Τραγική κατάληξη είχε για το πλήρωμα ελικοπτέρου του Πολεμικού Ναυτικού η προχθεσινή νυχτερινή άσκηση αναγνώρισης στόχων επιφανείας, όταν υπό συνθήκες, οι οποίες διερευνώνται από ειδική επιτροπή που συνέστησε το ΓΕΕΘΑ, το Agusta Bell 212 στο οποίο επέβαιναν, «καρφώθηκε» σε απόκρημνη βουνοπλαγιά στο βορειοδυτικό τμήμα της νήσου Κίναρος με αποτέλεσμα να βρουν τον θάνατο και οι τρεις επιβαίνοντες.
Το ελικόπτερο είχε απονηωθεί στη 1.48 π.μ. χθες από τη φρεγάτα «Νικηφόρος Φωκάς» με σκοπό να εντοπίσει -σύμφωνα με το σενάριο της άσκησης «Αστραπή 2/16»- ένα «εχθρικό» πλοίο που «υπήρχαν πληροφορίες» ότι είχε ρίξει κρυφά άγκυρα στη βόρεια πλευρά της Κινάρου. Τον ρόλο του «εχθρού» είχε αναλάβει να διεκπεραιώσει η πυραυλάκατος «Γρηγορόπουλος».
Η έρευνα, όπως προβλέπεται, διεξαγόταν σε χαμηλό ύψος και όλα κυλούσαν φυσιολογικά ώσπου στις 2.45 το πρωί χάθηκε το ίχνος του ελικοπτέρου από τα ραντάρ του και διακόπηκαν οι επικοινωνίες.
Αμεσα σήμανε συναγερμός και σύντομα στις έρευνες για τον εντοπισμό του συμμετείχαν οι φρεγάτες «Υδρα», «Σπέτσαι», «Ελλη», «Νικηφόρος Φωκάς», «Αδριάς», τα οργανικά ελικόπτερα Σικόρσκι της φρεγάτας «Σπέτσαι» και ΑΒ-212 της φρεγάτας «Αδριάς» και δύο ελικόπτερα Super Puma της Πολεμικής Αεροπορίας, τα οποία απογειώθηκαν από τη Χίο και τη Ρόδο.
Εκείνο που έκανε εντύπωση, όπως ανέφερε αργότερα κατά την ενημέρωση των δημοσιογράφων ο αρχηγός ΓΕΕΘΑ ναύαρχος Ευάγγελος Αποστολάκης, ήταν ότι πριν από την εξαφάνιση του ίχνους δεν υπήρχε κάποια ενημέρωση από το ελικόπτερο για πρόβλημα. «Δεν ακούστηκε τίποτε», ανέφερε χαρακτηριστικά, γεγονός που σύμφωνα με έμπειρους αξιωματικούς δείχνει πως ό,τι συνέβη διήρκεσε δευτερόλεπτα.
Οι φόβοι όλων για τα χειρότερα άρχισαν να επιβεβαιώνονται όταν στις 4.40 π.μ. εντοπίστηκε από τις ομάδες έρευνας και διάσωσης θερμικό ίχνος σε πλαγιά βουνού ύψους 295 μέτρων από την επιφάνεια της θάλασσας.
Οι έρευνες επικεντρώθηκαν στην περιοχή εκείνη και στις 7.01 οι ομάδες είδαν τα συντρίμμια του ελικοπτέρου να είναι διασκορπισμένα σε μια απόσταση διαμέτρου τριακοσίων μέτρων και σε απόσταση περίπου πενήντα μέτρων από την κορυφή του βουνού.
Η ταυτοποίηση
Γύρω στις 10.00 εντοπίστηκε το πρώτο πτώμα κοντά στα συντρίμμια και μισή ώρα αργότερα και το δεύτερο, ενώ η αναγνώρισή τους χρειάστηκε χρόνο για να γίνει, καθώς ο ένας από τους άνδρες βρέθηκε απανθρακωμένος.
Τελικά η ταυτοποίηση των νεκρών έγινε χθες αργά το απόγευμα και, όπως διαπιστώθηκε, επρόκειτο για τον υποπλοίαρχο Κωνσταντίνο Πανανά και τον ανθυπασπιστή Ελευθέριο Ευαγγέλου.
Οι έρευνες για τον εντοπισμό του κυβερνήτη του ελικοπτέρου συνεχίστηκαν ώς αργά και παρότι διεξάγονταν σε βάθος 50 έως 100 μέτρων στη θάλασσα και στην περιοχή γύρω από το σημείο όπου βρέθηκαν τα συντρίμμια, δεν είχε εντοπιστεί κάτι.
Το πλήρωμα του ελικοπτέρου αποτελούνταν από τον κυβερνήτη, υποπλοίαρχο Αναστάσιο Τουλίτση, 37 χρόνων, ο οποίος ήταν έγγαμος χωρίς παιδιά, τον συγκυβερνήτη, υποπλοίαρχο Κωνσταντίνο Πανανά, 34 χρόνων, ο οποίος ήταν πατέρας ενός παιδιού -η σύζυγός του σε λίγες ημέρες θα φέρει στον κόσμο το δεύτερο παιδί τους-, και τον ναυτίλο-ανθυπασπιστή Ελευθέριο Ευαγγέλου, 36 χρόνων, πατέρα ενός παιδιού.
