Η φετινή 17η Νοέμβρη ήταν ιστορική για πολλούς λόγους – στην Ελλάδα συμπληρώθηκαν 50 ολόκληρα χρόνια από την εξέγερση του Πολυτεχνείου και ο πλανήτης πέρασε ένα σημείο που ίσως πυροδοτήσει νέες εξεγέρσεις στο μέλλον: οι μέσες παγκόσμιες θερμοκρασίες ήταν περισσότερο από 2 βαθμούς Κελσίου πάνω από το προβιομηχανικό σημείο αναφοράς. Η κλιματική κρίση, που πυροδοτεί ευτυχώς τις νεολαιίστικες αντιστάσεις, έδειξε για τα καλά το άγριο πρόσωπό της.
«Αυτό δεν σημαίνει ότι οι προσπάθειες περιορισμού της υπερθέρμανσης του πλανήτη απέτυχαν – ακόμα. Για να γίνει αυτό, οι θερμοκρασίες θα πρέπει να ξεπεράσουν το σημείο αναφοράς των 2 βαθμών για μήνες και χρόνια», αναφέρει η Washington Post, για να τονίσει ωστόσο:
«Αλλά είναι μια εντυπωσιακή υπενθύμιση ότι το κλίμα μπαίνει σε αχαρτογράφητη περιοχή. Η 17η Νοέμβρη σηματοδότησε την πρώτη φορά που οι καθημερινές διακυμάνσεις γύρω από τα παγκόσμια πρότυπα θερμοκρασίας, που αυξάνονται σταθερά εδώ και δεκαετίες, παρέσυραν τον πλανήτη πέρα από το επικίνδυνο όριο, έπειτα από μήνες που σημειώνονταν ρεκόρ ζέστης που έχουν καταπλήξει πολλούς επιστήμονες».
Η εφημερίδα καταγράφει τα ρεκόρ υψηλών θερμοκρασιών σύμφωνα με το Copernicus τον Ιούλιο, τον Αύγουστο, τον Σεπτέμβριο και τον Οκτώβριο και αναφέρει επιστήμονες που είπαν ότι το 2023 θα ξεπεράσει το 2016 ως το θερμότερο έτος που έχει καταγραφεί στον κόσμο και πιθανόν να σηματοδοτήσει μια από τις θερμότερες περιόδους των τελευταίων 125.000 χρόνων!
«Οι αναλύσεις που κυκλοφόρησαν αυτόν τον μήνα δείχνουν ότι το 2023 οι μέσες παγκόσμιες θερμοκρασίες είναι πιθανό να καταλήξουν κατά 1,3 έως 1,4 βαθμούς C πάνω από τα προβιομηχανικά επίπεδα. Οι επιστήμονες του κλίματος προβλέπουν ότι η παρατεταμένη υπερθέρμανση του πλανήτη κατά 1,5 βαθμό πάνω από τα προβιομηχανικά επίπεδα θα μπορούσε να κατακλύσει τις κοινωνίες και να ανατρέψει τις οικονομίες και τα πολιτικά συστήματα».
Χτες (30/11) και μέχρι τις 12 Δεκεμβρίου στο Ντουμπάι διεξάγεται η Διάσκεψη των Ηνωμένων Εθνών για την Κλιματική Αλλαγή (COP28) – οι προσδοκίες μπορεί να είναι υψηλές, αλλά κανείς δεν ποντάρει σε θεαματικά αποτελέσματα. Εν όψει της Διάσκεψης, ωστόσο, η UNICEF δημοσίευσε τα αποτελέσματα δημοσκόπησης που διεξήχθη μέσω της παγκόσμιας πλατφόρμας U-Report με θέμα «Τι πιστεύουν τα παιδιά και οι νέοι για την κλιματική κρίση».
Τα αποτελέσματα μάλλον θα μπορούσαν να συνοψιστούν στους στίχους του Τζιμάκου «Μικροαστοί, θα σας φάνε τα παιδιά σας / θα σας φάνε ζωντανούς / Κανίβαλοι, κανίβαλοι θα γίνουνε» – κι έτσι όπως τα έχουμε κάνει μούσκεμα με τον πλανήτη που τους παραδίδουμε, καλά θα μας κάνουν κιόλας.
