μακρά συζήτηση με τον υπηρεσιακό πρωθυπουργό Νετανιάχου για το Ιράν και τη Συρία-, ο Αμερικανός ειδικός απεσταλμένος για το συριακό, Τζέιμς Τζέφρι, έσπευσε να τονίσει ότι η συμφωνία κατάπαυσης του πυρός (που στο κείμενο αναφέρεται απλά ως «προσωρινή διακοπή») αφορά μόνον το κεντρικό τμήμα της βορειοανατολικής Συρίας, έκτασης 120 χλμ. και βάθους 32 χλμ., που σήμερα ελέγχουν εν μέρει οι τουρκικές (και συμμαχικές τους μισθοφορικές) δυνάμεις.
«Τώρα οι Τούρκοι κάνουν τις δικές τους συζητήσεις με τους Ρώσους και τους Σύρους για τις άλλες περιοχές προς τα βορειοδυτικά και τη Μανμπίτζ και τα ανατολικά του Ευφράτη», τόνισε ο Αμερικανός αξιωματούχος, «που ελέγχουν Ρώσοι και Σύροι». «Με εμάς», συμπλήρωσε, «δεν συζητήθηκε σε καμία λεπτομέρεια το εάν θα τις ενσωματώσουν αργότερα σε μια υπό τουρκικό έλεγχο ζώνη ασφαλείας».
Στα 13 σημεία του αμερικανο-τουρκικού κειμένου, εν τω μεταξύ, δεν υπάρχει καμία αναφορά σε χρονικά όρια παραμονής των κατοχικών δυνάμεων Τούρκων στα συριακά εδάφη, ούτε στο τι μέλλει γενέσθαι με τις τουρκόφιλες μισθοφορικές δυνάμεις…
Πριν καν εν τω μεταξύ στεγνώσει το μελάνι της αμφιλεγόμενης συμφωνίας -για την οποία οι πρόεδροι Τουρκίας και ΗΠΑ πανηγυρίζουν, απευθυνόμενοι κυρίως στο εσωτερικό ακροατήριό τους, οι Δημοκρατικοί στο αμερικανικό Κογκρέσο κάνουν λόγο για «απάτη», η Μόσχα τόνισε ότι αναμένει «περισσότερες πληροφορίες από την Τουρκία», η Δαμασκός τηρεί στάση αναμονής χαρακτηρίζοντάς την «ασαφή» και οι Κούρδοι της Συρίας διεμήνυσαν ότι θα την τηρήσουν υπό όρους-, υπήρχαν χθες καταγγελίες Κούρδων, ακτιβιστών και δημοσιογράφων, επί του πεδίου για παραβιάσεις από την τουρκική πλευρά, με επιθέσεις γύρω από τη μεθοριακή πόλη – κλειδί Ρας αλ Αϊν και στοχοθέτηση ακόμη και αμάχων.
Ο Τούρκος πρόεδρος Ερντογάν έσπευσε, χθες, να τις διαψεύσει. Στις πρώτες δημόσιες δηλώσεις του μετά την αμερικανο-τουρκική συμφωνία, επανέλαβε τη θέση της Αγκυρας, ότι η σχεδιαζόμενη «ζώνη ασφαλείας» θα εκτείνεται σε βάθος 32 χλμ. και μήκος 444 χλμ., σε όλη τη μεθόριο με τη βορειοανατολική Συρία, μέχρι το Ιράκ, με σχέδια εγκατάστασης 12 τουρκικών παρατηρητηρίων. Τόνισε, ωστόσο, ότι δεν συνιστά πρόβλημα για τη χώρα του εάν οι δυνάμεις του Σύρου προέδρου Ασαντ, με την υποστήριξη των Ρώσων, εισέλθουν στις περιοχές από τις οποίες αποχωρεί η YPG. Σε κάθε περίπτωση, απείλησε, η Αγκυρα θα απαντήσει, εάν η συριακή κυβέρνηση «κάνει κάποιο λάθος».
Μακροπρόθεσμα η Τουρκία, υποστήριξε, δεν έχει πρόθεση να παραμείνει στις περιοχές που βρίσκονται υπό τον έλεγχό της στη βόρεια Συρία, αποφεύγοντας να διευκρινίσει εάν σε αυτές συμπεριλαμβάνει τα κατεχόμενα βορειοδυτικά εδάφη (κουρδικό καντόνι Αφρίν και χερσαίος διάδρομους μεταξύ Τζαραμπλούς και Αζάζ) και την ακόμη τζιχαντοποιημένη επαρχία Ιντίλμ.
Προειδοποίηση
«Η συνάντησή μου με τον Πούτιν θα είναι μια άλλη φάση της όλης διαδικασίας», υπογράμμισε ο Ερντογάν, και «με αυτές τις συνομιλίες, Θεού θέλοντος, θα φέρουμε ειρήνη στην περιοχή». Προειδοποίησε, πάντως, ότι, εάν μέχρι το βράδυ της Τρίτης δεν γίνουν σεβαστά τα συμπεφωνημένα με τις ΗΠΑ, η Τουρκία θα συνεχίσει την επίθεσή της στη βορειοανατολική Συρία με μεγαλύτερη ισχύ.
Σιβυλλικά δε αναφέρθηκε και στην αλήστου μνήμης και φρασεολογίας επιστολή που του απέστειλε στις 9 του μήνα ο Αμερικανός πρόεδρος, καλώντας τον να μην είναι «ανόητος» και να μην «παριστάνει τον σκληρό».
Η Τουρκία «θα πράξει τα δέοντα… όταν έλθει το πλήρωμα του χρόνου», είπε χαρακτηριστικά ο Ερντογάν, ο οποίος αναμένεται στις 13 Νοεμβρίου στον Λευκό Οίκο, για να συζητήσει από κοντά πολλά και διάφορα (μεταξύ αυτών και το ζήτημα των ρωσικών S-400) με τον -βαλλόμενο ένθεν κακείθεν στο Κογκρέσο- Ντόναλντ Τραμπ…
Και κάπως έτσι, σχολιάζει στο κουρδικό πρακτορείο Rudaw ο αρθρογράφος και αναλυτής Ντέιβιντ Ρομάνο, «ο Ασαντ, η Τουρκία, η Ρωσία και το Ιράν θα πανηγυρίζουν για την αποχώρηση των Αμερικανών και το τέλος της αυτονομίας των Κούρδων, ενώ ο Τραμπ θα κάνει αναρτήσεις του Twitter για την “λαμπρή επιτυχία” του στην περιοχή»…