Αξίζει να σημειωθεί ότι κυβερνήτης και συγκυβερνήτης ήταν πολύ έμπειρα στελέχη, έχοντας μάλιστα ο πρώτος συμπληρώσει 1.350 ώρες πτήσης στα ελικόπτερα.
Παρά την τραγωδία, αξίζει να σημειωθεί ότι η τουρκική πλευρά βρήκε για άλλη μια φορά την ευκαιρία για να αμφισβητήσει την αρμοδιότητα της Ελλάδας σε θέματα έρευνας και διάσωσης στο Αιγαίο.
Οπως έγινε γνωστό, το Ενιαίο Κέντρο Συντονισμού Ερευνας και Διάσωσης του υπουργείου Ναυτιλίας -καθώς η περιοχή εμπίπτει στην αρμοδιότητα του FIR Αθηνών- εξέδωσε στις 3.39 ΝΟΤΑΜ για τη διεξαγωγή επιχείρησης έρευνας και διάσωσης.
Κατά πάγια, σχεδόν, τακτική της η τουρκική πλευρά εξέδωσε στις 4.40 δική της ΝΟΤΑΜ με την οποία δεν δεχόταν ότι η περιοχή βρίσκεται στο FIR Αθήνων, επικαλούμενη σύμβαση του Αμβούργου του 1979, για να ακολουθήσει νέα ελληνική ΝΟΤΑΜ με την οποία ενημερώνονταν τα πλοία της περιοχής ότι η τουρκική ήταν άκυρη και σε αυτήν αναφέρονταν αποφάσεις διεθνών συμβάσεων στις οποίες μάλιστα συμμετείχε και η Τουρκία, με συνέπεια να ακολουθήσει «σιγή ασυρμάτου» από την τουρκική πλευρά.
«Μάχιμα» εδώ και 37 χρόνια τα Agusta Bell
Διχασμένοι παρουσιάζονταν χθες οι αξιωματικοί σχετικά με το εάν είναι κατάλληλα να πετούν τη νύχτα τα ελικόπτερα Agusta Bell.
Εμπειροι πιλότοι της Πολεμικής Αεροπορίας υποστήριζαν ότι ο συγκεκριμένος τύπος ελικοπτέρου δεν είναι κατάλληλος για νύχτα, αφού η παραμικρή λάμψη φωτός μπορεί να προκαλέσει πολύ σοβαρά προβλήματα στις διόπτρες νυχτερινής όρασης των πιλότων που τα πετούν και να χάσουν τον έλεγχο του ελικοπτέρου, ενώ διαφορετική άποψη εξέφραζαν πιλότοι του Πολεμικού Ναυτικού.
Συγκεκριμένα, υποστήριζαν ότι τα ελικόπτερά τους είναι εξοπλισμένα για νυχτερινές πτήσεις και δεν έχουν σχέση με αυτά που έχει η Πολεμική Αεροπορία, ενώ παράλληλα ισχυρίζονται ότι σε διαφορετική περίπτωση δεν θα πετούσαν με αυτά.
Η πολύχρονη υπηρεσία των ελικοπτέρων ΑΒ 212 στο Πολεμικό Ναυτικό ξεκινά από την παραλαβή τους το 1979. Επί 37 συναπτά έτη προσφέρουν αδιάλειπτα τις «υπηρεσίες» τους, έχοντας μέχρι τώρα συμμετάσχει επιτυχώς σε πλειάδα επιχειρήσεων και αποστολών.
Ιδιου τύπου ελικόπτερο, όμως, ήταν και αυτό το οποίο κατέπεσε στα Ιμια στις 31 Ιανουαρίου 1996 όπου έχασαν τη ζωή τους οι Χριστόδουλος Καραθανάσης, Παναγιώτης Βλαχάκος και Εκτορας Γιαλοψός.
Αυτού του τύπου το ελικόπτερο επιχειρεί από πολεμικά πλοία ή βάσεις ξηράς και μπορεί να φέρει μέχρι 2 τορπίλες MK46 και 1 πυροβόλο MG-3.
Οι κύριες αποστολές που αναλαμβάνει είναι εναντίον υποβρύχιων στόχων (ASW, εντοπισμός και προσβολή), εναντίον στόχων επιφανείας (ASuW, εντοπισμός και προσβολή) και επιτήρηση επιφανείας.
Επιπλέον, αναλαμβάνει αποστολές έρευνας και διάσωσης (SAR), μεταφοράς εξωτερικών φορτίων (VERTREP) και ειδικών επιχειρήσεων (ταχεία καταρρίχηση ανδρών υποβρυχίων καταστροφών, ρίψη αλεξιπτωτιστών κ.λπ.).