Εξηγούμαι: Η δημοσκόπηση έγινε από τον Ιούλιο έως τον Σεπτέμβριο και συμμετείχαν 771.000 παιδιά και νέοι από 59 χώρες, σε συνεργασία του U-Report της UNICEF με το YOUNGO, το επίσημο δίκτυο της Σύμβασης Πλαισίου των Ηνωμένων Εθνών για την Κλιματική Αλλαγή (UNFCCC) και το COP28 Youth Climate Champions.
Στην Ελλάδα πήραν μέρος 422 παιδιά και νέοι. Οι περισσότεροι από τους ερωτηθέντες (60%) ήταν μεταξύ 15-19 ετών, ενώ το 16% ανήκε στην ηλικιακή ομάδα 20-24 ετών. Παραπάνω από τα μισά παιδιά που συμμετείχαν είναι κορίτσια (65%), ενώ οι περισσότεροι από όσους απάντησαν κατοικούν στην Αττική, την Κεντρική Μακεδονία, τη Θεσσαλία και την Πελοπόννησο.
Κατάλληλη εκπαίδευση
Τι έδειξε η έρευνα; Το 55% των παιδιών θεωρεί ότι δεν λαμβάνει την κατάλληλη εκπαίδευση για την αντιμετώπιση της κλιματικής κρίσης, ενώ μόλις το 22% δήλωσε ότι έχει μάθει αρκετά για την κλιματική αλλαγή στο σχολείο. Το 60% θεωρεί ότι μπορεί να συμβάλει στη βελτίωση των κλιματικών πολιτικών της Ελλάδας, ωστόσο μόνο το 10% αισθάνεται ότι ξέρει με ποιον τρόπο θα μπορούσε να γίνει αυτό.
Ερωτώμενοι αν θεωρούν ότι το μέλλον τους διακυβεύεται και είναι σε ρίσκο, αν δεν μάθουν για την κλιματική αλλαγή, η πλειοψηφία των παιδιών (82%) απάντησε θετικά, το 11% δήλωσε ότι δεν είναι σίγουρο και μόλις το 7% υποστήριξε ότι δεν υπάρχει κάποιος κίνδυνος.
Η συντριπτική πλειοψηφία των παιδιών εκτιμά πως δεν λαμβάνει την εκπαίδευση και τις δεξιότητες που θα τα βοηθήσει να ανταποκριθούν στην κλιματική αλλαγή και τις επιπτώσεις της (65%), ενώ 22% απάντησε θετικά και το 13% δήλωσε αβέβαιο.
«Πολιτικοί, ήρθε η ώρα να δράσετε»
Κλείνοντας τη δημοσκόπηση, οι συμμετέχοντες ζητήθηκε να στείλουν το δικό τους μήνυμα, εν όψει της COP28, στους παγκόσμιους ηγέτες. Να μερικά από όσα είπαν: «Κάντε με το παράδειγμά σας, με τις στρατηγικές και τα λόγια σας, με όλες σας τις δυνάμεις ξεκάθαρο σε όλους ανεξαιρέτως ότι υπάρχουν δύο ακριβώς επιλογές: ή συνεχίζουμε όπως είμαστε για όσες δεκαετίες αντέξει το ανθρώπινο γένος ή αλλάζουμε τώρα ώστε να σώσουμε ό,τι σώζεται για τις επόμενες γενιές», δηλώνει μια 18χρονη από τη Θεσσαλία.
«Είναι σημαντικό όλοι μας να αντιληφθούμε την ανάγκη άμεσων δράσεων και να μην αρκούμαστε μόνο σε θεωρητικές λύσεις. Γιατί τελικά κάθε καταστροφή στο φυσικό περιβάλλον έχει άμεσες συνέπειες σε εμάς τους ίδιους, την υγεία μας, τον τρόπο και την ποιότητα της ζωής μας», 17χρονη από την Αττική.
«Πολιτικοί ηγέτες, ήρθε η ώρα να δράσετε τώρα χωρίς να υπολογίσετε οικονομικά συμφέροντα. Ηρθε η ώρα ο πλανήτης να δράσει ενωμένος για να σώσει το σπίτι του. Η παιδεία και η επένδυση στην εκπαίδευση θα δώσουν νέο όραμα στους νέους, για να αναδημιουργήσουμε έναν πιο υγιή πλανήτη», 15χρονη από τη Θεσσαλία.
