Αποστολή στο Καστελόριζο
Πρωί Παρασκευής, Διεθνής Αερολιμένας Αθηνών «Ελευθέριος Βενιζέλος». «7.30 ραντεβού στο αεροδρόμιο», έλεγε το μήνυμα.
Συναντήσαμε τους ανθρώπους της +πλευσης (Σύμπλευση) στην είσοδο του αεροδρομίου λίγο προτού επιβιβαστούμε στο αεροπλάνο.
Η Σύμπλευση είναι μια αμιγώς εθελοντική ομάδα που ταξιδεύει στα ακριτικά νησιά της χώρας με σκοπό να υποστηρίξει τους κατοίκους τους παρέχοντας δωρεάν ιατρικές υπηρεσίες και συντονίζοντας σειρά από άλλες δράσεις.
Οι 55 εθελοντές της ομάδας ξεχώριζαν μέσα στο πλήθος από το χαρακτηριστικό τζάκετ με το λογότυπο της +πλευσης αλλά και από τον ενθουσιασμό τους που ήταν εμφανής σε κάθε κουβέντα και χαμόγελο.
Προσγειωθήκαμε στο αεροδρόμιο της Ρόδου και αμέσως κατευθυνθήκαμε στο λιμάνι του νησιού. Ο επικεφαλής του Τάγματος Εθνοφυλακής της Ρόδου και των γύρω νησιών μάς συνόδευσε μέχρι το πλοίο.
Εκεί, μεταξύ άλλων, έκανε λόγο για «κάποιον που, αν πατήσει το πόδι του στο Καστελόριζο, θα το μετανιώσει, γιατί είμαστε προετοιμασμένοι», αφήνοντάς μας με μια περίεργη αίσθηση…
Στο πλοίο μιλήσαμε με τον γενικό γραμματέα της +πλευσης, Γιάννη Αδάμη, ο οποίος μας περιέγραψε την πενταετή πορεία της ομάδας και τους τρεις βασικούς πυλώνες δράσης της, οι οποίοι χρηματοδοτούνται εξ ολοκλήρου από χορηγίες.
«Στόχος της ομάδας είναι η βελτίωση της ποιότητας ζωής των κατοίκων στα ακριτικά νησιά. Οι δράσεις κινούνται σε τρεις άξονες: τις ιατρικές προληπτικές και διαγνωστικές εξετάσεις, τα έργα υποδομών και τον πολιτισμό και την Παιδεία, με κορύφωση τον ετήσιο διάπλου που κάνουμε με τα ιδιόκτητα φουσκωτά σκάφη, στα τέλη Απριλίου με αρχές Μαΐου, και ο οποίος διαρκεί συνολικά δέκα ημέρες», μας λέει.
Τα τελευταία τέσσερα χρόνια, οι εθελοντές της +πλευσης, με σύνθημα «ταξίδια ανθρωπιάς στα απομακρυσμένα νησιά του Αιγαίου», έχουν διανύσει πάνω από 2.000 ναυτικά μίλια και έχουν εξετάσει περισσότερους από 2.800 νησιώτες.
Η ομάδα έχει ήδη σχεδιάσει τον φετινό διάπλου σε Κίμωλο, Σίκινο, Ηρακλειά, Αστυπάλαια, Ψέριμο, Αγαθονήσι, Λειψούς και Αρκιούς.
↳ Η άποψη του οικισμού στο λιμάνι του Καστελόριζου και το Περιφερειακό Πολυδύναμο Ιατρείο του νησιού, όπου στήθηκαν τα ιατρεία της +πλεύσης. Πάνω αριστερά: Το μνημείο για αυτούς που έχασαν τη ζωή τους στο ναυάγιο του «Εμπάιρ Πατρόλ». Κάτω αριστερά: Η αναμονή για το οδοντιατρικό
Το πλοίο έδεσε στο λιμάνι του Καστελόριζου νωρίς το απόγευμα της ίδιας ημέρας και αμέσως στήθηκαν τα ιατρεία τόσο στο Περιφερειακό Πολυδύναμο Ιατρείο του νησιού όσο και σε αίθουσες του σχολείου προκειμένου να μπορέσουν να στεγαστούν και οι 18 ειδικότητες γιατρών που συμμετείχαν στη δράση.
