Με μια απόφαση ιδιαίτερου πολιτικού βάρους, ο Αρειος Πάγος έκρινε -σε αντίθεση με την πρόταση του εισαγγελέα Αναστάσιου Σκάρου- ότι ο Isgender Göçmen, Κούρδος πρόσφυγας και Βέλγος πολίτης, δεν θα εκδοθεί στην Τουρκία, κλείνοντας οριστικά μια υπόθεση που είχε προκαλέσει έντονη διεθνή ανησυχία και σφοδρή κριτική προς την Ελλάδα. Το ανώτατο δικαστήριο έκρινε ότι, εφόσον υπάρχει καθεστώς πρόσφυγα, η έκδοση θα παραβίαζε ευθέως τις υποχρεώσεις της χώρας βάσει της Σύμβασης της Γενεύης και θα έθετε σε κίνδυνο τη ζωή και την ασφάλειά του.
Η ιστορία του 52χρονου σήμερα Isgender Göçmen ξεκινά πολύ πριν φτάσει στη Θεσσαλονίκη (σ.σ. όπου και συνελήφθη από την ΕΛ.ΑΣ.) για να γιορτάσει την επέτειο του γάμου του. Κούρδος και Αλεβίτης –διπλή ιδιότητα που τον έθετε αυτόματα στο στόχαστρο του τουρκικού κράτους– είχε βρεθεί αντιμέτωπος με τρεις καταδίκες (18 χρόνια και 9 μήνες φυλάκιση) στις αρχές της δεκαετίας του 2010 για κατηγορίες που το καθεστώς Ερντογάν συνδέει αυθαίρετα με την τρομοκρατία και το DHKP-C (Επαναστατικό Λαϊκό Απελευθερωτικό Κόμμα – Μέτωπο).
Δηλαδή αυτές της συμμετοχής σε πολιτιστικά κέντρα, παρακολούθηση κηδειών αντιπολιτευόμενων, επαφές με οργανώσεις που υποστηρίζουν πολιτικούς κρατούμενους. Ωστόσο, ο ίδιος και η οικογένειά του επιμένουν ότι ουδέποτε είχε σχέση με τρομοκρατία και ότι το μόνο του… «έγκλημα» ήταν η προσπάθειά του να υπερασπιστεί τα δικαιώματα του κουρδικού λαού και τα δικά του.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα των παράλογων κατηγοριών είναι πως η μία αφορά τη συμμετοχή του στην κηδεία ενός Τούρκου αγωνιστή, η οποία μετρούσε πάνω από 20.000 συγκεντρωμένους, και το γεγονός ότι ο ίδιος φώναξε το σύνθημα «οι ήρωες δεν πεθαίνουν, ο λαός δεν νικιέται».
Βασανιστήρια
Το 2012 διέφυγε στο Βέλγιο, όπου ζήτησε και πήρε πολιτικό άσυλο και αργότερα τη βελγική υπηκοότητα. Παρ’ όλα αυτά, η Αγκυρα συνέχισε να τον στοχοποιεί, εκδίδοντας «ερυθρά αγγελία» στην Ιντερπόλ, μία ειδοποίηση που στη συνέχεια μπλοκαρίστηκε από την ίδια την Ιντερπόλ, λόγω υπόνοιας πολιτικής εργαλειοποίησης.
Οταν το ζευγάρι έφτασε στη Θεσσαλονίκη στις 3 Μαΐου 2025, τίποτα δεν προμήνυε όσα θα ακολουθούσαν αφού τέσσερις ημέρες μετά, στις 7 Μαΐου, ο Göçmen συνελήφθη σε «τυχαίο έλεγχο», με τις ελληνικές αρχές να επικαλούνται την «ερυθρά αγγελία» της Ιντερπόλ. Για μήνες έμεινε υπό κράτηση, με την οικογένειά του να φοβάται πως η ελληνική δικαιοσύνη θα τον εκδώσει στην Τουρκία.
Ο Isgender Göçmen έχει υποστεί διώξεις και βασανιστήρια από το τουρκικό καθεστώς, ενώ από πολύ μικρή ηλικία αναγκάστηκε με την οικογένειά του να εγκαταλείψει το χωριό του και να μεταβεί στην Πόλη μετά από βίαιη εκκένωση που επιβλήθηκε από τις αρχές.
Η υπόθεση του Göçmen έλαβε μεγάλη δημοσιότητα στο Βέλγιο, με τη γαλλόφωνη εφημερίδα Le Soir να ασκεί ανοιχτή κριτική στην Αθήνα πριν από την έκδοση της απόφασης, ορμώμενη από την εισαγγελική πρόταση που ήταν υπέρ της έκδοσής του.
