«Τα όνειρα δεν πεθαίνουν»

Λοιδορήθηκε, δαιμονοποιήθηκε και εργαλειοποιήθηκε από την κυβέρνηση και τα φιλικά της ΜΜΕ η 34χρονη κατάληψη του Βιολογικού στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης. Η εκκένωσή της, η πρώτη με την υπογραφή του Τ. Θεοδωρικάκου, έσυρε τον χορό των αστυνομικών επιχειρήσεων που ακολούθησαν. Η αρχική, ιδρυτική ομάδα του «Στεκιού» του Βιολογικού συνέταξε ένα κείμενο χρήσιμο –κατά τη γνώμη μας– να διαβαστεί και ανέσυρε φωτογραφίες από το σεντούκι. Ιδού, λοιπόν, το «τέρας», παρουσιασμένο από τους πρωτεργάτες του.

Ετυχε να βρεθούμε στη σχολή, στα μέσα της δεκαετίας του ’80. Το νεοσύστατο τμήμα Βιολογίας μοιράζονταν αίθουσες και εργαστήρια με τα υπόλοιπα τμήματα στο παλιό κτήριο της θρυλικής ΦΜΣ. Δίπλα ακριβώς από τη ΦΜΣ, όμως, φύτρωνε ένα 9ώροφο κτίσμα που θα στέγαζε Βιολογικό, Φαρμακευτική και Πληροφορική.

Το 1987 μας βρίσκει στον 9ο όροφο να προσπαθούμε να βρούμε έναν χώρο να στεγάσουμε τις ανησυχίες μας και τη συντροφικότητά μας. Η αντίθεσή μας στον νόμο Τρίτση μας οργανώνει όλους τους εκτός των τειχών φοιτητές του Βιολογικού στην Ομάδα Πρωτοβουλίας, η οποία οργανώνει και την κατάληψη του 9ου ορόφου στα μέσα Νοέμβρη. Συνέλευση τη συνέλευση, η ομάδα μαζικοποιείται και η κατάληψη κρατάει μέχρι τις διακοπές.

Η κατάληψη ήταν λειτουργικότατη, προτείνοντας μια διαφορετική εικόνα και χρήση του κτηρίου! Ενα παλιό Ντεσεβό συμβολικά γίνεται πολύχρωμη γλάστρα και ο νότιος τοίχος διακοσμείται με υπέροχες εικόνες. Αντιμαθήματα που δημιουργούσαν μια άλλη σχέση μ’ αυτό που σπουδάζαμε, συνεχείς συναυλίες, προβολές και προτάσεις για μια άλλη σύνδεση με τον πανεπιστημιακό χώρο διαμόρφωναν μέρα με την ημέρα μια ζωή δημιουργική, ζωντανή, μακριά από τα καταναλωτικά πρότυπα της επίπλαστης ευζωίας που κυριαρχούσε. Στα πλαίσια της κατάληψης είχαμε εντοπίσει ότι στον 9ο όροφο δεν είχε προβλεφθεί ούτε ο παραμικρός χώρος συνάθροισης και αναψυχής των φοιτητών. Ετσι, εκεί που αργότερα ήταν ο χώρος του θυρωρού αρχίσαμε να λειτουργούμε ένα υποτυπώδες καφέ.

Με τον ερχομό του 1988 το κίνημα των καταλήψεων υποχωρεί και η μαζική πια Ομάδα Πρωτοβουλίας Κατάληψης μετατρέπεται σε Εναλλακτική Ομάδα Βιολογικού. Η ΕΟΒ ήταν ένας χώρος συνάντησης σχεδόν όλων των εκφάνσεων της αριστεράς και της οικολογίας. Ομως το θέμα του χώρου συνέχισε να υπάρχει. Ετσι καταλάβαμε μια αίθουσα γεμάτη μπάζα στην είσοδο του κτηρίου. Με πολλή δουλειά και μεράκι και με πρώτα έπιπλα κάποια σκηνικά απ’ τη θεατρική ομάδα της ΦΜΣ και κάποιες «ρόδες» της ΔΕΗ οργανώσαμε το ΣΤΕΚΙ του ΒΙΟΛΟΓΙΚΟΥ. Το Στέκι καθιερώθηκε με τη στήριξη συντρόφων από άλλα τμήματα και με 24ωρες βάρδιες για πολύ καιρό, για να αποτραπεί η είσοδος ανθρώπων της διοίκησης αλλά και «οργανωμένων» φοιτητών οι οποίοι δεν έβλεπαν με καλό μάτι την ύπαρξη ενός αυτοοργανωμένου χώρου.