Παράλληλα εγκαταστάθηκε και η υπερσύγχρονη κινητή μονάδα υγείας του νοσοκομείου «Ερρίκος Ντυνάν», που συνέδραμε την αποστολή με ακόμη πέντε άτομα.
Γιατροί, νοσηλευτές και εθελοντές δούλεψαν πυρετωδώς όλο το απόγευμα προκειμένου να είναι όλα έτοιμα για να υποδεχθούν τους κατοίκους την επόμενη μέρα.
Στο στρατόπεδο
Η ομάδα των αιμοληψιών έπιασε από νωρίς δουλειά, συγκεντρώνοντας δείγματα αίματος από δεκάδες κατοίκους του ακριτικού νησιού, τα αποτελέσματα των οποίων θα συνεκτιμηθούν από τους γιατρούς της +πλευσης και θα αποσταλούν πίσω μαζί με τις απαραίτητες παρατηρήσεις.
Εξω από την αίθουσα όπου πραγματοποιούνται οι υπέρηχοι, συναντήσαμε τον Μιχάλη Χατζηγιακουμή. Βέρος Καστελοριζιός, μας διηγείται την ιστορία του και συνάμα αυτήν του νησιού.
«Γεννήθηκα το 1925. Εδώ μεγάλωσα και πήγα σχολείο, αλλά από νωρίς άρχισα να χάνω την όρασή μου και δυσκόλεψαν τα πράγματα. Υστερα ήρθε κι ο πόλεμος… Το νησί καταστράφηκε ολοσχερώς από τους Γερμανούς, στις 18 Οκτωβρίου 1943. Οι Εγγλέζοι μάς πήγαν στην Κύπρο για έξι μήνες και ύστερα μας μετέφεραν στη Συρία. Εκεί μείναμε δύο χρόνια, στο προσφυγικό στρατόπεδο Νουζεϊράτ, στη Γάζα. Επέστρεψα στο Καστελόριζο το 1945. Τα αδέλφια μου όλα έφυγαν για έξω. Η μία μου η αδελφή πήγε στην Αυστραλία, η άλλη στην Καλιφόρνια και ο αδελφός μου με τη μικρή την αδελφή μου, στο Μπουένος Αϊρες. Εγώ έμεινα πίσω με τη μάνα μας. Χρόνια δούλευα στην καθαριότητα στον δήμο μέχρι που άνοιξα δικό μου περίπτερο», μας λέει ο 92χρονος κυρ Μιχάλης.
Το απόγευμα, όταν πλέον είχαν ολοκληρωθεί οι ιατρικές εξετάσεις, η ομάδα είχε την ευκαιρία να επισκεφθεί τη Ρω.
Εκεί βρίσκεται θαμμένη και η γνωστή «Κυρά της Ρω», κατά κόσμον Δέσποινα Αχλαδιώτη, η οποία μετά την καταστροφή του 1943 έμεινε πίσω και επί σαράντα χρόνια σήκωνε την ελληνική σημαία στο ψηλότερο σημείο του νησιού.
Πίσω στο Καστελόριζο, η ζωή συνεχίζεται κανονικά. Πιτσιρίκια ψαρεύουν στο απάνεμο λιμανάκι του νησιού και οι μαγαζάτορες εξυπηρετούν τους τουρίστες, που έφτασαν το μεσημέρι με το πλοίο από τα απέναντι παράλια, από την πόλη Κας της Τουρκίας.
Τα ρεμπέτικα τραγούδια που ακούγονται από τις ταβέρνες μπλέκονται αρμονικά με τα αγγλικά, τα τουρκικά και τα γερμανικά που μιλούν οι επισκέπτες, αλλά και με τον ήχο των ποτηριών που τσουγκρίζουν γεμάτα τσίπουρο.
Το πλιάτσικο
Οσο μικρό είναι το νησί τόσο μεγάλη η ιστορία του. Από την ελληνιστική εποχή μέχρι τα βυζαντινά χρόνια και την Τουρκοκρατία, το Καστελόριζο -ή Μεγίστη, όπως λέγεται, μια και είναι το μεγαλύτερο από το σύμπλεγμα των 14 νησιών του νοτιοανατολικού Αιγαίου- έζησε ιστορικές στιγμές και σε αρκετές μάλιστα πρωταγωνίστησε.
