Η Τεχνόπολη του Δήμου Αθηναίων, με αφορμή το δημοσίευμα της «Εφ.Συν.» με τίτλο «Τίτλοι τέλους για τη Δημοτική Αγορά Κυψέλης», απαντά για το «σήμερα» και το «αύριο» της Αγοράς της Κυψέλης και διευκρινίζει τι περιλαμβάνει η προγραμματική σύμβαση που υπέγραψαν το υπουργείο Πολιτισμού, η Περιφέρεια Αττικής και η Τεχνόπολη
Στο ρεπορτάζ διαβάζουμε: «Σε αυτό το τόσο πετυχημένο εγχείρημα έπεσαν τίτλοι τέλους καθώς η σύμβαση με το Impact Hub -τον διαχειριστή οργανισμό από την περίοδο Καμίνη- εξέπνευσε στο τέλος του 2022».
Η απάντησή μας: Είναι απολύτως ξεκάθαρο ότι δεν «πέφτουν» τίτλοι τέλους για τη Δημοτική Αγορά Κυψέλης (ΔΑΚ) επειδή ολοκληρώθηκε η σύμβαση με το Impact Hub. Η ΔΑΚ παραχωρήθηκε το 2016 για 5 χρόνια στη ΜΚΟ «Impact Hub». Η σύμβαση παραχώρησης έληξε τον Μάιο του 2022 και προκειμένου να υπάρξει ομαλή μετάβαση στην επόμενη φάση λειτουργίας της έγινε επέκταση της σύμβασης μέχρι 31.12.2022. Ο Δήμος Αθηναίων αποφάσισε να λειτουργήσει ο ίδιος τη χαρακτηρισμένη ως μνημείο Αγορά και στο πλαίσιο αυτό προχώρησε σε προγραμματική σύμβαση με το υπουργείο Πολιτισμού και την Περιφέρεια Αττικής, αλλά και την ΤΕΧΝΟΠΟΛΗ του Δήμου Αθηναίων, φροντίζοντας παράλληλα τη συντήρηση και την ανάδειξή του όσο και την οργάνωση εκδηλώσεων που κάνουν τον χώρο προσβάσιμο σε ομάδες και επισκέπτες της πόλης, χωρίς αποκλεισμούς.
Στο ρεπορτάζ διαβάζουμε: «Η δημοτική αρχή Μπακογιάννη, χωρίς να έχει προβεί σε καμιά αξιολόγηση της ώς τώρα λειτουργίας της Αγοράς, χωρίς καμία διαβούλευση με την κοινότητα, αντιμετωπίζοντας τον χώρο -όπως εξάλλου και ολόκληρη την πόλη- σαν προσωπικό φέουδο, προχώρησε σε απευθείας ανάθεση της διαχείρισης της Δημοτικής Αγοράς Κυψέλης στην Τεχνόπολη Α.Ε.».
Η απάντησή μας: Είναι έωλη η εκτίμηση ότι η δημοτική αρχή δεν προέβη σε καμία αξιολόγηση για την έως τώρα λειτουργία της Αγοράς και ακόμη πιο έωλος ο ισχυρισμός ότι ο Δήμος Αθηναίων αντιμετωπίζει τον χώρο σαν προσωπικό φέουδο. Η Τεχνόπολη είναι δημοτική επιχείρηση και όχι ιδιωτικός φορέας, ενώ το Impact Hub αποτελεί μία ιδιωτική ετερόρρυθμη εταιρεία, όπως προκύπτει από το ΓΕΜΗ. Επιπλέον, η αρμοδιότητα διαχείρισης της Αγοράς ανατέθηκε στην Τεχνόπολη με προγραμματική σύμβαση (άρθρο 12 Ν.4412/2016) και όχι με απευθείας ανάθεση. Η ΔΑΚ θα εποπτεύεται πλέον από τον Δήμο Αθηναίων ο οποίος μέχρι σήμερα δεν είχε καμιά εποπτεία στη ΔΑΚ. Δημιουργείται έτσι ένα καθαρό πλαίσιο διαφάνειας και λογοδοσίας ως προς τη λειτουργία της Αγοράς.