Η βελγική κυβέρνηση διαβεβαίωνε ότι παρακολουθεί από πολύ κοντά τις εξελίξεις και εξέδωσε ρηματική διακοίνωση προς το ελληνικό υπουργείο Εξωτερικών με την οποία επεσήμανε τους σοβαρούς κινδύνους που διατρέχει η ζωή του σε περίπτωση έκδοσής του στην Τουρκία, υπενθυμίζοντας πως ο Isgender Göçmen έχει αναγνωριστεί ως πρόσφυγας από το 2017 και έχει λάβει βελγική υπηκοότητα από το 2021.
Παρεμβάσεις υπήρξαν και από διεθνείς οργανώσεις, με τη Διεθνή Ομοσπονδία για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου να καταγγέλλει ότι η Αγκυρα αξιοποιεί καταχρηστικά τους μηχανισμούς της Ιντερπόλ για τον εντοπισμό πολιτικών αντιπάλων.
«Οχι στη φινλανδοποίηση της Ελλάδας»
Χρήστος Παπασωτηρίου, συνήγορος Isgender Göçmen
Διά της απόφασης του Αρείου Πάγου αποδόθηκε δικαιοσύνη, ενώ ταυτόχρονα αποδεικνύεται ότι υπάρχει αντίσταση στην προσπάθεια που καταβάλλει η Αγκυρα να φινλανδοποιήσει, δηλαδή να καταστήσει δορυφόρο της, την Ελλάδα. Η σημερινή απόφαση ενισχύει την κρατική κυριαρχία της Ελλάδας και επιβεβαιώνει ότι ένα κράτος που παραβιάζει το Διεθνές Δίκαιο δεν δικαιούται τη διεθνή συνεργασία μέσω της Ιντερπόλ και των διεθνών ενταλμάτων εκδόσεως.
Η Τουρκία προσπάθησε μέσω του αιτήματος εκδόσεως του Isgender Göçmen να καταστήσει ανενεργές τις δεσμευτικές για την Ελλάδα υποχρεώσεις της που πηγάζουν από το διεθνές δίκαιο και από τη θέση της ως κράτος-μέλος της Ε.Ε. Η προσπάθεια αυτή έπεσε στο κενό και την επισημάναμε και στο δικαστήριο το οποίο και τη διέγνωσε. Η Ελλάδα έχει υποχρέωση, βάσει της νομοθεσίας της Ε.Ε., να μην κάνει διακρίσεις λόγω ιθαγένειας έναντι των υπηκόων των κρατών-μελών της Ε.Ε. Σύμφωνα με τον Κώδικα Ποινικής Δικονομίας, απαγορεύεται η έκδοση ημεδαπού. Αφού λοιπόν ο Isgender Göçmen είναι Βέλγος υπήκοος, δεν θα μπορούσε παρά να εφαρμοστεί και στην περίπτωσή του η ευνοϊκή δικονομική διάταξη που απαγορεύει την έκδοση ημεδαπών.
Η πρωτόδικη απόφαση παραβίαζε όλες αυτές τις διατάξεις του Διεθνούς και Ενωσιακού Δικαίου, δεν τις λάμβανε υπ’ όψιν και έκρινε επί λέξει ότι «ούτε και ο ίδιος αισθάνεται ότι απειλείται η ζωή του ή η σωματική του ακεραιότητα ή η ελευθερία του ή ότι συντρέχει παρόμοιος κίνδυνος, όπως τούτο αποδεικνύεται και από το γεγονός ότι μετά την αποχώρησή του από την Τουρκία και την εγκατάστασή του στο Βέλγιο, ταξιδεύει ανά την Ευρώπη (Ελβετία, Ολλανδία) και -τον Μάιο του 2025, όποτε και συνελήφθη- στην Ελλάδα για διακοπές».
Ο κίνδυνος από την πρωτόδικη απόφαση είναι να εκλαμβάνεται η Ελλάδα ως προέκταση της τουρκικής επικράτειας, αφού θα έπρεπε ένας άνθρωπος διωκόμενος από την Τουρκία να αισθάνεται ανασφαλής στη χώρα μας και να μην έρχεται καθόλου. Εν τοιαύτη περιπτώσει, το πλήγμα που θα μπορούσε να υποστεί η κρατική κυριαρχία της Ελλάδας θα ήταν σημαντικό και προφανές, αν παρέμενε στην ελληνική δικαιοταξία η συγκεκριμένη πρωτόδικη απόφαση.
