Από το «λάθος» στο «κατά λάθος». Aφού πρώτα ο Ντόναλντ Τραμπ ανέβασε τους τόνους μετά την κατάρριψη ενός αμερικανικού drone από τους Ιρανούς, στη συνέχεια επιχείρησε να τους κατεβάσει. «Το Ιράν έκανε ένα πολύ μεγάλο λάθος», έγραψε στο τουίτερ χθες το πρωί, λίγο μετά την επιβεβαίωση από το Πεντάγωνο ότι οι ιρανικές δυνάμεις κατέρριψαν αμερικανικό μη επανδρωμένο κατευθυνόμενο αεροπλάνο στα στενά του Ορμούζ.
Κι ενώ ύστερα από αυτό το μήνυμα πολλοί ανέμεναν πολεμικές ιαχές του τύπου «φωτιά και οργή», σαν εκείνες που απηύθηνε παλιότερα στον ηγέτη της Βόρειας Κορέας Κιμ Γιονγκ Ουν, ο Αμερικανός πρόεδρος μιλώντας αργότερα σε δημοσιογράφους στον Λευκό Οίκο, παρουσία του Καναδού πρωθυπουργού Τζάστιν Τριντό, υιοθέτησε μια ηπιότερη στάση.
«Πιστεύω πως το Ιράν μάλλον έκανε λάθος. Φαντάζομαι πως κάποιος στρατηγός ή κάποιος άλλος έκανε το λάθος να καταρρίψει εκείνο το drone», είπε, αφήνοντας ωστόσο μια απειλή για κλιμάκωση να αιωρείται. «Θα το μάθετε», απάντησε σιβυλλικά όταν ρωτήθηκε αν οι ΗΠΑ προχωρήσουν σε αντίποινα.
Παράλληλα, ο Τραμπ προσκάλεσε στον Λευκό Οίκο τους επικεφαλής των ομάδων και των δύο κομμάτων στο Κογκρέσο για να συζητήσει για τις εξελίξεις με το Ιράν. Νωρίτερα, είχε συνάντηση με τον ΥΠΕΞ Μάικ Πομπέο, τον σύμβουλο εθνικής ασφάλειας Τζον Μπόλτον και τον υπηρεσιακό υπουργό Aμυνας Πάτρικ Σάναχαν, ο οποίος σύντομα πρόκειται να δει την πόρτα της εξόδου. Οπως έγινε μάλιστα γνωστό, ο Μπόλτον θα μεταβεί για διαβουλεύσεις στο Ισραήλ, άσπονδο εχθρό του Ιράν.
Θολό τοπίο
Το τι και γιατί ακριβώς συνέβη στο Ορμούζ παραμένει θολό. Σύμφωνα με την ιστοσελίδα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης, «το drone καταρρίφθηκε μόλις εισήλθε στον εναέριο χώρο του Ιράν κοντά στην επαρχία Κουμομπαράκ στο νότιο τμήμα της χώρας». Στο ίδιο μήνυμα, ο αρχηγός των Φρουρών Χοσέιν Σαλαμί έκανε λόγο για «ξεκάθαρο μήνυμα προς την Αμερική ότι τα σύνορά μας αποτελούν κόκκινη γραμμή και θα αντιδράσουμε με πυγμή σε κάθε επιθετική κίνηση».
Ο υποπτέραρχος Τζόζεφ Γκουαστέλα, διοικητής της αμερικανικής Πολεμικής Αεροπορίας (USAF) στη Μέση Ανατολή, αντικρούει το αφήγημα των Ιρανών, επιμένοντας ότι το drone πετούσε σε μεγάλο υψόμετρο σε διεθνή εναέριο χώρο πάνω από τα Στενά του Ορμούζ, σε απόσταση 34 χλμ. από τις ιρανικές ακτές, όταν καταρρίφθηκε.
Ο Ρώσος πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν προειδοποίησε ότι τυχόν πόλεμος ΗΠΑ-Ιράν θα αποτελούσε «καταστροφή με απρόβλεπτες συνέπειες». Ο γ.γ. του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες κάλεσε όλες τις πλευρές να επιδείξουν ύψιστη αυτοσυγκράτηση. «Απαράδεκτη», αντίθετα, χαρακτήρισε τη συμπεριφορά του Ιράν ο ΥΠΕΞ της Σαουδικής Αραβίας Αντέλ Αλ Ζουμπέιρ. «Κανείς δεν θέλει να ξεκινήσει πόλεμο. Δεν μπορούμε όμως να αφήσουμε το Ιράν να αφηνιάζει με αυτόν τον τρόπο», είπε στο BBC.
