• Αθήνα
    Ελαφρές νεφώσεις
    13°C 11.6°C / 15.7°C
    1 BF
    76%
  • Θεσσαλονίκη
    Αραιές νεφώσεις
    13°C 10.7°C / 14.9°C
    1 BF
    87%
  • Πάτρα
    Αίθριος καιρός
    12°C 11.0°C / 15.7°C
    1 BF
    76%
  • Ιωάννινα
    Ελαφρές νεφώσεις
    6°C 5.9°C / 5.9°C
    1 BF
    100%
  • Αλεξανδρούπολη
    Αίθριος καιρός
    5°C 4.9°C / 4.9°C
    1 BF
    100%
  • Βέροια
    Αίθριος καιρός
    10°C 9.2°C / 13.9°C
    2 BF
    86%
  • Κοζάνη
    Ελαφρές νεφώσεις
    6°C 5.4°C / 7.3°C
    2 BF
    100%
  • Αγρίνιο
    Αίθριος καιρός
    11°C 10.6°C / 13.6°C
    1 BF
    89%
  • Ηράκλειο
    Σποραδικές νεφώσεις
    15°C 13.8°C / 17.0°C
    2 BF
    77%
  • Μυτιλήνη
    Αίθριος καιρός
    13°C 9.9°C / 12.9°C
    1 BF
    88%
  • Ερμούπολη
    Ελαφρές νεφώσεις
    16°C 13.8°C / 18.5°C
    2 BF
    67%
  • Σκόπελος
    Αίθριος καιρός
    13°C 10.6°C / 12.9°C
    1 BF
    58%
  • Κεφαλονιά
    Αίθριος καιρός
    18°C 17.8°C / 17.8°C
    2 BF
    70%
  • Λάρισα
    Ασθενής ομίχλη
    7°C 6.9°C / 7.5°C
    0 BF
    100%
  • Λαμία
    Αίθριος καιρός
    11°C 7.5°C / 10.6°C
    1 BF
    100%
  • Ρόδος
    Ελαφρές νεφώσεις
    18°C 11.8°C / 17.8°C
    1 BF
    71%
  • Χαλκίδα
    Αίθριος καιρός
    13°C 12.0°C / 15.9°C
    1 BF
    75%
  • Καβάλα
    Ελαφρές νεφώσεις
    11°C 7.3°C / 12.1°C
    0 BF
    90%
  • Κατερίνη
    Αίθριος καιρός
    13°C 9.7°C / 15.0°C
    2 BF
    81%
  • Καστοριά
    Αίθριος καιρός
    6°C 5.8°C / 5.8°C
    1 BF
    88%
EUROKINISSI/ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΡΑΠΑΝΗΣ
ΕΝΤΥΠΗ ΕΚΔΟΣΗ

Τουρισμός: πέρυσι ρίσκαραν, φέτος εγκληματούν

  • A-
  • A+
«Φωλιά» κορονοϊού η Ελλάδα πέρυσι το καλοκαίρι ● Παγκόσμια πρωταθλήτρια η χώρα μας ως προς τα εισερχόμενα κρούσματα στη Βρετανία ● Καταρρίπτεται το κυβερνητικό αφήγημα ότι η εισροή τουριστών δεν έπαιξε ρόλο στην επιδείνωση της πανδημίας

Τις πραγματικές διαστάσεις των συνεπειών από το περυσινό άνοιγμα του τουρισμού αλλά και τη μεγάλη ανησυχία των πολιτών για το συγκεκριμένο ζήτημα αναδεικνύει μια νέα επιστημονική μελέτη που ήδη έχει τεθεί υπόψη της παγκόσμιας επιστημονικής κοινότητας. Η προδημοσιευμένη έρευνα του καθηγητή Ανάλυσης Δεδομένων και συνεργάτη του Μουσείου Φυσικής Ιστορίας Κρήτης, Αρη Μουστάκα, εστιάζει σε δύο κύρια σημεία.

Αφενός στην καταγραφή του βασικού αναπαραγωγικού ρυθμού του κορονοϊού, το γνωστό «Rt», για την περίοδο του περυσινού καλοκαιριού, αφετέρου στην καταγραφή των αναζητήσεων που πραγματοποίησαν στο ίντερνετ οι κάτοικοι της χώρας καθ’ όλη την περίοδο της πανδημίας. Και στις δύο περιπτώσεις, από τα δεδομένα της έρευνας καταρρίπτεται πλήρως το κυβερνητικό αφήγημα ότι ο τουρισμός δεν έπαιξε ρόλο στην επιδείνωση της πανδημίας στη χώρα.

