Δεν ήταν στο Οριάν Εξπρές αλλά σε τουλάχιστον πέντε διαφορετικές αμαξοστοιχίες τα σιδηροδρομικά «εγκλήματα» που τελέστηκαν από το μεσημέρι της Δευτέρας έως χθες καθώς επί ώρες, εκατοντάδες επιβάτες έμειναν εγκλωβισμένοι σε βαγόνια χωρίς ενημέρωση, διατροφή και συνεχή θέρμανση.
Τουλάχιστον 700 επιβάτες έζησαν έναν πολύωρο εφιάλτη, ορισμένοι δε και ένα ατύχημα με τραυματισμούς, την ίδια ώρα που η ιδιωτικοποιημένη ΤΡΑΙΝΟΣΕ παρείχε ενημέρωση με το σταγονόμετρο, ενώ η αρμόδια πολιτική ηγεσία του υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών ήταν εξαφανισμένη και όλοι οι προβολείς είχαν πέσει στην Αττική Οδό.
Ανάμεσα όμως στις περιπτώσεις της Αττικής Οδού και της ΤΡΑΙΝΟΣΕ υπάρχει μια μεγάλη διαφορά. Η σύμβαση παραχώρησης με την Αττική Οδό, διά της οποίας η κοινοπραξία ΑΚΤΩΡ-ΑΒΑΞ έχει εισπράξει δισεκατομμύρια ευρώ μέσω των διοδίων, λήγει τον Οκτώβριο του 2024 και η κυβέρνηση προκήρυξε ήδη διαγωνισμό για το ποιος θα την αναλάβει, στην οποία φαίνεται να έχουν τον πρώτο λόγο τα διεθνή funds. Αντιθέτως, η σύμβαση με την κρατική ιταλική FSI (ιδιοκτήτρια της ΤΡΑΙΝΟΣΕ) λήγει σε έναν μήνα, στο τέλος Φεβρουαρίου. Και αν η κυβέρνηση θέλει μία φορά να ανανεώσει τη σύμβαση, οι Ιταλοί θέλουν δύο, διότι εκτός από τα έσοδα των εισιτηρίων θα εισπράξουν ως επιδότηση από το ελληνικό κράτος 750 εκατομμύρια ευρώ στην ερχόμενη 15ετία.
Τα όσα συνέβησαν όμως την περασμένη Δευτέρα και αρχίζουν σιγά σιγά να βλέπουν το φως της δημοσιότητας προκαλούν σοβαρό πλήγμα στην προοπτική αυτής της συμφωνίας. Σύμφωνα με τις λακωνικές ανακοινώσεις της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, τα προβλήματα ξεκίνησαν γύρω στις 2.00 το μεσημέρι προχθές, όταν η αμαξοστοιχία 54 (Αθήνα-Θεσσαλονίκη) εγκλωβίστηκε από χιόνι κοντά στη Λιβαδειά. Ανακοινώνεται τότε ότι θα μεταβεί εφεδρική μηχανή, αλλά σχεδόν 7 ώρες αργότερα η ΤΡΑΙΝΟΣΕ ενημερώνει ότι στην προσπάθεια ρυμούλκησης προκλήθηκε σύγκρουση με τραυματισμούς (αργότερα μαθαίνουμε ότι είναι 11 άτομα).
Εισιτήρια
Παρά το σοβαρό αυτό συμβάν, όμως, η εταιρεία συνεχίζει να δρομολογεί τρένα και οι επιβάτες να πληρώνουν εισιτήρια για να ταξιδέψουν. Εκτός από τους επιβάτες της αμαξοστοιχίας 54, εγκλωβίζονται στον σταθμό της Οινόης ακόμη τρεις συρμοί, ο 55 (Θεσσαλονίκη-Αθήνα), ο 56 (Αθήνα-Θεσσαλονίκη) και ο 885 (Καλαμπάκα-Αθήνα). Το βράδυ εγκλωβίζεται στον σταθμό Τιθορέας και η αμαξοστοιχία 57 από Θεσσαλονίκη. Επιβάτης της ο Νικήτας Κανάκης, ιστορικό στέλεχος των Γιατρών του Κόσμου. «Είμαστε παρατημένοι σε έναν έρημο σταθμό, χωρίς τροφή και νερό επί πέντε ώρες», μας λέει όταν επικοινωνούμε μετά τα μεσάνυχτα προς Τρίτη. «Κανείς δεν ενημερώνει, και ο σταθμάρχης που ρωτήσαμε μας έβαλε τις φωνές κι από πάνω».
