Τεταμένη παραμένει η κατάσταση στη Λέσβο εξαιτίας των σοβαρών προβλημάτων που έχουν προκύψει από τον αφθώδη πυρετό ο οποίος χτυπά τα κοπάδια και την ανεπάρκεια της κυβερνητικής πολιτικής να δώσει βιώσιμες λύσεις. Οι κινητοποιήσεις των κτηνοτρόφων και ο αποκλεισμός των φορτηγών συνεχίζονται, καθώς η κυβέρνηση εξακολουθεί να αρνείται πεισματικά τον μαζικό εμβολιασμό των ζώων και κατά συνέπεια την έστω υπό όρους διακίνηση των τυροκομικών προϊόντων του νησιού.
Η διακοπή της ομαλής τροφοδοσίας έχει ήδη προκαλέσει εμφανείς ελλείψεις σε φρέσκα προϊόντα, δημιουργώντας ανησυχία όχι τόσο στους καταναλωτές όσο στους επιχειρηματίες της τουριστικής αγοράς. Τα καταστήματα δυσκολεύονται να καλύψουν τη ζήτηση και τα ράφια στα σούπερ μάρκετ παραμένουν άδεια κυρίως από νωπά προϊόντα.
Η απελπισία των κτηνοτρόφων αποτυπώθηκε σε ένα σοκαριστικό περιστατικό στο λιμάνι του νησιού την Παρασκευή το απόγευμα, όταν γυναίκα κτηνοτρόφος αυτοτραυματίστηκε με μαχαίρι μπροστά στον κόσμο και στις τηλεοπτικές κάμερες. Πρόκειται για μητέρα τριών παιδιών που, όπως έλεγε, αδυνατεί να τα φροντίσει, αφού το εισόδημά της είναι μηδενικό εδώ και έναν μήνα. Η γυναίκα μεταφέρθηκε άμεσα για ιατρική φροντίδα και η κατάσταση της υγείας της δεν εμπνέει ανησυχία, ωστόσο το περιστατικό ανέδειξε την ένταση και την ψυχολογική πίεση που βιώνουν οι κτηνοτρόφοι του νησιού.

Στον απόηχο της συνάντησης εκπροσώπων των κτηνοτρόφων και της τοπικής κοινωνίας με τον υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης Μαργαρίτη Σχοινά την Παρασκευή στο υπουργείο, οι τυροκόμοι της Λέσβου συνεχίζουν να κρατούν κλειστά τα εργαστήρια και εκφράζουν έντονη δυσαρέσκεια και επιφυλάξεις απέναντι στο πακέτο στήριξης των 8 εκατομμυρίων ευρώ που ανακοίνωσε η κυβέρνηση για το χρονικό διάστημα που καλύπτει την παραλαβή γάλακτος, έως και τις 4 Απριλίου.
Οι τυροκόμοι δηλώνουν ότι στην πράξη είναι δύσκολο να επωφεληθούν, λόγω γραφειοκρατικών εμποδίων, συγκεκριμένα λόγω της έλλειψης φορολογικής και ασφαλιστικής ενημερότητας για αρκετούς κτηνοτρόφους που δεν μπόρεσαν να ανταποκριθούν στις υποχρεώσεις τους τον τελευταίο μήνα και βλέπουν τώρα ότι αποκλείονται και από τις αποζημιώσεις.
Επιπλέον, ο ευρωπαϊκός κανονισμός de minimis που θέτει όρια στις ενισχύσεις, περιορίζει περαιτέρω τη δυνατότητα αξιοποίησης της συγκεκριμένης χρηματοδότησης, με αποτέλεσμα να παραμένουν αδιάθετα και τα χρήματα αυτά που σε μεγάλο ποσοστό θα κατέληγαν στους κτηνοτρόφους.
Επιπλέον, για μετά τις 4 Απριλίου, όταν τα τυροκομεία σταμάτησαν να παραλαμβάνουν γάλα, δεν υπάρχει καμία πρόβλεψη αποζημίωσης για τους παραγωγούς.

Μέσα σε αυτό το κλίμα, ο περιφερειάρχης Βορείου Αιγαίου Κώστας Μουτζούρης επανέφερε το αίτημα για άμεση συνάντηση με τον πρωθυπουργό, επιδιώκοντας να τεθούν επί τάπητος τα κρίσιμα ζητήματα των κτηνοτρόφων. Παράλληλα, η Λέσβος βρίσκεται στο επίκεντρο πολιτικών εξελίξεων, καθώς προγραμματίζονται επισκέψεις αρχηγών κομμάτων της αντιπολίτευσης. Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ Νίκος Ανδρουλάκης, ο γ.γ. του ΚΚΕ Δημήτρης Κουτσούμπας και η πρόεδρος της Κοινοβουλευτικής Ομάδας της Νέας Αριστεράς Πέτη Πέρκα αναμένεται να επισκεφτούν το νησί.
