Tο τελευταίο διάστημα με αφορμή τις τραγικές αποκαλύψεις των θυμάτων σεξουαλικής κακοποίησης εμφανίστηκε συχνά στους δέκτες με βαρυσήμαντες περί αλλαγών δηλώσεις ο υπουργός του μισού υπουργείου Δικαιοσύνης.
Μη γνωρίζοντας ασφαλώς λόγω επαγγέλματος ότι ένας Ποινικός Κώδικας ή ένας Κώδικας Ποινικής Δικονομίας δεν είναι τροπολογία ή υπουργική απόφαση που αλλάζει όποτε μια κυβέρνηση το επιθυμεί, αλλά επίπονο και πολύχρονο έργο ειδικών, που απαιτεί σεβασμό και σωστή κρίση, προχώρησε σε εξαγγελίες αλλαγών για αυστηρότερες ποινές. Κι αν ο ίδιος δικαιολογείται ως βιοπαθολόγος, ο έμπειρος δικαστικός υπουργός Χ. Αθανασίου πάγωσε το αίμα των εγκληματολόγων και των νομικών όταν μίλησε για την ομοφοβική επαναφορά του αδικήματος της παρά φύση ασέλγειας.
Το κακό είναι ότι στο νεοφιλελεύθερο μυαλό τους δεν χωράει παρά μόνο η τιμωρία του θύτη. Η προστασία του θύματος είναι δευτερεύουσα και για τον λόγο αυτό ίσως δεν άρεσε στον κ. Τσιάρα το έτοιμο νομοθετικό πλαίσιο για τα ανήλικα και το «Σπίτι του Παιδιού», εκτός από το γεγονός ότι καταρτίστηκε επί κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ («Το επιτελικό κράτος ποδοπάτησε τον θεσμό «Σπίτι του Παιδιού»», «Εφ.Συν.» 21.2.2021).
Φαίνεται ότι στο υπουργείο Δικαιοσύνης έχει πλέον επικρατήσει σχεδόν ολοκληρωτικά η λογική του μάνατζερ, της αποφυγής διαλόγου και των αναθέσεων μαζί με την εμμονική επωδό για αυστηρότερη τιμωρία ως το μοναδικό φάρμακο «προστασίας» των ανθρώπινων δικαιωμάτων.
Ακόμα και σήμερα, όταν όλοι και κυρίως τα θύματα πιέζουν, με αφορμή τις τραγικές μαρτυρίες, να λειτουργήσει επιτέλους ο έτοιμος θεσμός «Σπίτι του Παιδιού», ο Κ. Τσιάρας και η πανίσχυρη υπηρεσιακή του διευθύντρια Β. Γιαβή επέλεξαν άλλη μια προγραμματική σύμβαση με εταιρεία αντί να εξηγήσουν τους λόγους που ακύρωσαν ένα ολοκληρωμένο νομοθετικό πλαίσιο.
Από τις συμβάσεις αγοράς των πανάκριβων πυλών «απολύμανσης», που ευτυχώς δεν ολοκληρώθηκε στο σύνολό της λόγω επικινδυνότητας, και τις γενναίες χορηγίες στον ιδιωτικό οργανισμό του κ. Φλογαΐτη για την παραγωγή «εξειδικευμένου έργου», ήρθε τώρα η σειρά της Ελληνικής Εταιρείας Τοπικής Ανάπτυξης και Αυτοδιοίκησης (ΕΕΤΑΑ) Α.Ε. να συνυπογράψει με το υπουργείο σύμβαση 100.000 ευρώ με στόχο να «εκσυγχρονιστούν οι υπηρεσίες ανηλίκων που εποπτεύονται από το υπουργείο».
Η ΕΕΤΑΑ είναι αναπτυξιακή εταιρεία που διαχειρίζεται και υλοποιεί προγράμματα και έργα που αφορούν τους ΟΤΑ και την Περιφέρεια, που είναι και οι βασικοί μέτοχοι. Λειτουργεί με τη μορφή ανώνυμης εταιρείας και διέπεται από τις διατάξεις του σχετικού με τις Ανώνυμες Εταιρείες νόμου.
Ο λόγος που επικαλείται ο υπουργός προκειμένου να δικαιολογήσει την ανάθεση στην ΕΕΤΑΑ Α.Ε. το έργο εκσυγχρονισμού της λειτουργίας των Εταιρειών Προστασίας Ανηλίκων που ανήκουν στο υπουργείο αλλά και το έτοιμο θεσμικό πλαίσιο για το «σπίτι του παιδιού», είναι ότι η Εταιρεία έχει εμπειρία στην κοινωνική πολιτική!
Το υπουργείο Δικαιοσύνης όμως δεν κάνει αορίστως κοινωνική πολιτική κι αυτό που επείγει είναι να θεσμοθετηθεί η δικανική εξέταση του ανηλίκου, που οφείλει να γίνεται προς το μέγιστο συμφέρον του και με την τήρηση όλων των δικονομικών διαδικασιών.
