Κι όμως, το GSM-R μπορούσε να αποτρέψει τη σύγκρουση

Οπως έγινε γνωστό από δημοσιεύματα, ο μηχανοδηγός του μοιραίου Ιντερσίτι προσπαθούσε να επικοινωνήσει για περισσότερα από 10 λεπτά με συναδέλφους του μηχανοδηγούς αλλά και με τον σταθμάρχη Λάρισας το βράδυ της τραγωδίας, επειδή, πιθανότατα, είχε την αίσθηση ότι κάτι δεν πήγαινε καλά με την πορεία του τρένου. Δυστυχώς, δεν τα κατάφερε, επειδή, όπως σημειώνεται, ο μεν σταθμάρχης δεν απαντούσε, οι δε συνάδελφοί του δεν εργάζονταν στην ίδια βάρδια με εκείνον. Κανείς δηλαδή από εκείνους με τους οποίους επιχείρησε να επικοινωνήσει δεν επέβαινε στην εμπορική αμαξοστοιχία που πήγαινε προς τα πάνω του.

Σήμερα αποκαλύπτουμε άλλον έναν τρόπο με τον οποίο θα μπορούσε να έχει αποφευχθεί η τραγωδία, που δεν είναι άλλος από την εφαρμογή του συστήματος GSM-R, το οποίο, σύμφωνα με επίσημο έγγραφο του ΟΣΕ, είχε παραδοθεί προς χρήση από το 2018, αλλά, άγνωστο για ποιους λόγους, το 2023, πέντε χρόνια μετά, δεν λειτουργούσε. Πιο συγκεκριμένα, τον Φεβρουάριο του 2018 δόθηκε προς χρήση το 100% του συστήματος ραδιοκάλυψης GSM-R με συναφείς υπηρεσίες, καλύπτοντας τον άξονα Πάτρα – Αθήνα – Θεσσαλονίκη – Ειδομένη – Προμαχώνας. Αξίζει να σημειωθεί ότι η αρχική συμβατική ημερομηνία περαίωσης του έργου ήταν η 26η Σεπτεμβρίου του 2008 (δέκα χρόνια πριν!) και ανάδοχος του έργου ήταν η εταιρεία Siemens.

Ποια ήταν η χρήση του

Γιατί η χρησιμοποίηση του εν λόγω συστήματος θα μπορούσε να αποδειχτεί σωτήρια το μοιραίο βράδυ; Επειδή, πολύ απλά, ακόμα και μετά το λάθος, ο μηχανοδηγός του Ιντερσίτι θα μπορούσε να επικοινωνήσει μέσω του GSM-R και να τον ακούσουν όλοι οι σταθμάρχες των γειτονικών σταθμών, όπως επίσης και ο μηχανοδηγός της εμπορικής αμαξοστοιχίας που όδευε καταπάνω του.

Η δυνατότητα του συγκεκριμένου συστήματος επικοινωνίας είναι τεχνολογικά ανώτερη από τα συμβατά μέσα ραδιοεπικοινωνίας καθώς έχει μεγαλύτερη εμβέλεια, δεν επηρεάζεται το σήμα του από σήραγγες κ.λπ. και, το κυριότερο, επιτρέπει ομαδικές κλήσεις σε ομάδα αποδεκτών όλων των σταθμαρχών των σιδηροδρομικών σταθμών και όλων των μηχανοδηγών των συρμών που βρίσκονται στην περιοχή αναφοράς. Διατηρεί πλήρη καταγραφή όλων των συμβάντων και συνομιλιών (ηχητικά, κείμενα κ.λπ.) και λειτουργεί με προσδιορισμό θέσης, αξιοποιώντας τα σήματα από τα ίχνη των διαδοχικών κεραιοσυστημάτων βάσης (GSM). Με απλά λόγια, αντί ο μηχανοδηγός να επιχειρεί επί ώρα να επικοινωνήσει με το κινητό του, χωρίς επιτυχία, θα μπορούσε μέσω του GSM-R να έχει ειδοποιήσει τον συνάδελφό του και να προλάβουν να σταματήσουν πριν συγκρουστούν.

Σύμφωνα με το ίδιο έγγραφο του ΟΣΕ, το σύστημα αυτό δεν είχε απλώς παραδοθεί, αλλά είχε ολοκληρωθεί και η εκπαίδευση του προσωπικού σ’ αυτό. Παράλληλα, το 2019 πραγματοποιήθηκαν 2 δοκιμαστικές λειτουργίες του συστήματος, η πρώτη τον Απρίλιο στη διαδρομή ΣΚΑ – Αεροδρόμιο και η δεύτερη τον Ιούνιο της ίδιας χρονιάς στην ίδια διαδρομή. Εκτοτε, αγνοείται…