Αριστείδης Μουστάκας

Επί του συγκεκριμένου θέματος σοβεί μια επιστημονική αντιπαράθεση καθώς πρόσφατα, όπως είχε αναδείξει η «Εφ.Συν.», επιστήμονες-μέλη της Επιτροπής Λοιμωξιολόγων, μεταξύ των οποίων και ο Σωτήρης Τσιόδρας, προσπάθησαν να αποδείξουν επιστημονικά τη μη συσχέτιση του τουρισμού με την αύξηση των κρουσμάτων, με μια εργασία που δέχεται ήδη σοβαρή κριτική για ελλιπή μεθοδολογία και σοβαρά λάθη.

Στη μελέτη του Αρη Μουστάκα δίνεται κατ’ αρχάς η διαχρονική εικόνα του δείκτη μεταδοτικότητας Rt στην Ελλάδα (με βάση τα στοιχεία του Πανεπιστημίου John Hopkins) όπου με έκπληξη διαπιστώνει κανείς πως για την επίμαχη περίοδο του Αυγούστου του 2020, εν μέσω δηλαδή του τουριστικού κύματος, καταγράφει τη μεγαλύτερη διαχρονικά τιμή από την αρχή της πανδημίας (Γράφημα 1).

Οπως εξηγεί στην «Εφ.Συν.» ο Αρης Μουστάκας, «το ότι η καταγραφή αυτή το περυσινό καλοκαίρι δεν ακολουθήθηκε από υπερβολικό αριθμό κρουσμάτων και θανάτων εξηγείται από το γεγονός πως υπήρχε προφανώς μεγάλος αριθμός νοσούντων μεταξύ των τουριστών, που επέστρεψαν στις χώρες τους χωρίς να καταγραφούν ποτέ στην Ελλάδα. Η εκτίμηση αυτή επιβεβαιώνεται και από τη νεότερη μελέτη Βρετανών επιστημόνων που καταγράφουν την Ελλάδα στην πρώτη θέση παγκοσμίως ως προς τα εισερχόμενα κρούσματα στη χώρα τους» (σ.σ. βλ. παρακάτω).

Σύμφωνα με τα δημοσιευμένα διεθνή στοιχεία, λοιπόν, η κορύφωση του δείκτη μεταδοτικότητας σημειώνεται κατά την περίοδο από 2 έως 16 Αυγούστου, με τιμή 1,5.

Μάλιστα, η μέγιστη τιμή του δείκτη Rt τον Αύγουστο είναι μεγαλύτερη ακόμα και από την περίοδο του Νοεμβρίου, στην κορύφωση του δεύτερου κύματος, με τη δραματική κατάσταση ειδικά στη Βόρεια Ελλάδα (Γράφημα 1).

Οι αναζητήσεις

Σύμφωνα με την ίδια μελέτη, το καλοκαίρι του 2020 μεγιστοποιήθηκε και η διαδικτυακή αναζήτηση από τους πολίτες που βρίσκονταν εντός της χώρας, γενικότερα για τα θέματα του κορονοϊού. Τα αποτελέσματα της ανάλυσης έδειξαν ότι οι αναζητήσεις στο διαδίκτυο που σχετίζονταν με την πανδημία αφορούσαν κατά πρώτον τους νέους θανάτους (όπως ήταν αναμενόμενο), αλλά στη δεύτερη θέση έρχονται τα θέματα που σχετίζονται με το άνοιγμα των ελληνικών συνόρων στους επισκέπτες, κάτι που παραπέμπει ευθέως στον τουρισμό. Οπως αναφέρει ο Αρης Μουστάκας, «το άνοιγμα των συνόρων στον τουρισμό παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον γιατί η αναζήτηση στο διαδίκτυο για τον κορονοϊό μεγιστοποιήθηκε από 1 έως 15 Αυγούστου 2020, δηλαδή στην καρδιά της τουριστικής περιόδου, ενώ τις ίδιες ημερομηνίες μεγιστοποιήθηκε και ο βασικός αναπαραγωγικός ρυθμός του ιού Rt. Μάλιστα και το επόμενο “peak” των αναζητήσεων συμπίπτει και πάλι με την επόμενη έξαρση του ιού τον Νοέμβριο» (Γράφημα 2).

