Το υπουργείο Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων παρουσίασε σήμερα σε συνέντευξη τύπου, δέσμη 20 νέων παρεμβάσεων, από την εθνική επιστημονική επιτροπή για τη διαχείριση και τον έλεγχο της ευλογιάς (ΕΕΕΔΕΕ) – η οποία συστήθηκε στα τέλη Οκτωβρίου.
Έχει προηγηθεί πράξη νομοθετικού περιεχομένου, η οποία εγκρίθηκε μόνο με τις κυβερνητικές ψήφους και περιέχει επείγουσες ρυθμίσεις για την αντιμετώπιση της ευλογιάς, οι οποίες όμως ήρθαν, μετά τις θανατώσεις 400.000 και πλέον ζώων. Η κυβερνητική πολιτική έβγαλε τους κτηνοτρόφους στους δρόμους καταγγέλλοντας τις μεθόδους αντιμετώπισης της νόσου.
Τα μέτρα
Τα μέτρα αφορούν σε έξι βασικούς άξονες παρεμβάσεων:
1. Γενικά μέτρα:
– αυστηροποίηση του πλαισίου κυρώσεων,
– καμία χαλάρωση περιορισμών ενόψει εορτών,
– ενίσχυση κτηνιατρικού προσωπικού,
– νέα πιστοποιημένα εργαστήρια,
– απαγόρευση κυνηγιού με υποχρεωτική απολύμανση,
– δειγματοληπτικές εξετάσεις σε «καθαρές» περιοχές.
2. Μέτρα ελέγχου μετακινήσεων:
– απαγόρευση εισόδου οχημάτων χωρίς προειδοποίηση,
– υποχρεωτική απολύμανση εκτροφών και οχημάτων,
– τήρηση βιβλίων εισόδου – εξόδου,
– σταθμοί απολύμανσης 24ωρης λειτουργίας,
– έλεγχος στη διακίνηση ζωοτροφών.
3. Μέτρα σε επίπεδο εκτροφής:
– εξουσιοδοτημένοι κτηνίατροι με σαφή ευθύνη παρακολούθησης,
– υποχρεωτική εκπαίδευση και ενημέρωση των κτηνοτρόφων,
– πιστοποιητικό εμπορευσιμότητας για τη διακίνηση ζώντων ζώων και προϊόντων.
4. Μέτρα σε επίπεδο Περιφέρειας:
– λειτουργία σταθμών απομόνωσης – καραντίνα,
– έγκαιρη θανάτωση και ταφή με αυστηρή τήρηση υγειονομικών κανόνων.
5. Μέτρα σε επίπεδο γαλακτοβιομηχανίας:
– ορισμός υπεύθυνων κτηνιάτρων,
– συστηματικές δηλώσεις εκτροφών,
– τήρηση πρωτοκόλλων βιοασφάλειας σε όλη την αλυσίδα.
6. Μέτρα οικονομικής ενίσχυσης κτηνοτρόφων:
– άμεσες αποζημιώσεις με 50% προκαταβολή,
– οικονομική ενίσχυση για 6+6 μήνες,
– ειδικό επίδομα απαγόρευσης βόσκησης όπου απαιτείται.
Το εμβόλιο
Σε ερώτηση του ΑΠΕ-ΜΠΕ σχετικά με το αν υπάρχουν περιπτώσεις κτηνοτρόφων που έχουν προβεί σε εμβολιασμό των ζώων τους, ο κ. Μπιλλίνης, πρύτανης του πανεπιστημίου Θεσσαλίας και πρόεδρος της ΕΕΕΔΕΕ. απάντησε ότι η Ευρωπαϊκή Ένωση δεν διαθέτει εγκεκριμένο εμβόλιο για την ευλογιά.
Όπως είπε, υπάρχουν αποθέματα από ένα ιορδανικό εμβόλιο, εφόσον κάποια χώρα δεν είναι σε θέση να αντιμετωπίσει την ευλογιά με άλλον τρόπο και αποφασίσει να το ζητήσει η ίδια. Ωστόσο, ξεκαθάρισε ότι το εμβόλιο δεν συνιστάται από την Ευρωπαϊκή Ένωση, ενώ διευκρίνισε ότι οποιαδήποτε απόφαση για χρήση του συνεπάγεται αυτομάτως την επιβολή περιορισμών στη διακίνηση προϊόντων και ζώων στη συγκεκριμένη χώρα.
Παράλληλα, ο κ. Μπιλλίνης είπε ότι υπάρχουν πληροφορίες, σύμφωνα με τις οποίες έχουν πραγματοποιηθεί παράνομα πάνω από ένα εκατομμύριο δόσεις εμβολίου. Σε αυτό το σημείο εξήγησε ότι το εμβόλιο δημιουργεί ουσιώδη κίνδυνο περαιτέρω μετάδοσης της ευλογιάς, καθώς πρόκειται για εμβόλιο που περιέχει ζωντανό ιό μειωμένης λοιμογόνου δύναμης. «Αυτό σημαίνει ότι, παρά τη μείωση της λοιμογόνου ικανότητας, ο ιός απεκκρίνεται και μπορεί να μολύνει τα υπόλοιπα ζώα», αποσαφήνισε ο κ. Μπιλλίνης.
Η εικόνα της νόσου και οι έλεγχοι
Με βάση τα στοιχεία, που παρουσιάστηκαν, από την έναρξη της επιζωοτίας τον Αύγουστο του 2024 έως και τις 14 Νοεμβρίου 2025, έχουν καταγραφεί 1.702 επιβεβαιωμένα κρούσματα ευλογιάς αιγοπροβάτων σε 2.135 εκτροφές και έχουν θανατωθεί 417.365 αιγοπρόβατα.
Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε και στους στοχευμένους ελέγχους και στη συνεργασία με τις αστυνομικές αρχές, ιδίως για την αντιμετώπιση παράνομων μετακινήσεων κατά το διάστημα από τον Οκτώβριο έως τις 10 Νοεμβρίου:
– 6.318 έλεγχοι έχουν διενεργηθεί συνολικά για την τήρηση των μέτρων,
– 35 παραβάσεις έχουν ήδη βεβαιωθεί και
– 26 συλλήψεις έχουν πραγματοποιηθεί από τις αστυνομικές αρχές.
