Σε μια πρωτοποριακή κίνηση προχωρά το Πάντειο, που αύριο παρουσιάζει έναν οδηγό αλλά και έναν μηχανισμό αντιμετώπισης της έμφυλης και σεξουαλικής βίας και παρενόχλησης στο Πανεπιστήμιο.
«Σε μια κοινωνία όπου η ουσιαστική ισότητα των φύλων είναι ακόμη ζητούμενο, όπου καθημερινά αποκαλύπτονται περιστατικά έμφυλης βίας, κακοποίησης και σεξουαλικής παρενόχλησης, όπου η σιωπή συγκαλύπτει τη φρίκη, ο ρόλος του Πανεπιστημίου είναι κομβικός στην προώθηση παραδειγματικών δράσεων εναντίον της βίας κατά των γυναικών. Αποτελεί χρέος της ακαδημαϊκής κοινότητας να ενημερώσει, να προστατεύσει, να στηρίξει όλα τα μέλη της», μας λέει η πρύτανης Χριστίνα Κουλούρη.
«Το Πάντειο Πανεπιστήμιο διακρίνεται για τη στρατηγική του επιλογή ως προς την προώθηση της ισότητας των φύλων με σειρά πρωτοβουλιών και δράσεων, στην έρευνα και τη διδασκαλία, όπως για παράδειγμα το διατμηματικό μεταπτυχιακό πρόγραμμα στις σπουδές φύλου. Από τον Μάιο 2022 η Επιτροπή Ισότητας των Φύλων έχει εκπονήσει σχέδιο δράσης που προβλέπει, μεταξύ άλλων, την ισόρροπη συμμετοχή των φύλων σε ηγετικές θέσεις, θέσεις ευθύνης και λήψης αποφάσεων και την ισότητα των φύλων στις διαδικασίες πρόσληψης και επαγγελματικής εξέλιξης. Εκδίδοντας τον παρόντα οδηγό, επιθυμούμε αφ’ ενός να ευαισθητοποιήσουμε τον φοιτητικό πληθυσμό και το εκπαιδευτικό και διοικητικό προσωπικό και αφ’ ετέρου να απευθυνθούμε στην κοινωνία και να λειτουργήσουμε παραδειγματικά».
Η καθηγήτρια Μαρία Καραμεσίνη είναι η πρόεδρος της Επιτροπής Ισότητας των Φύλων του Παντείου και μας εξηγεί πώς αποφάσισε το Πανεπιστήμιο να δημιουργήσει αυτόν τον μηχανισμό. «Είχαμε μόλις συσταθεί ως Επιτροπή Ισότητας των Φύλων όταν η Σοφία Μπεκατώρου έδωσε τη συγκλονιστική συνέντευξη, από την οποία ξεκίνησε το ελληνικό metoo, και είχαν αρχίσει να βγαίνουν δημόσια καταγγελίες για κρούσματα σε ορισμένα Πανεπιστήμια. Ανακοινώσαμε αμέσως ότι ως ΕΙΦ δεχόμαστε καταγγελίες και επιδιώξαμε τη συνεργασία με τις πρυτανικές αρχές για να δημιουργηθεί μηχανισμός αντιμετώπισης της έμφυλης και σεξουαλικής βίας και παρενόχλησης εντός του Πανεπιστημίου».
● Πώς εργαστήκατε για να φτάσουμε ώς εδώ;
Δουλέψαμε ομαδικά ως επιτροπή. Κάναμε μεγάλη διαδικτυακή εκδήλωση τον Μάρτιο του 2021 για να ευαισθητοποιήσουμε την παντειακή κοινότητα. Μελετήσαμε την εμπειρία άλλων Πανεπιστημίων στο εξωτερικό, ανταλλάξαμε σκέψεις και προβληματισμούς εντός του Δικτύου των ΕΙΦ των ελληνικών Πανεπιστημίων και με ΜΚΟ εξειδικευμένες σε θέματα βίας, όπως η ΔΙΟΤΙΜΑ, συνεργαστήκαμε με τη Βοηθό Συνήγορο για θέματα Ισης Μεταχείρισης.
Σύντομα διαπιστώσαμε ότι δεν υπήρχε η νομική βάση για να μπορέσουν να λειτουργήσουν όργανα διερεύνησης περιστατικών και επιβολής κυρώσεων εντός του Πανεπιστημίου. Διεκδικήσαμε, στο πλαίσιο του Δικτύου των ΕΙΦ, όπως και γυναικείες, φεμινιστικές και άλλες οργανώσεις, την κύρωση της Διεθνούς Σύμβασης Εργασίας 190 «για την εξάλειψη της βίας και της παρενόχλησης στον χώρο εργασίας» που έγινε με τον Ν.4808, αν και ακόμα εκκρεμούν οι εφαρμοστικές υπουργικές αποφάσεις για τον δημόσιο τομέα. Να σημειώσουμε ότι είχαμε αρωγό τις πρυτανικές αρχές, κάτι που είναι πολύ σημαντικό.
● Πώς δουλεύει ο μηχανισμός;
Ο μηχανισμός περιλαμβάνει τα δύο κατά νόμο αρμόδια όργανα του Πανεπιστημίου. Αφ’ ενός την ΕΙΦ για την ενημέρωση, την καταγραφή των καταγγελιών, τη στήριξη των ατόμων που καταγγέλλουν περιστατικά και την υλοποίηση δράσεων πρόληψης, αφ’ ετέρου την Επιτροπή Δεοντολογίας του Πανεπιστημίου για τη διερεύνηση των περιστατικών που υποβάλλει το πόρισμά της στην/στον πρύτανη. Επίσης περιλαμβάνει υπηρεσίες ψυχολογικής και νομικής στήριξης εντός και εκτός Πανεπιστημίου με τις οποίες συνεργάζεται και στις οποίες θα παραπέμπει ανάλογα η ΕΙΦ τα καταγγέλλοντα άτομα.
● Ποιες δικλίδες ασφαλείας χρειάζεται ένας τέτοιος μηχανισμός ώστε να λειτουργήσει στην πράξη;
Χρειάζεται την ευαισθητοποίηση φοιτητριών/φοιτητών και εργαζομένων στο θέμα της παρενόχλησης, που έχει μεγάλο εύρος πρακτικών, τη στήριξη των πρυτανικών αρχών και, προπαντός, αξιόπιστες υπηρεσίες. Ωστε να ξέρουν όλες και όλοι που θέλουν να καταγγείλουν, ότι τα όργανα παρέχουν ουσιαστική βοήθεια και ότι θα βρουν το δίκιο τους.