«Με την έρευνα προσπαθώ να απαντήσω στο ερώτημα αν μπορεί η σκέψη των πολλών να αντικατοπτρίζει την πραγματικότητα καλύτερα από τους ειδικούς. Να εντοπίσω ποια είναι η μαζική ψυχολογία του κορονοϊού στην Ελλάδα και τι συμβαίνει στην πραγματικότητα ανά εβδομάδα», λέει ο Αρης Μουστάκας. «Η αύξηση του δείκτη μεταδοτικότητας συμπίπτει με το peak της περυσινής τουριστικής περιόδου και αυτό δεν έγινε ιδιαίτερα γνωστό, αν και τα στοιχεία είναι ευρέως διαθέσιμα. Το γεγονός όμως ότι την ίδια ώρα οι πολίτες ακριβώς για αυτό έδειχναν να ανησυχούν στις αναζητήσεις τους (μετά τους θανάτους, φυσικά), δηλαδή για τον τρόπο με τον οποίο άνοιγαν τα σύνορα, δείχνει πως ίσως στη μαζική ψυχολογία η κατάσταση αποτυπώνεται καλύτερα από τον τρόπο με τον οποίο προσπαθούσαν να μας πείσουν τα δελτία ειδήσεων» τονίζει ο ίδιος.

Χάρης Γεωργίου

Χαμηλότερα, μετά το θέμα των θανάτων και του ανοίγματος των συνόρων, στη λίστα των αναζητήσεων κατατάσσονται η καταγραφή νέων κρουσμάτων, η συχνότητα των τεστ, ενώ πολύ χαμηλά κατατάσσεται το ενδιαφέρον για τα κρατικά μέτρα στήριξης των εργαζομένων και της οικονομίας (Γράφημα 3).

«Φωλιά» του ιού

Η ακρίβεια των παραπάνω ισχυρισμών επιβεβαιώνεται και από ακόμα μία ανεξάρτητη επιστημονική μελέτη, που ήρθε στο φως στη Βρετανία πριν από λίγες ημέρες. Επιστήμονες στο Ηνωμένο Βασίλειο, αναλύοντας εισαγόμενα κρούσματα στη χώρα τους κατά την περίοδο Ιουνίου-Σεπτεμβρίου 2020, ανακάλυψαν πως η Ελλάδα ήταν η πρώτη από όλες τις χώρες παγκοσμίως σε εισαγωγή νέων κρουσμάτων στη Βρετανία.

Στοιχείο που δείχνει πως πέρυσι το καλοκαίρι, παρά την εφαρμογή του αμφισβητήσιμου αλγόριθμου «EVA» και παρά τις διαβεβαιώσεις Μητσοτάκη για ένα «καλά υπολογισμένο ρίσκο», εντούτοις η Ελλάδα είχε μετατραπεί σε μια τεράστια εστία κορονοϊού. Η εστία αυτή λειτούργησε ως «φωλιά» του ιού, η οποία όχι μόνο επηρέασε τους κατοίκους της χώρας, αλλά διέσπειρε τον ιό και στις πατρίδες των επισκεπτών της όταν αυτοί επέστρεψαν από τις διακοπές τους στη χώρα μας.

Με όλα τα παραπάνω δεδομένα και με το τρίτο κύμα της πανδημίας να κορυφώνεται πανευρωπαϊκά, φαντάζουν τουλάχιστον περίεργες οι προσκλήσεις Θεοχάρη στους ξένους επισκέπτες και το άρον άρον άνοιγμα του τουρισμού. Και αν πέρυσι το ρίσκο δεν μας βγήκε λόγω ασύγγνωστης αμέλειας, φέτος η επανάληψη του ίδιου φαινομένου θα αποτελεί εγκληματική σκοπιμότητα.