Ως προς τη διαβούλευση, το νέο σχέδιο λειτουργίας της Αγοράς παρουσιάστηκε και συζητήθηκε στο 6ο Δημοτικό Διαμέρισμα και οι παρατηρήσεις έχουν ληφθεί υπόψη. Το Δημοτικό Συμβούλιο ενημερώθηκε επίσης για τον σχεδιασμό του Δήμου αναφορικά με τη μελλοντική λειτουργία της ΔΑΚ και η προγραμματική σύμβαση εγκρίθηκε από την Οικονομική Επιτροπή και τα αρμόδια όργανα όλων των συμβαλλομένων φορέων. Σε ό,τι αφορά τα υφιστάμενα καταστήματα της ΔΑΚ, αυτά αποτελούν μισθωτές του Impact Hub και η ομαλή μεταφορά των παρουσών δραστηριοτήτων συνιστούν δική του αρμοδιότητα. Από την ενημέρωση που έχουμε, αυτή συντελείται με επιτυχία.
Στο ρεπορτάζ αναφέρεται: «…η ασυνέχεια βαφτίζεται συνέχεια. Η Τεχνόπολη Α.Ε. δεν έχει στα χαρτιά καμιά πολύ διαφορετική πρόταση για τη λειτουργία του χώρου».
Η απάντησή μας: Η μέχρι τώρα λειτουργία της Αγοράς αφήνει σε γενικές γραμμές ένα θετικό αποτύπωμα που θα αξιοποιηθεί στην περαιτέρω πορεία. Υπάρχει συνέχεια και υπάρχει ένας νέος ολοκληρωμένος σχεδιασμός, ώστε η δημοτική αγορά να εξακολουθήσει όχι μόνο να δίνει τον παλμό στη γειτονιά, αλλά και να εμπλουτίσει την πολιτιστική, κοινωνική και οικονομική ζωή στην Κυψέλη. Το σχέδιο αυτό το οποίο θα υλοποιήσει η Τεχνόπολη, η οποία διαθέτει μακρά εμπειρία στην παραγωγή και τη διαχείριση των πολιτιστικών αγαθών, αποτυπώνεται, συνοπτικά, ως εξής:
1. Ανάδειξη της ιστορίας της Δημοτικής Αγοράς και του ρόλου που έπαιξε στην οικονομική και κοινωνική ζωή της Κυψέλης. Διαμορφώνεται χώρος με διαδραστική και εκπαιδευτική λειτουργία ειδικά για το θέμα αυτό.
2. Ανοιχτή πρόσκληση σε κατασκευαστές – παραγωγούς – τεχνίτες που από μία ή περισσότερες πρώτες ύλες διαμορφώνουν ένα πρωτότυπο προϊόν στο εργαστήριό τους. Πρόθεσή μας είναι να τους παρέχουμε με χαμηλό μίσθωμα χώρο, υποδομές και προώθηση του προϊόντος τους με την υποχρέωση να σέβονται τον κανονισμό λειτουργίας της ΔΑΚ, (ωράρια κ.ά.), να είναι το εργαστήριό τους (στη ΔΑΚ ή άλλου) επισκέψιμο και να οργανώνουν workshops σχετικά με την τέχνη τους.
3. Διοργάνωση ανοιχτών αγορών που θα εμπλουτίσουν την αγορά της Κυψέλης.
4. Διοργάνωση πολιτιστικών εκδηλώσεων που θα απευθύνονται σε όλα τα κοινά, καθώς και εκπαιδευτικών προγραμμάτων που θα καλύψουν ανάγκες των κατοίκων.
5. Τακτική συνεργασία με τις τοπικές κοινότητες και συλλογικότητες, ώστε να συμπεριλαμβάνονται οι προτάσεις τους και η κάλυψη των αναγκών τους στον προγραμματισμό της αγοράς.