Στις 13 Σεπτεμβρίου 1943, το αντιτορπιλικό «Ναύαρχος Κουντουριώτης» κατέπλευσε στο λιμάνι του νησιού και το Καστελόριζο έγινε το πρώτο μέρος της Ελλάδας που απελευθερώθηκε, οχυρώθηκε και μετατράπηκε σε κέντρο ανεφοδιασμού του συμμαχικού στόλου.
Τον γερμανικό βομβαρδισμό που ισοπέδωσε το νησί την ίδια χρονιά ακολούθησε το πλιάτσικο στα αφύλαχτα εναπομείναντα όρθια σπίτια από τους στρατιώτες της βρετανικής αυτοκρατορίας, οι οποίοι, αφού λεηλάτησαν τις περιουσίες των κατοίκων, πυρπόλησαν το νησί, ολοκληρώνοντας έτσι το έργο της καταστροφής.
Το 1945 οι πρόσφυγες Καστελοριζιοί ζήτησαν να επιστρέψουν στο νησί, πράγμα το οποίο και έγινε με τρεις ναυτικές αποστολές.
Η τρίτη αποστολή, όμως, στην οποία επέβαιναν γυναίκες και παιδιά, δεν έπιασε ποτέ λιμάνι μια και το πλοίο άρπαξε φωτιά, οδηγώντας στον θάνατο 33 ανθρώπους.
Από το ναυάγιο του «Εμπάιρ Πατρόλ» επέζησε η κ. Μαρία, στης οποίας το μαγαζί καθίσαμε να πιούμε έναν καφέ.
«Ναι, μωρό μου, κάθισε. Τι να σου φέρω; Θα σου πω ό,τι θες. Εδώ με ζήτησαν μέχρι κι από την Αυστραλία, σε σένα δεν θα τα πω;!» μας λέει με τη χαρακτηριστική ντοπιολαλιά η κ. Μαρία.
«Εννιά χρόνων ήμουν, μωρό μου, όταν ήρθαν τα στούκας. Σαράντα άτομα σκοτώθηκαν τότε. Τους υπόλοιπους μας βάλαν μέσα στα καράβια.
“Δεν θα πάρετε τίποτα” μας είπαν. Ταξιδεύαμε, δεν ξέρω πόσο. Ηβγαμεν γυμνές εκεί.
Μας δώσαν από ένα κύπελλο σούπα, ένα τσαμπάκι σταφύλι και ένα παξιμάδι.Το πρωί βάλαν τα ρούχα μας στον κλίβανο.
Μας ανέβασαν στο λεωφορείο και μας πήγαν στο Ξηρό (σ.σ.: στην Κύπρο). Μας βάλαν σε μια παράγκα.
Κάποια στιγμή πιάνει ανεμοστρόβιλος. Πέφταν τα τσίγκια πάνω μας. Αφού τελείωσε, οι στρατιώτες μάς τράβαγαν από κάτω.
Οταν ήρθε η ώρα να γυρίσουμε στο νησί, μπήκαμε στο πλοίο. Ολες γυναίκες με μωρά και γριές.
Το πλοίο άρπαξε φωτιά. Οι γυναίκες δίναν τα παιδιά στη θάλασσα. Οσες ξέραν, κολυμπούσαν. Οι άλλες περίμεναν.
Εγώ είχα μια αδελφούλα 2,5 ετών. Την έσωσε η μάνα μου που ήξερε κολύμπι.
Κάποιος έδωσε σήμα από τον ασύρματο και ήρθε ένα αεροπλανοφόρο και μας μάζεψε.
Οταν ανεβήκαμε πάνω, γυρίσαμε και είδαμε το πλοίο να βυθίζεται. Ισα ίσα που προλάβαμε.
Είκοσι έξι παιδάκια πνίγηκαν. Οι γριές κάηκαν ζωντανές μέσα στις καμπίνες…».
Σχεδόν ολόκληρο το νησί, κάτοικοι αλλά και στρατιώτες που υπηρετούν τη θητεία τους εκεί, πέρασε από τα ιατρεία που λειτούργησαν οι εθελοντές της +πλευσης.