Σε μια καθ’ όλα σχετική εξέλιξη, η αμερικανική Γερουσία ψήφισε κατά της πώλησης όπλων αξίας 8 δισ. δολαρίων προς τη Σαουδική Αραβία που ζητούσε ο Τραμπ επικαλούμενος την ένταση στη Μέση Ανατολή εξαιτίας του Ιράν.
Η Washington Post ανέφερε πως αναμένει άσκηση βέτο από τον πρόεδρο προκειμένου να επιτύχει τον σκοπό του. Το γεγονός όμως ότι το αίτημά του καταψηφίστηκε όχι μόνο από τους Δημοκρατικούς, αλλά και από ορισμένους Ρεπουμπλικανούς δείχνει ότι τυχόν απόπειρα για νέες πολεμικές περιπέτειες στην περιοχή θα συναντήσει σθεναρή αντίσταση από το Κογκρέσο.
«Δεν υπάρχει διάθεση για πόλεμο στη χώρα μας», δήλωσε χθες η πρόεδρος της Βουλής των Αντιπροσώπων Νάνσι Πελόζι, σχολιάζοντας ότι η Αμερική θα πρέπει να είναι ισχυρή σε ό,τι αφορά την προάσπιση των συμφερόντων της, αλλά «δεν μπορεί να φέρεται απερίσκεπτα». Σαφής αιχμή προς τον παρορμητικό Τραμπ και το επιτελείο του, στο οποίο όμως οι απόψεις για την αντιμετώπιση του Ιράν φαίνεται πως διίστανται. Αυτό ισχυριζόταν ανάλυση του CNN η οποία «έδειχνε» τα γεράκια Πομπέο και Μπόλτον ως τους πιο ένθερμους υποστηρικτές μιας πολεμικής σύρραξης με το Ιράν.
«Η κατάσταση αυτή αποτελεί μια τεράστια δοκιμασία για τον παρορμητικό και απρόβλεπτο πρόεδρο και τη φιλοπόλεμη στρατηγική ορισμένων συμβούλων που ενδεχομένως να τον οδηγήσουν σε ένα επικίνδυνο αδιέξοδο το οποίο ο ίδιος θέλει απελπισμένα να αποφύγει», σχολίαζε το αμερικανικό δίκτυο.
Περί παραπομπής
Η άμεση επίπτωση της όξυνσης της κρίσης με το Ιράν ίσως να αφορά το εσωτερικό των ΗΠΑ και τον Ντόναλντ Τραμπ προσωπικά. Χθες, ρεπορτάζ του Associated Press έγραφε για άλλους τρεις βουλευτές του Δημοκρατικού Κόμματος που προστίθενται στη λίστα των αιρετών που ζητούν να ξεκινήσει η διαδικασία για καθαίρεση του προέδρου των ΗΠΑ, ένας εξ αυτών στενός σύμμαχος της Νάνσι Πελόζι.
Η πρόεδρος της Βουλής που έχει δηλώσει επανειλημμένα την αντίθεσή της στην παραπομπή του Τραμπ, σε προχθεσινή συνέντευξή της στο Christian Science Monitor παραδέχτηκε ότι ο Τραμπ παρακωλύει το έργο της Δικαιοσύνης. Τόνισε όμως ότι δεν θα πρέπει να δρομολογήσει κανείς σχετική έρευνα παρά μόνο «αν είναι έτοιμος να ξεκινήσει τη διαδικασία της καθαίρεσης».
Ποιοι και πόσοι, άραγε, θα ήταν έτοιμοι για κάτι τέτοιο εφόσον υπάρχει μια σοβαρή διεθνής κρίση; Εστω κι αν αυτή έχει την αφετηρία της στην απόφαση της κυβέρνησης Τραμπ να αποσύρει τις ΗΠΑ από τη διεθνή συμφωνία για το Ιράν…
