«Εμπόριο ελπίδας» για μυριάδες άμοιρους οικοπεδούχους

Συνεχίζει ακάθεκτη η κυβέρνηση το «εμπόριο ελπίδας» για εκατοντάδες χιλιάδες ιδιοκτήτες οικοπέδων εκτός σχεδίου που είδαν τις περιουσίες τους να απαξιώνονται καθώς έχασαν τη δυνατότητα να τα οικοδομήσουν, παράλληλα με ένα «κυνήγι θησαυρού» για όσους διαθέτουν ρευστό και πληροφόρηση σχετικά με τις ρυθμίσεις που θα φέρει η κυβέρνηση για την παράκαμψη των εμποδίων αδειοδότησης.

Εδώ και πάνω από έναν χρόνο το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ) υπόσχεται να δώσει νομοθετική λύση για την εκτός σχεδίου δόμηση, οι υποσχέσεις διαψεύστηκαν προεκλογικά, έκτοτε κυριάρχησαν διάφορες φήμες και τώρα κυκλοφορεί νέα εκδοχή «ρυθμίσεων» που θα περιληφθεί σε πολυνομοσχέδιο το οποίο διέρρευσε, με σαφείς ενδείξεις ότι έχει αλλάξει τουλάχιστον οκτώ φορές.

Τα προβλήματα για τους μικροοικοπεδούχους εκτός σχεδίου ξεκίνησαν ουσιαστικά από τον Δεκέμβριο του 2022. Τότε έληξε η προθεσμία που έδινε ο νόμος 4759/2020 για την κατά παρέκκλιση δόμηση σε όσα οικόπεδα έχουν έκταση μικρότερη από 4 στρέμματα. Ο νόμος εκείνος είχε ψηφιστεί με την υπόσχεση ότι εντός της διετίας θα είχαν προχωρήσει τα νέα Τοπικά και Ειδικά Πολεοδομικά Σχέδια ώστε ολόκληρη η χώρα να διαθέτει ξεκαθαρισμένο χωροταξικό πλαίσιο. Ομως, τα περισσότερα από 300 νέα αυτά σχέδια βρίσκονται ακόμη σε φάση εκπόνησης μελέτης, ενώ θα χρειαστεί πολύς χρόνος για να περάσουν από το Συμβούλιο της Επικρατείας και να μετατραπούν σε Προεδρικά Διατάγματα.

Η κυβέρνηση αρνήθηκε τον Δεκέμβριο του 2022 να δώσει κάποια παράταση με δεδομένο ότι δεν είχε προχωρήσει ο πολεοδομικός σχεδιασμός και επέτρεψε μόνο να κατατεθούν αιτήσεις για άδειες και να παραληφθούν ακόμη και αν στον φάκελο δεν υπήρχαν όλα τα απαιτούμενα δικαιολογητικά. Οι αιτήσεις αυτές παραμένουν σε εκκρεμότητα ενώ η εμμονή της κυβέρνησης να δώσει συνολική παράταση αποδόθηκε στην πρόθεσή της να εξυπηρετήσει τα μεγάλα επιχειρηματικά σχέδια καθώς οι επενδυτές θα μπορούν να αγοράσουν τα «απαξιωμένα» οικόπεδα και να εκμεταλλευτούν τις συνενωμένες ιδιοκτησίες με διαφορετικούς όρους.

Τα θύματα των αποφάσεων

Τα δεδομένα επιδεινώθηκαν στη συνέχεια ακόμη περισσότερο καθώς άρχισαν να εκδίδονται αποφάσεις του Συμβουλίου της Επικρατείας που ακύρωναν τη δυνατότητα δόμησης ακόμη και σε οικόπεδα μεγαλύτερα των 4 στρεμμάτων εάν δεν είχαν «μέτωπο» και πρόσβαση σε αναγνωρισμένη οδό, δηλαδή σε δρόμο που θα έχει προκύψει από εγκεκριμένη πολεοδομική μελέτη. Η συντριπτική πλειονότητα των δρόμων, ειδικά στην περιφέρεια της χώρας, δεν έχει τέτοια αναγνώριση και το θέμα θα λυνόταν επίσης με την υλοποίηση των νέων Τοπικών και Ειδικών Πολεοδομικών Σχεδίων που καρκινοβατούν. Οι αποφάσεις αυτές έπληξαν δηλαδή εκείνους που είχαν μεγαλύτερα οικόπεδα τα οποία έως τότε θεωρούνταν «άρτια» χωρίς να υπάρχουν παρεκκλίσεις.

Το αποτέλεσμα ήταν οι περισσότερες από τις ανά την επικράτεια Πολεοδομικές Υπηρεσίες (Υπηρεσίες Δόμησης) να «παγώσουν» κάθε έκδοση οικοδομικής άδειας. Οποιος, δηλαδή, κατέθετε σχετική αίτηση συναντούσε συνήθως την άρνηση των αρμόδιων υπαλλήλων, αν και υπάρχουν κάποιες Πολεοδομίες που συνεχίζουν να ερμηνεύουν τους νόμους διαφορετικά και να εκδίδουν άδειες κατά το δοκούν. Αρμόδιοι υπάλληλοι, με τους οποίους έχει επικοινωνήσει η «Εφ.Συν.», αναφέρουν επίσης ότι έχουν στείλει ερωτήματα στο υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας ζητώντας από εκείνο να εξηγήσει τα δεδομένα και να δώσει σαφείς οδηγίες. Ομως, απάντηση δεν έλαβαν ουδέποτε γραπτώς, ενώ προφορικά ενημέρωναν ότι επίκειται η νέα νομοθετική ρύθμιση.

Η τελευταία εκδοχή ρύθμισης κυκλοφορεί μέσα σε πολυνομοσχέδιο 125 άρθρων και 205 σελίδων όπου «οι ρυθμίσεις για τον εξορθολογισμό της εκτός σχεδίου δόμησης» πέφτουν μέσα σε έναν τεράστιο κουβά γεμάτο άλλες ρυθμίσεις «για την αντιμετώπιση των πολυεπίπεδων επιπτώσεων της κλιματικής αλλαγής», τη «διαχείριση των υδάτων της Θεσσαλίας με τη σύσταση και λειτουργία νομικού προσώπου ιδιωτικού δικαίου με την επωνυμία Οργανισμός Διαχείρισης Υδάτων Θεσσαλίας Ανώνυμη Εταιρεία (ΟΔΥΘ Α.Ε.)», την ΕΥΔΑΠ Α.Ε. και την ΕΥΑΘ Α.Ε. Περιλαμβάνονται επίσης οι εξαγγελίες που έκανε το περασμένο φθινόπωρο ο υπουργός ΠΕΝ Θεόδωρος Σκυλακάκης για την είσοδο των ιδιωτών στα δάση, υποτίθεται για τον καθαρισμό τους, με την επιχορηγούμενη απομάκρυνση της ξυλείας που κάποτε υλοποιούσε η Δασική Υπηρεσία ώστε να μην προκαλούνται πυρκαγιές.

Στο ίδιο νομοσχέδιο εμφανίζονται επίσης ρυθμίσεις για την Αστική Ανθεκτικότητα, το πρόγραμμα Απόλλων για τη μείωση του ενεργειακού κόστους των ευάλωτων νοικοκυριών, τους δήμους και τις περιφέρειες, τους ΤΟΕΒ-ΓΟΕΒ, χωρίς να λείπουν και άλλες ρυθμίσεις για έργα Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας, την αντιμετώπιση των ρευματοκλοπών και τη δημιουργία ηλεκτρικού χώρου.