Ραγδαία επιδείνωση της ελευθερίας του Τύπου διεθνώς καταγράφει και φέτος στην ετήσια έκθεσή της η μη κυβερνητική οργάνωση Δημοσιογράφοι Χωρίς Σύνορα (Reporters Sans Frontières, RSF), υπό τον εύγλωττο τίτλο «Ενας κύκλος φόβου».
Μέσα σ’ ένα όλο και πιο εχθρικό κλίμα για τους δημοσιογράφους παγκοσμίως –απότοκο σε μεγάλο βαθμό της ρητορικής μίσους και της υποκίνησης βίας εναντίον τους από αρχηγούς κρατών και κυβερνήσεων, όπως ο Ντόναλντ Τραμπ– οι απειλές, οι επιθέσεις, οι αυθαίρετες συλλήψεις και οι δικαστικές διώξεις σε βάρος τους έχουν πια μετατραπεί σε αναπόσπαστο κομμάτι των «επαγγελματικών κινδύνων» που αντιμετωπίζουν σε πολλά μέρη και του δυτικού κόσμου.
«Αν ο πολιτικός διάλογος κατρακυλά κρυφά ή φανερά προς μια εμφυλιοπολεμική ατμόσφαιρα, στην οποία οι δημοσιογράφοι αντιμετωπίζονται ως αποδιοπομπαίοι τράγοι, τότε η δημοκρατία βρίσκεται σε σοβαρό κίνδυνο», προειδοποιεί ο γ.γ. των RSF Κριστόφ Ντελουάρ.
Η κατάσταση χαρακτηρίζεται «καλή» ή «σχετικά καλή» μόλις στο 24% των 180 χωρών, στις οποίες αναφέρεται η έκθεση. Για τρίτη συνεχή χρονιά, πρώτη στον κατάλογο φιγουράρει η Νορβηγία, καταγράφοντας τις καλύτερες επιδόσεις στην προάσπιση της ελευθεροτυπίας και της πολυφωνίας, ακολουθούμενη από Φινλανδία, Σουηδία και Ολλανδία.
Στον αντίποδα, δηλαδή στον πάτο της λίστας, κατατάσσεται πρώτη φορά το Τουρκμενιστάν, με τη μονίμως τελευταία Βόρεια Κορέα να ανεβαίνει φέτος στην προτελευταία θέση, ενώ Ερυθραία και Κίνα βρίσκονται στην 178η και 177η αντίστοιχα.
Σε περιφερειακό επίπεδο, η σημαντικότερη επιδείνωση καταγράφεται στη βόρεια και νότια Αμερική, κυρίως σε Ηνωμένες Πολιτείες, Βραζιλία, Βενεζουέλα και Νικαράγουα.
Επονται, δυστυχώς, η Ε.Ε. και τα Βαλκάνια, όπου κυριαρχεί μεν ακόμα ο σεβασμός της ελευθερίας του Τύπου και «επί της αρχής» η ασφάλεια των λειτουργών της ενημέρωσης, οι δημοσιογράφοι όμως παραμένουν εκτεθειμένοι σε θανάσιμους συχνά κινδύνους με πολιτικές προεκτάσεις, όπως καταδεικνύουν οι δολοφονίες ερευνητών δημοσιογράφων σε Μάλτα, Σλοβακία και Βουλγαρία. Ο δε κυβερνητικός έλεγχος στα ΜΜΕ γίνεται ολοένα πιο ασφυκτικός σε Ουγγαρία και Πολωνία.
Εννέα θέσεις ανέβηκε η Ελλάδα
«Το περασμένο έτος υπήρξε καθοριστικό για το τοπίο των μέσων ενημέρωσης στην Ελλάδα», γράφει η έκθεση, που ανέβασε τη χώρα μας κατά εννιά θέσεις, στην 65η.
«Η κυβέρνηση του Αλέξη Τσίπρα κατάφερε τελικά να χορηγήσει άδειες εκπομπής σε πέντε τηλεοπτικούς σταθμούς, μετά από μια μακρά και επίπονη διαδικασία και μια προηγούμενη ανεπιτυχή προσπάθεια δύο χρόνια νωρίτερα. Στο μεσοδιάστημα, το Mega, το παλιότερο ιδιωτικό τηλεοπτικό κανάλι, έκλεισε τον Οκτώβριο. Επιπλέον, το κοινοβούλιο πέρασε νομοσχέδιο-ορόσημο, ανοίγοντας τον δρόμο για την κατάργηση της “αυτόφωρης διαδικασίας” για τα αδικήματα Τύπου, εξαιρουμένων των “πολύ σοβαρών περιπτώσεων”. Το τελευταίο διάστημα, η διαδικασία χρησιμοποιείται συχνά από πολιτικούς και ισχυρούς επιχειρηματίες για τη σύλληψη δημοσιογράφων. Ωστόσο, οι δημοσιογράφοι συνέχισαν να αντιμετωπίζουν δυσκολίες στην άσκηση του επαγγέλματός τους. Σημειώθηκε βομβιστική επίθεση στα γραφεία του τηλεοπτικού σταθμού ΣΚΑΪ από τρομοκρατική ομάδα, που δήλωσε πως τάσσεται ενάντια στην “καπιταλιστική ατζέντα” του σταθμού, ενώ συνεχίζεται η παρενόχληση δημοσιογράφων από την Ακροδεξιά και την αστυνομία».