Θυσία για τη φέτα;
Γιατί αρνείται η κυβέρνηση τον εμβολιασμό των ζώων, λύση που προκρίθηκε στην Κύπρο χωρίς ιδιαίτερες συνέπειες για το χαλούμι;
«Η εφαρμογή εμβολιαστικού προγράμματος λόγω εμφάνισης αφθώδους πυρετού μπορεί να επιφέρει σοβαρούς περιορισμούς στις εξαγωγές γαλακτοκομικών προϊόντων και ενδεχομένως να πλήξει άμεσα τις εξαγωγές φέτας σε εθνικό επίπεδο», υποστηρίζουν άνθρωποι με γνώση της αγοράς, με πιο χαρακτηριστική τη θέση του Συνδέσμου Ελληνικών Βιομηχανιών Γαλακτοκομικών Προϊόντων (ΣΕΒΓΑΠ) που είχε αποκλείσει εξαρχής τότε τη λύση αυτή για την ευλογιά των προβάτων.
Το μυστικό κρύβεται στην αυστηρή νομοθεσία της Ε.Ε. που προβλέπει σε αυτή την περίπτωση ότι θα αφαιρεθεί από την Ελλάδα το καθεστώς «Χώρας Ελεύθερης Νόσου», καθιστώντας αδύνατη την εξαγωγή προϊόντων σε τρίτες χώρες που απαιτούν αυτό το καθεστώς ή και υιοθέτηση περιοριστικών μέτρων σε ευρωπαϊκές και τρίτες χώρες.
Μέτρα προβλέπονται και για τη μεταποίηση γάλακτος που προέρχεται από ζώα τα οποία βρίσκονται σε ζώνες εμβολιασμού. Το γάλα επιτρέπεται να μεταποιηθεί σε γαλακτοκομικά προϊόντα μόνο σε εγκαταστάσεις που βρίσκονται εντός της συγκεκριμένης περιοχής. Ωστόσο με δεδομένο ότι στη νησιωτική Λέσβο τυροκομείται το μεγαλύτερο μέρος της παραγωγής γάλακτος, παραμένει ερώτημα το αν θα επηρέαζε ο εμβολιασμός των ζώων την αλυσίδα παραγωγής τυροκομικών σε εθνικό επίπεδο, τουλάχιστον στην επεξεργασία της πρώτης ύλης.
Αυτό άλλωστε υποστηρίζουν και οι κτηνοτρόφοι της Λέσβου, τονίζοντας τη σημασία της υψηλής παστερίωσης που εξασφαλίζει την αδρανοποίηση του ιού και κάνει τα προϊόντα ασφαλή και, υπό συγκεκριμένες συνθήκες πρόληψης, κατάλληλα και για μεταφορά.
Σύμφωνα με τους κτηνοτρόφους, ο σχεδιασμός μαζικών εμβολιασμών προσκρούει στα συμφέροντα των μεγάλων εξαγωγέων της φέτας μιας και το εθνικό μας προϊόν φέρνει τζίρο της τάξης των 800.000.000 ευρώ ετησίως.
Χαρακτηριστικό είναι ότι όσες φορές έθεσαν το ζήτημα στον υπουργό Μαργαρίτη Σχοινά στη σύσκεψη της Παρασκευής, εκείνος απέφυγε να τους απαντήσει.
● Συνέντευξη τύπου για το θέμα του αφθώδους πυρετού στη Λέσβο δίνει σήμερα στις 14.00 ο υπουργός Μαργαρίτης Σχοινάς.
Κόφτης de minimis στην επιδότηση
Αδυναμία απορρόφησης της επιδότησης των 8 εκατομμυρίων ευρώ δηλώνουν οι τυροκόμοι της Λέσβου. Καθοριστικό ρόλο σε αυτό έχει ο όρος που ενέταξε η κυβέρνηση για την υπαγωγή του ποσού αυτού στο πλαίσιο κρατικών ενισχύσεων ήσσονος σημασίας (de minimis). Σύμφωνα με το πλαίσιο αυτό, το συνολικό ποσό των ενισχύσεων ήσσονος σημασίας που μπορεί να λάβει μια μικρομεσαία επιχείρηση δεν πρέπει να υπερβαίνει τις 300.000 ευρώ για τρία χρόνια. Στο ποσό συνυπολογίζονται κρατικές επιδοτήσεις κάθε είδους, όπως ΕΣΠΑ κ.λπ., με αποτέλεσμα να αποκλείονται από την επιδότηση ή από μελλοντικές δράσεις επιχειρήσεις όπως τα τυροκομεία. Αλλωστε, το 80% του ποσού αυτού θα μετακυληθεί στους κτηνοτρόφους για την εξόφληση των τιμολογίων παραλαβής. Αν όμως επέλεγε η κυβέρνηση να δοθεί το ποσό απευθείας στους παραγωγούς και όχι μέσω των τυροκομείων, τότε θα μπορούσε να παρακάμψει τον σκόπελο, καθώς από τις προβλέψεις των κρατικών ενισχύσεων ήσσονος σημασίας εξαιρείται η πρωτογενής παραγωγή αγροτικών προϊόντων.