6. Τα έξοδα λειτουργίας της αγοράς θα καλύπτονται από τα έσοδά της όπως ακριβώς γινόταν μέχρι σήμερα.
7. Λογοδοσία στην Επιτροπή Διοίκησης Εργου και την Επιτροπή Παρακολούθησης στην οποία συμμετέχει και εκπρόσωπος της 6ης Δημοτικής Κοινότητας.
Αναφέρεται επίσης στο ρεπορτάζ «Η Τεχνόπολη Α.Ε. από 1.1.23 έκλεισε για ανακαίνιση την μόλις προ 6ετίας ανακαινισθείσα αγορά. Υπάρχουν προφανώς λεφτά για ξόδεμα».
Η απάντησή μας: Μετά από 5 χρόνια χρήσης και λειτουργίας, το κτίριο έχει ανάγκη από αναβάθμιση. Απαιτείται η διόρθωση στο μέτρο του δυνατού των σχεδιαστικών αδυναμιών (π.χ. υπερθέρμανση και κακή ηχητική) αλλά και ο εκσυγχρονισμός των δικτύων. Η απόδειξη για το πώς ο Δήμος Αθηναίων διαχειρίζεται τα χρήματα βρίσκεται στα οικονομικά του στοιχεία.
Καταλήγοντας, διαβεβαιώνουμε κάθε καλόπιστο αναγνώστη ότι με την υλοποίηση του νέου σχεδιασμού για τη Δημοτική Αγορά της Κυψέλης διασφαλίζεται η προστασία του μνημείου και ταυτόχρονα η λειτουργία του ως οργανικού κομματιού της εμβληματικής γειτονιάς της Αθήνας.
Απάντηση στην Τεχνόπολη Α.Ε.
Αν κάτι αποχαιρετούν οι Κυψελιώτες δεν είναι η Δημοτική Αγορά Κυψέλης ως κτιριακό κέλυφος, αλλά όλο το πλέγμα των ανθρώπινων σχέσεων που δημιουργήθηκε και άνθησε στα πέντε χρόνια της επαναλειτουργίας της. Οι δεσμοί -ποιότητα πολύτιμη στον αστικό βίο- χτίζονται με χρόνο και κόπο κι είναι παράλογο να γκρεμίζονται αναίτια.
Το βασικό ερώτημα που αιωρείται και οφείλει να απαντηθεί -όχι από τον νέο διαχειριστή (Τεχνόπολη Α.Ε.) αλλά από τη Δημοτική Αρχή- είναι ένα ερώτημα απλό και ουσιαστικό: γιατί ένα εγχείρημα πετυχημένο, που κατάφερε να ριζώσει στη ζωή της γειτονιάς, πρέπει να διακοπεί και να αντικατασταθεί από κάτι άλλο που:
1. Πριν καν ξεκινήσει, έναν χώρο που ήταν ζωντανός, εν λειτουργία, χωνεμένος στην καθημερινότητα των κατοίκων, τον κλείνει για απροσδιόριστο χρονικό διάστημα.
2. Κοστίζει σε δημόσιο χρήμα (221.960 ευρώ, σύμφωνα με την προγραμματική σύμβαση της Τεχνόπολη Α.Ε.) για αμφίβολης αναγκαιότητας ανακαίνιση ενός μόλις προ 6ετίας ανακαινισμένου κτιρίου, το οποίο είναι κηρυγμένο μνημείο νεότερης αρχιτεκτονικής κληρονομιάς και οποιαδήποτε επέμβαση επάνω του προϋποθέτει ειδική μελέτη και έγκριση από το υπουργείο Πολιτισμού, κάτι που ώς τώρα δεν έχει πραγματοποιηθεί.