Τα «λάθη» στη μελέτη της ομάδας Τσιόδρα

Τον Φεβρουάριο που πέρασε, μια ομάδα λοιμωξιολόγων, οι περισσότεροι μέλη της γνωστής συμβουλευτικής επιτροπής του υπουργείου Υγείας, δημοσίευσε μελέτη με την οποία ισχυρίζονταν πως ο τουρισμός πέρυσι το καλοκαίρι δεν συνετέλεσε στην αύξηση των κρουσμάτων. Σε σχετικό ρεπορτάζ η «Εφ.Συν.» («Η επιστήμη υποχείριο της κυβέρνησης» - 10.02.2021) είχε αναδείξει το πολύ προφανές ατόπημα της μελέτης αυτής, καθώς οι συγκεκριμένοι επιστήμονες, μεταξύ των οποίων οι κύριοι Τσιόδρας, Μαγιορκίνης, Σύψας, Τσακρής, κατέληξαν στο συμπέρασμά τους βασιζόμενοι σε μετρήσεις κρουσμάτων, μετρώντας δεδομένα όχι από τουριστικούς προορισμούς, αλλά από την Αθήνα, τη Θεσσαλονίκη και τη… Θράκη. Πλέον, τη μελέτη των καθηγητών αποδομεί με σχετικό review ο Χάρης Γεωργίου, μεταδιδακτορικός ερευνητής στο Εργαστήριο Επιστήμης Δεδομένων του Πανεπιστημίου Πειραιά και γραμματέας της Ενωσης Πληροφορικών Ελλάδας.

EUROKINISSI

Οπως αποδεικνύει στη δική του εργασία ο κ. Γεωργίου, η έρευνα των λοιμωξιολόγων παρουσιάζει «χωρική και χρονική ασυνέπεια ως προς τη δειγματοληψία», τονίζοντας πως είναι περιορισμένος ο όγκος δεδομένων, θέτοντας υπό αμφισβήτηση τη στατιστική τους σημασία, ενώ δεν γίνεται σύγκριση της συνολικής εξέλιξης του ιού που διαδίδεται στην Ελλάδα κατά τη θερινή περίοδο. Επίσης, δεν υπάρχει αιτιολόγηση σχετικά με τα μειονεκτήματα του πειραματικού πρωτοκόλλου (EVA) και δεν δίνονται πληροφορίες για τα πιθανά εισαγόμενα κρούσματα.

Τέλος, όπως επισημαίνει ο κ. Γεωργίου, «υπάρχει υψηλή στατιστική συσχέτιση μεταξύ αφίξεων και λοιμώξεων στην Ελλάδα κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού, την οποία αποφεύγουν να σχολιάσουν οι συγγραφείς, ενώ παρουσιάζονται αντιφατικές πληροφορίες για τις ίδιες χρονικές περιόδους που ακυρώνουν τη βασική μελέτη των συγγραφέων».

Σε αυτό το σημείο συγκλίνουν οι μελέτες του κ. Μουστάκα και του κ. Γεωργίου. Οτι δηλαδή, πέρυσι το καλοκαίρι, υπήρξε μεγάλος αριθμός «κρυφών» κρουσμάτων, είτε τουριστών που επέστρεψαν στην πατρίδα τους χωρίς να ελεγχθούν είτε Ελλήνων επισκεπτών που επέστρεψαν από τις διακοπές τους στα αστικά κέντρα και καταγράφηκαν ως κρούσματα της Αθήνας ή της Θεσσαλονίκης.

 

Οι μελέτες στο διαδίκτυο

● Η προδημοσίευση του Αριστείδη Μουστάκα για την καταγραφή του δείκτη Rt κατά τη διάρκεια της πανδημίας και η συσχέτιση με τις αναζητήσεις στο internet:

https://www.researchgate.net/publication/341816900_Internet_search_effort_on_Covid-19_and_the_underlying_public_interventions_and_epidemiological_status

● Η μελέτη Βρετανών επιστημόνων σε σχέση με τις κύριες χώρες εισόδου κρουσμάτων στη Βρετανία κατά την περίοδο Ιουνίου-Σεπτεμβρίου 2020:

https://www.medrxiv.org/content/10.1101/2021.03.15.21253590v1

● Η εργασία της ομάδας των λοιμωξιολόγων περί μη αύξησης κρουσμάτων από τον τουρισμό:

https://www.medrxiv.org/content/10.1101/2021.01.31.21250868v1

● Το review του Χάρη Γεωργίου επί της εργασίας αυτής:

https://doi.org/10.5281/zenodo.4624957​​​​​

 

 