Η διαδικασία δούλεψε ρολόι καθώς ο ένας γιατρός παρέπεμπε τον ασθενή στον επόμενο γιατρό και έτσι όσοι επισκέφθηκαν τα ιατρεία της ομάδας κατάφεραν να κάνουν ένα πλήρες τσεκ-απ, όπως μας λέει η πνευμονολόγος της ομάδας, Αννα Τζώρτζη.
«Δεν το κάνουμε για ίδιον όφελος. Κανείς δεν υπογράφει με την προσωπική του σφραγίδα άλλωστε», τονίζει, με τον Νίκο Λιάση, τον ακτινολόγο-αγγειολόγο της +πλευσης να προσθέτει:
«Σε αυτά τα μέρη ξαναθυμάσαι τον ρόλο σου ως γιατρός.
Προσφέρεις χωρίς να υπάρχει στη μέση η χρηματική συναλλαγή.
Τα βλέμματα ευγνωμοσύνης, η αγκαλιά και η αγάπη που εισπράττουμε αλλά και η προσμονή να επιστρέψουμε του χρόνου δεν εξαγοράζεται με τίποτα».
Ή, όπως είπε ο καρδιολόγος της ομάδας, Δημήτρης Χασάπης, «ιατρική για τους ακρίτες μας, γιατρειά για μας».
Ο μιναρές
Συνολικά πραγματοποιήθηκαν 430 εξετάσεις στα 192 άτομα -σε σύνολο 300 κατοίκων- που προσήλθαν στα ιατρεία.
Μεταξύ άλλων έγιναν 15 τεστ Παπ, δέκα μικροεπεμβάσεις, επισκέψεις κατ’ οίκον όταν το απαιτούσε η περίσταση, καθώς και μια σειρά ενημερωτικών, ψυχαγωγικών και εκπαιδευτικών εκδηλώσεων για τα παιδιά του νησιού.
Η ομάδα της +πλευσης παρέδωσε επίσης επισκευασμένη την οροφή των δύο σχολικών κτιρίων του Καστελόριζου, στο πλαίσιο της καμπάνιας «Μέτρα το καλό».
Φεύγοντας από το Καστελόριζο, γυρνάς πίσω και βλέπεις, στην άκρη του λιμανιού, τον μιναρέ με τον κόκκινο τρούλο του τζαμιού, που χρονολογείται από το 1755, και πλέον στεγάζει την Ιστορική Συλλογή του νησιού με σπάνια έγγραφα, κειμήλια και φωτογραφίες, καθώς και τον αμφιθεατρικά χτισμένο, διατηρητέο οικισμό με τα νεοκλασικά κτίρια και τις πολύχρωμες προσόψεις τους που αντικατοπτρίζονται στα ήρεμα νερά του λιμανιού.
Από τη μία θυμάσαι τον υψηλόβαθμο στρατιωτικό που «πολεμάει» τον πόλεμο αυτών που εξουσιάζουν και από την άλλη τον κύριο Μιχάλη που μιλάει με στοργή και συμπόνια για τους ανθρώπους που έρχονται στην Ελλάδα κυνηγημένοι από τον πόλεμο.
Σκέφτεσαι ότι η τουρκική πόλη Κας απέχει μόλις 1,25 ναυτικό μίλι από το Καστελόριζο, όταν η Ρόδος βρίσκεται 72 ναυτικά μίλια μακριά, και συνειδητοποιείς ότι όροι όπως ΑΟΖ, αποστολές SAR, υφαλοκρηπίδα, FIR δεν σημαίνουν απολύτως τίποτα για τους απλούς ανθρώπους των δύο περιοχών, οι οποίοι μοιράζονται εμπορικές, πολιτισμικές αλλά και προσωπικές σχέσεις.
Για περισσότερες πληροφορίες:
![Τρομακτικό τροχαίο στη Ναύπακτο με ανεξέλεγκτο όχημα: Εσωσε τελευταία στιγμή το παιδί της [βίντεο]](https://www.efsyn.gr/wp-content/uploads/2026/06/Nafpaktos-troxaio-320x213.jpg)