3. Δεν θα διαφέρει ουσιαστικά ως προς τον χαρακτήρα τής ώς τώρα λειτουργίας του χώρου (αν ισχύουν οι περιγραφές έργου της Τεχνόπολη Α.Ε.), λειτουργίας τόσο επιτυχούς ώστε να καταστεί η ΔΑΚ τοπόσημο στη σύγχρονη ζωή της Αθήνας.
Ενας χώρος που κλείνει -έστω και προσωρινά- κρυώνει, χάνει το μομέντουμ που έχει δημιουργηθεί και πρέπει να ξεκινήσει με μηδενισμένο κοντέρ. Ζημιωμένη ενδιαμέσως μένει η τοπική κοινωνία που χάνει μια σημαντική αναφορά της, έναν ζωντανό δημόσιο χώρο συνύπαρξης. Από τον Μάιο 2022, που έληξε η σύμβαση του Impact Hub, υπήρχε όλος ο χρόνος για τη Δημοτική Αρχή να προβεί σε μια εμπεριστατωμένη αξιολόγηση της ώς τότε λειτουργίας της Αγοράς και των επιχειρήσεων κοινωνικού χαρακτήρα που στέγαζε. Να εκτιμήσει τι πέτυχε περισσότερο ή λιγότερο, τι έγινε αναπόσπαστο κομμάτι της ζωής των κατοίκων και για κανέναν λόγο δεν θα έπρεπε να πειραχτεί. Ουδέποτε υπήρξε τέτοια αξιολόγηση. Αλλο τόσο ουδέποτε έγινε ανοιχτό κάλεσμα του Δήμου Αθηναίων για επιλογή τού επόμενου διαχειριστή, όπως επίσης ουδέποτε πραγματοποιήθηκε ουσιαστική διαβούλευση με την κοινότητα, εκτός κι αν θεωρείται διαβούλευση η διά Zoom ενημέρωση του γ.γ. Δήμου Αθηναίων κ. Τσιατσιάμη στην 6η Δημοτική Κοινότητα, χωρίς προθεσμία κατάθεσης προτάσεων και παρατηρήσεων εκ μέρους της Κοινότητας.
Οσο για το κατά πόσο έωλος είναι ο ισχυρισμός ότι η δημαρχία Μπακογιάννη αντιμετωπίζει τον χώρο της ΔΑΚ και την πόλη στο σύνολό της σαν προσωπικό φέουδο, ας το κρίνουν οι Αθηναίοι πολίτες που τρία χρόνια βλέπουν το δημόσιο χρήμα να κατασπαταλιέται σκανδαλωδώς στην ανύπαρκτη ανάπλαση της Πλατείας Συντάγματος, στην παρωδία του Μεγάλου Περιπάτου, στο τριετές γιαπί της οδού Πανεπιστημίου. Σε όποια παρέμβαση προχωρά η δημαρχία Μπακογιάννη έχει σταθερά τους πολίτες απέναντί της (Λόφος Στρέφη, Πλατεία Εξαρχείων).
Ειδικότερα για το μέλλον της λειτουργίας της ΔΑΚ, το θέμα δεν τέθηκε ποτέ στο Δημοτικό Συμβούλιο του Δήμου Αθηναίων καν προς ψηφοφορία. Η δημοτική αρχή περιορίστηκε σε απλή ενημέρωση της προειλημμένης απόφασης για ανάθεση στην Τεχνόπολη Α.Ε. Αν όλη αυτή η παράκαμψη δημόσιας διαβούλευσης και δημοκρατικών διαδικασιών δεν αποτυπώνει αντίληψη περί της πόλης ως προσωπικού φέουδου, τότε άραγε τι;
Μέχρι να ξανανοίξει η Αγορά, υπό τον νέο διαχειριστή και με επιχειρήσεις που θα επιλεγούν με κριτήρια ώς τώρα άγνωστα, οι Κυψελιώτες θα αναζητούν μια πολύτιμη καθημερινότητα που βίαια στερήθηκαν.
Βαρβάρα Παπαδοπούλου