● To Κεντρικό Επιστημονικό Συμβούλιο για την Πρόληψη και την Αντιμετώπιση της Θυματοποίησης και της Εγκληματικότητας των Ανηλίκων (ΚΕΣΑΘΕΑ) ολοκλήρωσε το 2019 το έργο του:
α) θεσμοθέτησε -σε συνεργασία με τη Γ.Γ. Αντεγκληματικής Πολιτικής και τη Γ.Γ. Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του υπουργείου Δικαιοσύνης- τη δομή Αυτοτελή Γραφεία Προστασίας Ανηλίκων Θυμάτων – «Σπίτι του Παιδιού» Αθηνών, Θεσσαλονίκης, Πειραιά, Πατρών και Ηρακλείου
β) συνέταξε το πρώτο στη δική μας έννομη τάξη πρωτόκολλο δικανικής συνέντευξης ανήλικων θυμάτων
γ) επέλεξε με τη διαδικασία της κινητικότητας το επιστημονικό προσωπικό (10 επιστήμονες) που θα στελεχώσει τις δομές
δ) τους εκπαίδευσε με χορηγία του Ιδρύματος Σταύρος Νιάρχος στο καλύτερο διεθνές κέντρο εκπαίδευσης σε θέματα δικανικής εξέτασης στις ΗΠΑ
ε) επέλεξε και μίσθωσε μετά από έρευνα τα κατάλληλα προς στέγαση των εν λόγω δομών ακίνητα.
● Στη συνέχεια η αναλυτική υπουργική απόφαση του Ιουνίου του 2019, που υπογράφεται από τον τότε υπουργό Μ. Καλογήρου και χαρακτηρίστηκε από έμπειρους υπηρεσιακούς παράγοντες ως μια από τις αρτιότερες υπουργικές αποφάσεις, δημοσιεύτηκε σε ΦΕΚ με αρ. 2238 στις 10.6.2019 ως «Ρύθμιση θεμάτων λειτουργίας αυτοτελών γραφείων προστασίας ανηλίκων θυμάτων “σπίτι του παιδιού” Δομημένο πρωτόκολλο εξέτασης ως μάρτυρες ανήλικων θυμάτων».
● Ο Κώστας Τσιάρας αποφασίζει έναν ολόκληρο χρόνο μετά από πλήρη απραξία ότι το πλαίσιο είναι ανεπαρκές και αδύναμο, οπότε και συγκροτεί επιτροπή υπό την Β. Γιαβή στις 5.6.2020 για την εισήγηση θεσμικών αλλαγών που κρίνονται απαραίτητες για την αναβάθμιση της λειτουργίας των Εταιρειών Προστασίας Ανηλίκων της χώρας. Η επιτροπή ωστόσο δεν είχε αντικείμενο το «Σπίτι του Παιδιού», που παραμένει ανεφάρμοστο.
● Στις 26.10.2020 υπογράφεται η περίφημη σύμβαση των 100.000 ευρώ με την ΕΕΤΑΑ Α.Ε. για την αναδιάρθρωση και των Εταιρειών Προστασίας Ανηλίκων και των δομών «Σπίτι του Παιδιού».
Μέχρι και σήμερα δεν υπάρχει καμία εξέλιξη και δεν έχει γίνει γνωστό το έργο της Α.Ε. Στο μεταξύ το Δημόσιο πληρώνει τα νοικιασμένα κτίρια, οι εκπαιδευμένοι άνθρωποι που μπορούν και επιμορφώθηκαν για να τα στελεχώσουν βρίσκονται παροπλισμένοι σε ένα γραφείο μέσα στο υπουργείο και τα ανήλικα θύματα καταθέτουν στη ΓΑΔΑ και σε άλλα ακατάλληλα δικαστικά τμήματα χωρίς τον εξειδικευμένο συνεντευκτή τους και χωρίς την παρουσία σε διπλανό χώρο όλων εκείνων που έχουν να υποβάλουν ερωτήσεις έτσι ώστε να δοθεί μία και μόνο βιντεοσκοπημένη κατάθεση, μία και μόνη φορά, με την τήρηση όλων των δικονομικών διαδικασιών.
Παράλληλα, οι υπηρεσίες ανηλίκων, που έχουν εντελώς διαφορετικό έργο, κυρίως προληπτικό, για την αποτροπή διάπραξης αδικημάτων από ανήλικους, λειτουργούν υποστελεχωμένες, όπως και όλοι αυτοί οι νευραλγικοί φορείς.
Αναρωτιέται δε κανείς πώς χρειάστηκε μια εταιρεία άσχετη με το αντικείμενο όταν η επιτροπή Β. Γιαβή είχε -σύμφωνα με τη σύμβαση- έτοιμη έκθεση που παρέδωσε, ενώ αν χρειάζονταν κι άλλοι ειδικοί μπορούσαν να τους αναζητήσουν από έμπειρους και ειδικούς που υπηρετούν στο υπουργείο και να καλυφθούν χωρίς κόστος τα όποια κενά…