Ο Κώστας Παπαδημητρίου είναι ένας από τους επιβάτες της αμαξοστοιχίας 56: «Φτάσαμε στις 16.30 στην Οινόη. Μας είπαν πως θα μείνουμε εκεί για μία ώρα. Μέχρι τις 22.30 το κυλικείο του τρένου είχε αδειάσει από φαγώσιμα που ψωνίζαμε περιμένοντας να δούμε πότε θα φύγουμε. Μόνο τότε μας είπαν πως όσοι θέλουν μπορούν να πάρουν δωρεάν νερό ή αναψυκτικό. Οι ώρες συνέχισαν να περνούν χωρίς εξέλιξη. Η θέρμανση άρχισε να σβήνει κατά διαστήματα. Κάποιοι πεινούσαν και ψάχναμε να μαζέψουμε τρόφιμα. Αλλοι έπεφταν σε πανικό. Κλάματα, φωνές. Κατά τις 4 τα ξημερώματα εμφανίστηκαν κάποιες προμήθειες ξηράς τροφής».
Τα λεωφορεία απεγκλωβισμού προς Αθήνα εμφανίστηκαν γύρω στις 9.30 το πρωί της Τρίτης. Επιβάτες καταγγέλλουν ότι πρώτοι έσπευσαν να ανεβούν σε αυτά οι εργαζόμενοι στα τρένα. Κάποιοι επιβάτες μίσθωσαν λεωφορείο για να τους πάει στη Θεσσαλονίκη. Στην Αθήνα, άλλο μπάχαλο. Αλλος νιώθει άρρωστος, άλλοι ηλικιωμένοι, το μόνο που θέλουν είναι να φύγουν. Κάποιοι ελάχιστοι μένουν να διεκδικήσουν τα δικαιώματά τους. Καλούν αστυνομία να καταγράψει το συμβάν. Η οικονομολόγος Χαρά Μαρτζούκου, επιβάτις τής 56 επίσης, μας λέει: «Δεν είναι δυνατόν να περάσει αυτό έτσι. Είναι απαράδεκτο ότι χθες στις 3.00 μ.μ. μού έκοψαν εισιτήριο να ταξιδέψω την ώρα που συνέβαιναν όλα αυτά».
Γύρω στις 2 χθες το μεσημέρι, εμφανίζεται ο υπουργός Υποδομών Κώστας Καραμανλής. Μιλά για «μεγάλη ταλαιπωρία», χωρίς να ζητήσει κάποια συγγνώμη. Δηλώνει όμως ότι εκείνος ζήτησε και η ΤΡΑΙΝΟΣΕ δέχθηκε να καταβάλει αποζημίωση 1.000 ευρώ στους επιβάτες των πέντε αμαξοστοιχιών. Οταν ρωτούμε πόσοι είναι αυτοί οι επιβάτες, το υπουργείο απαντά «όσα τα εισιτήρια». Ομως τα εισιτήρια που αγοράστηκαν στους σταθμούς δεν έχουν τα στοιχεία των επιβατών. Επίσης, στις ώρες που πέρασαν, πολλοί επιβάτες δέχθηκαν να εισπράξουν το αντίτιμο, να τους επιστραφούν τα χρήματα και αποχώρησαν. Πώς ακριβώς θα βρεθεί άκρη;
Ισως, μέσω της αυτεπάγγελτης έρευνας που ξεκίνησε η Ρυθμιστική Αρχή Σιδηροδρόμων (ΡΑΣ) και ανακοίνωσε το απόγευμα. Η ΡΑΣ ζητά να ληφθούν συγκεκριμένα μέτρα «αποκατάστασης κάθε ζημίας έναντι των επιβατών», διαφορετικά απειλεί την ΤΡΑΙΝΟΣΕ με πρόστιμο 100.000 ευρώ για κάθε μία ημέρα μη συμμόρφωσης.
Κλειστόν λόγω χιονιά
Αναστέλλεται και σήμερα η λειτουργία των δημόσιων υπηρεσιών στις πληττόμενες από την κακοκαιρία Περιφέρειες Αττικής, Κρήτης, Νοτίου Αιγαίου και στους νομούς Βοιωτίας και Ευβοίας.
