Τα smartphones έχουν γίνει πιο εύκολα στην επισκευή χάρη στη νομοθεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, σύμφωνα με νέο έλεγχο αγοράς που διεξήχθη από ομάδες καταναλωτών σε όλη την Ευρώπη. Ωστόσο, οι ηλεκτρικές σκούπες, οι οποίες δεν υπόκεινται στον ίδιο κανονισμό, παραμένουν πιο δύσκολες στην επισκευή.
Αυτά είναι τα αποτελέσματα ενός ελέγχου επισκευής αγοράς που διεξήγαγε η Ευρωπαϊκή Ομοσπονδία Καταναλωτών (BEUC) και έξι εθνικές οργανώσεις καταναλωτών σε όλη την Ευρώπη: Αυστρία, Δανία, Γαλλία, Σλοβενία, Ισπανία, Ολλανδία.
Οι νέοι κανόνες οικολογικού σχεδιασμού και ενεργειακής επισήμανσης για τα smartphones, οι οποίοι περιλαμβάνουν υποχρεώσεις επισκευής, ισχύουν από τις 20 Ιουνίου 2025. Ο κανονισμός οικολογικού σχεδιασμού εισάγει απαιτήσεις για τη διάθεση ανταλλακτικών και εγχειριδίων επισκευής στους καταναλωτές και για την αύξηση της διαφάνειας στις τιμές των ανταλλακτικών.
Τα νέα smartphones πρέπει επίσης να εμφανίζουν μια βαθμολογία επισκευής σε επίπεδο ΕΕ, ως μέρος της ενεργειακής ετικέτας. Οι ηλεκτρικές σκούπες μπαταρίας συμπεριλήφθηκαν σε αυτήν τη μελέτη ως συγκρίσιμο προϊόν που τροφοδοτείται με μπαταρία και δεν υπόκειται ακόμη σε κανόνες επισκευής.
Σχεδόν έξι στους δέκα ανθρώπους είναι πρόθυμοι να πληρώσουν περισσότερα για βιώσιμα προϊόντα που είναι πιο εύκολα στην επισκευή, ανακυκλώσιμα ή/και παράγονται με βιώσιμο τρόπο.
Η πολιτική της ΕΕ έχει ανταποκριθεί σε αυτό, αλλά η πρόσβαση στην επισκευή παραμένει χαμηλή και οι καταναλωτές εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν εμπόδια (π.χ. υψηλό κόστος και έλλειψη ανταλλακτικών).
Έλεγχος αγοράς
Για να αξιολογήσουμε την τρέχουσα κατάσταση, πραγματοποιήσαμε έναν έλεγχο αγοράς εξετάζοντας πόσο εύκολο είναι για τους καταναλωτές να επισκευάσουν ένα smartphone (για το οποίο υπάρχουν απαιτήσεις επισκευής), σε σύγκριση με τις ηλεκτρικές σκούπες (για τις οποίες δεν υπάρχει κανονισμός).
Διαπιστώσαμε ότι:
Τα smartphones έχουν καλύτερη πρόσβαση τόσο σε ανταλλακτικά όσο και σε οδηγίες επισκευής από τις ηλεκτρικές σκούπες με μπαταρία.
Για τα smartphones, οι οδηγίες επισκευής είναι γενικά πλήρεις και επιτρέπουν στους καταναλωτές και τους επαγγελματίες να πραγματοποιούν τις περισσότερες επισκευές. Για τις ηλεκτρικές σκούπες μπαταρίας, ωστόσο, οι πληροφορίες συνήθως περιορίζονται στη συντήρηση και την βασική αντιμετώπιση προβλημάτων, προσφέροντας ελάχιστη υποστήριξη επισκευής.
Ωστόσο, το κόστος επισκευής παραμένει υψηλό και για τα δύο προϊόντα, μειώνοντας την ελκυστικότητα της επισκευής. Για τα smartphones, το ακριβότερο εξάρτημα (μια οθόνη 400€) ήταν περίπου στο 30% της αρχικής τιμής αγοράς του προϊόντος. Για τις ηλεκτρικές σκούπες μπαταρίας, το πιο ακριβό ανταλλακτικό που εντοπίστηκε (μια μπαταρία 281€) ήταν 50% υψηλότερο από την αρχική τιμή του προϊόντος.
Ο Γενικός Διευθυντής της BEUC, Agustín Reyna, σχολίασε τα εξής: «Οι καταναλωτές θέλουν προϊόντα που διαρκούν περισσότερο. Η δυνατότητα επισκευής ενός προϊόντος έχει νόημα από περιβαλλοντικής άποψης, αλλά και για τα πορτοφόλια των καταναλωτών, ώστε να μην χρειάζεται να πληρώνουν συνεχώς για ακριβές αντικαταστάσεις κάθε φορά που ένα προϊόν παρουσιάζει σφάλμα. Η έρευνά μας δείχνει ότι η ευρωπαϊκή νομοθεσία διευκολύνει την επισκευή των smartphones για τους καταναλωτές. Οι ηλεκτρικές σκούπες μπαταρίας, για τις οποίες δεν υπάρχει παρόμοια ρύθμιση, παραμένουν πιο απαιτητικές. Αυτοί οι κανόνες σαφώς λειτουργούν, επομένως θα πρέπει να επεκταθούν σε ηλεκτρικές σκούπες και άλλα καταναλωτικά αγαθά, όπως υπολογιστές, εκτυπωτές και ηλεκτρικά ποδήλατα, μαζί με μέτρα για τη μείωση του κόστους επισκευής».
