Το Ιράν έχει κλιμακώσει σημαντικά τις προσπάθειές του να προστατεύσει το απόθεμα υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου, το οποίο εκτιμάται ότι πλησιάζει το μισό τόνο και θεωρείται κοντά σε επίπεδο κατασκευής πυρηνικού όπλου, προχωρώντας σε καταρρεύσεις σηράγγων και τοποθέτηση εκρηκτικών παγίδων στις εισόδους, σύμφωνα με πέντε πηγές με γνώση των αμερικανικών πληροφοριών.
Ειδικότερα, σύμφωνα με το CNN, η εξέλιξη αυτή έχει καταστήσει την πρόσβαση στο υλικό ακόμη πιο δύσκολη, επικίνδυνη και χρονοβόρα σε σχέση με μόλις έναν μήνα πριν, όταν ο Ντόναλντ Τραμπ είχε αφήσει ανοιχτό το ενδεχόμενο αμερικανικής στρατιωτικής επιχείρησης για την κατάσχεσή του. Οι ίδιες πηγές σημειώνουν ότι οι νέες οχυρώσεις προσθέτουν σημαντική πολυπλοκότητα στις διαπραγματεύσεις ΗΠΑ–Ιράν για την τύχη του πυρηνικού προγράμματος της Τεχεράνης.
Προτεραιότητα η εξασφάλιση του εμπλουτισμένου ουρανίου του Ιράν από τις ΗΠΑ
Παράλληλα, το ζήτημα αυτό έχει καταστεί κεντρικό στις συνομιλίες της Ουάσιγκτον, καθώς ο Τραμπ έχει επανειλημμένα τονίσει ότι η εξασφάλιση του συγκεκριμένου υλικού αποτελεί προτεραιότητα, στο πλαίσιο της προσπάθειας για τερματισμό της σύγκρουσης και επαναλειτουργία του Στενού του Ορμούζ, το οποίο το Ιράν έχει ουσιαστικά κλείσει.
Σύμφωνα με ανώτερο Αμερικανό αξιωματούχο που ενημέρωσε δημοσιογράφους, οι δύο πλευρές βρίσκονται κοντά σε μια συμφωνία που θα προβλέπει την παράδοση του εμπλουτισμένου ουρανίου από το Ιράν στις ΗΠΑ, με στόχο την επιτόπια καταστροφή του και στη συνέχεια την απομάκρυνσή του από τη χώρα. Ωστόσο, οι ακριβείς όροι παραμένουν ασαφείς, καθώς ΗΠΑ και Ιράν δίνουν διαφορετικές εκδοχές για το περιεχόμενο της προσωρινής συμφωνίας.
Η αβεβαιότητα εντάθηκε μετά τη διαρροή προσχεδίου συμφωνίας σε ημιεπίσημο ιρανικό πρακτορείο ειδήσεων, γεγονός που προκάλεσε έντονη αντίδραση του Τραμπ στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Μέχρι στιγμής, ούτε η ιρανική αποστολή στον ΟΗΕ ούτε ο Λευκός Οίκος έχουν σχολιάσει τις εξελίξεις.
Πηγές αναφέρουν ότι ακόμη και για το ίδιο το Ιράν η διαδικασία απομάκρυνσης του υλικού θα είναι πλέον εξαιρετικά δύσκολη και επικίνδυνη, καθώς θα απαιτούσε βαριά εκσκαφικά μηχανήματα και εκτεταμένες επιχειρήσεις αποναρκοθέτησης σε περιοχές που θεωρούνται ιδιαίτερα ασταθείς.
Ο πρώην επικεφαλής του Γραφείου Αφαίρεσης Πυρηνικού Υλικού της Εθνικής Διοίκησης Πυρηνικής Ασφάλειας, Σκοτ Ρέκερ, δήλωσε ότι «εάν αυτή η δημοσιογραφική κάλυψη είναι αληθής, σίγουρα θα περιέπλεκε την ανάκτηση του υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου». Όπως πρόσθεσε, μια πιθανή απαίτηση να μεταφερθεί ολόκληρο το απόθεμα σε κεντρικό σημείο για έλεγχο και απομάκρυνση θα έθετε την ευθύνη στην Τεχεράνη να αποδείξει και να παραδώσει το σύνολο του υλικού.
Ωστόσο, προειδοποίησε ότι «σε αυτό το σενάριο, θα ανησυχούσα ότι το Ιράν θα ισχυριστεί ότι μέρος του υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου είναι μη ανακτήσιμο» και ότι «δεν θα υπήρχε πλήρης εμπιστοσύνη πως δεν θα μπορούσε να διατηρήσει πρόσβαση σε αυτό στο μέλλον».
Μεγάλο μέρος του εμπλουτισμένου ουρανίου βρίσκεται εγκλωβισμένο
Η διεθνής εκτίμηση είναι ότι το μεγαλύτερο μέρος του αποθέματος βρίσκεται εγκλωβισμένο σε κατεστραμμένες υπόγειες σήραγγες στο πυρηνικό συγκρότημα του Ισφαχάν στο κεντρικό Ιράν, ενώ μικρότερες ποσότητες ενδέχεται να βρίσκονται σε άλλες εγκαταστάσεις.
Στα μέσα Μαΐου, σύμφωνα με προηγούμενα ρεπορτάζ, ο αμερικανικός στρατός είχε εξετάσει επιχείρηση κατάσχεσης του υλικού, η οποία τελικά εγκαταλείφθηκε ως υπερβολικά υψηλού ρίσκου. Από τότε, το Ιράν φέρεται να έχει ενισχύσει περαιτέρω τις εγκαταστάσεις όπου πιστεύεται ότι βρίσκεται το απόθεμα.
Υψηλού ρίσκου η επιχείρηση ανάκτησης
Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει αναγνωρίσει δημόσια τον υψηλό κίνδυνο μιας επιχείρησης ανάκτησης, ενώ είχε εκφράσει σκεπτικισμό ότι το Ιράν θα μπορούσε να αποκτήσει πρόσβαση στο υλικό χωρίς να γίνει αντιληπτό από τις αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών. «Γνωρίζουμε ακριβώς τι συμβαίνει. Κανείς δεν έχει καν πλησιάσει εκεί», είχε δηλώσει χαρακτηριστικά.
Ωστόσο, σύμφωνα με πηγές, η δημόσια συζήτηση γύρω από το ενδεχόμενο στοχοποίησης του αποθέματος ενδέχεται να έδωσε στο Ιράν επιπλέον κίνητρο να ενισχύσει την προστασία των εγκαταστάσεών του.
Ακόμη και αν επιτευχθεί συμφωνία μέσα στις επόμενες ημέρες, αναμένεται να απαιτηθούν πρόσθετες τεχνικές διαπραγματεύσεις για την υλοποίησή της, καθώς η φυσική απομάκρυνση του υλικού θα προϋποθέτει εξειδικευμένο εξοπλισμό και σημαντικό χρόνο, τον οποίο ο ίδιος ο Τραμπ έχει εκτιμήσει ότι μπορεί να ξεπεράσει τις δύο εβδομάδες.
-320x213.jpg)