Μέρα με τη μέρα το Στέκι του Βιολογικού έδινε το στίγμα του! Αυτοοργάνωση των αναγκών μας ενάντια στα καταναλωτικά πρότυπα, για μια ζωή όπως εμείς τη θέλαμε. Σε πολύ λίγο έγινε χώρος τακτικής συνάντησης ανθρώπων και συλλογικοτήτων της πόλης, πολύ διαφορετικών μεταξύ τους. Αρνητές στράτευσης και οικολόγοι, μαθητές, φοιτητικές πολιτικές ομάδες, κινηματικές συλλογικότητες της πόλης έβρισκαν φιλόξενο χώρο στο Στέκι.

Τον Φλεβάρη του ’88 στο Στέκι έγινε το γενέθλιο πάρτι του αυτοδιαχειριζόμενου Ράδιο-Κιβωτός. Η καθημερινή παρουσία πολλών και διαφορετικών ανθρώπων στις εβδομαδιαίες προβολές, στις γιορτές, τις συναυλίες αλλά και στα διαλείμματα ανάμεσα στα μαθήματα και τα εργαστήρια ήταν η αιτία που καθιερώθηκε ως χώρος το Στέκι του Βιολογικού. Αξια αναφοράς βέβαια είναι το πολύ προχωρημένο για την εποχή περιοδικό του Στεκιού «Η Μανούβρα», όπως επίσης και οι δεκάδες μπροσούρες που κυκλοφορούσε η συνέλευση του στεκιού για τα πολιτικά θέματα της εποχής.

Τα χρόνια που ακολούθησαν, το Στέκι στο Βιολογικό, πλέον, γνώρισε δόξες ως αυτοοργανωμένος συναυλιακός χώρος και καθιερώθηκε ως το κύριο σημείο συνάντησης όλων των ανήσυχων φωνών της πόλης. Η έμπρακτη στάση μας υπέρ της αυτοοργάνωσης, υπέρ του δημόσιου χαρακτήρα της εκπαίδευσης, ενάντια στην εντατικοποίηση της ζωής στο Πανεπιστήμιο, η πρότασή μας για ένα εναλλακτικό μοντέλο λειτουργίας των πανεπιστημιακών χώρων αλλά και η δράση μας ενάντια στη διαχείριση κυλικείων και λεσχών από οργανωμένα συμφέροντα που άρχισαν να βάζουν πόδι στο ΑΠΘ άφησε έντονα τα σημάδια στα μυαλά όλων αυτών που ήθελαν φοιτητές-πελάτες σε πανεπιστήμια-επιχειρήσεις.

Ετσι, 34 χρόνια μετά, σε μια κοινωνία καθημαγμένη από την οικονομική και υγειονομική κρίση, το πολιτικό κατεστημένο που διοικεί τη χώρα δείχνει τα δόντια του καταργώντας το Πανεπιστημιακό Ασυλο και γεμίζοντας τα πανεπιστήμια με ένστολους, οι οποίοι έχουν ρητή εντολή να καταστείλουν ό,τι κινείται. Φυσική συνέπεια αυτής της πορείας ήταν και το «γκρέμισμα», όπως μετέδωσαν τα αργυρώνητα ΜΜΕ, του Στεκιού μας.

Οι καιροί αλλάζουν, οι καταστάσεις εξελίσσονται, νέες προκλήσεις εμφανίζονται και οι νέες γενιές έχουν να χαράξουν νέα πορεία. Είναι βέβαιο ότι με τον έναν ή τον άλλον τρόπο οι νέοι θα ξαναπάρουν τις τύχες τους στα χέρια τους. Κι εμείς θα είμαστε στο πλευρό τους για να χτίσουμε όλοι μαζί το μέλλον, με τα σωματεία μας, τις συλλογικότητές μας και τα Στέκια μας!

«Εκτός από τη λογική, υπάρχει και το όνειρο». Και τα όνειρα δεν πεθαίνουν.

Εναλλακτική Ομάδα Βιολογικού 1987 / Ιδρυτική ομάδα Στεκιού του Βιολογικού ΑΠΘ