Ακολουθήστε μας στο Google news
ΚΟΙΝΩΝΙΑ
Η επιστήμη, υποχείριο της κυβέρνησης
Τσιόδρας, Μαγιορκίνης και άλλα μέλη της επιτροπής λοιμωξιολόγων προσπαθούν να μας πείσουν ότι ο τουρισμός δεν αύξησε τον κορονοϊό ● Δημοσιεύουν επιστημονική εργασία με «κρυφά» στοιχεία του ΕΟΔΥ, βασιζόμενοι...
Η επιστήμη, υποχείριο της κυβέρνησης
ΚΟΙΝΩΝΙΑ
Το αμάρτημα της... EVA
Μπορεί να διαφημίστηκε ως ο... Κέρβερος που θα έκλεινε τις πύλες της χώρας στα εισερχόμενα κρούσματα κορονοϊού, αλλά φαίνεται πως ήταν απλά ακόμα ένα επικοινωνιακό πυροτέχνημα της κυβέρνησης των αρίστων. Ο...
Το αμάρτημα της... EVA
ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ
Επικίνδυνα παιχνίδια με το άρον-άρον άνοιγμα του τουρισμού
Η κυβέρνηση –που καίγεται να ανοίξει τον τουρισμό, καθώς η ύφεση καλπάζει–, κλείνει ερμητικά τα αυτιά της στις φωνές που μιλούν για τεράστιο ρίσκο. 
Επικίνδυνα παιχνίδια με το άρον-άρον άνοιγμα του τουρισμού
ΑΠΟΨΕΙΣ
Ριαλιτο-τουρισμός στον Αποκόρωνα
Οι Γερμανοί ριαλιτο-παίχτες δεν είναι φορείς μετάδοσης του κορονοϊού, όλοι τους τεσταρισμένοι, εμβολιασμένοι, απολυμασμένοι και ούτε θα έρχονται σε προσωπική επαφή με το ντόπιο στοιχείο.
Ριαλιτο-τουρισμός στον Αποκόρωνα
ΚΟΙΝΩΝΙΑ
Ξεκίνησε ο τουρισμός στην Κρήτη;
Με λίγους επιβάτες φτάνουν πτήσεις από το εξωτερικό (κυρίως από τη Γερμανία) στα αεροδρόμια της Κρήτης - Τουρισμός, επαγγελματικές δραστηριότητες ακόμα και αγορές, ο σκοπός των επισκέψεων των επιβατών.
Ξεκίνησε ο τουρισμός στην Κρήτη;
ΚΟΙΝΩΝΙΑ
Ισχύει το λοκντάουν για τους τουρίστες και για την Ντόρα;
Αυξημένη άφιξη τουριστών στην Κρήτη με την ίδια την Ντόρα Μπακογιάννη να δίνει το σύνθημα για τον «πασχαλινό» τουρισμό παρά τα περιοριστικά μέτρα που μέχρι στιγμής ισχύουν.
Ισχύει το λοκντάουν για τους τουρίστες και για την Ντόρα;

Η efsyn.gr θεωρεί αυτονόητο ότι οι αναγνώστες της έχουν το δικαίωμα του σχολιασμού, της κριτικής και της ελεύθερης έκφρασης και επιδιώκει την αμφίδρομη επικοινωνία μαζί τους.

Διευκρινίζουμε όμως ότι δεν θέλουμε ο χώρος σχολιασμού της ιστοσελίδας να μετατραπεί σε μια αρένα απαξίωσης και κανιβαλισμού προσώπων και θεσμών. Για τον λόγο αυτόν δεν δημοσιεύουμε σχόλια ρατσιστικού, υβριστικού, προσβλητικού ή σεξιστικού περιεχομένου. Επίσης, και σύμφωνα με τις αρχές της Εφημερίδας των Συντακτών, διατηρούμε ανοιχτό το μέτωπο απέναντι στον φασισμό και τις ποικίλες εκφράσεις του. Έτσι, επιφυλασσόμαστε του δικαιώματός μας να μην δημοσιεύουμε ανάλογα σχόλια.

Σε όσες περιπτώσεις κρίνουμε αναγκαίο, απαντάμε στα σχόλιά σας, επιδιώκοντας έναν ειλικρινή και καλόπιστο διάλογο.

Η efsyn.gr δεν δημοσιεύει σχόλια γραμμένα σε Greeklish.

Τέλος, τα ενυπόγραφα άρθρα εκφράζουν το συντάκτη τους και δε συμπίπτουν κατ' ανάγκην με την άποψη της εφημερίδας