Τρία ήταν τα σημεία – κλειδιά που καθόρισαν την «τύχη» των κλεμμένων έργων τέχνης από την Εθνική Πινακοθήκη στην αποκαλούμενη «ληστεία του (21ου) αιώνα»: η χειρόγραφη αφιέρωση του Πάμπλο Πικάσο στο πίσω μέρος του πίνακα, το ότι το «Γυναικείο Κεφάλι» αποτελούσε το μοναδικό απούλητο πορτρέτο της Ντόρα Μάαρ και η γνώση ότι ήταν κλεμμένος από κρατική πινακοθήκη. Αυτοί ήταν ουσιαστικά οι λόγοι που διέσωσαν τον πίνακα του Πικάσο αλλά και εκείνον του Μοντριάν, αφού, όπως έλεγαν χθες οι αστυνομικοί, εξαιτίας αυτών δεν υπήρχε περίπτωση να καταλήξει κάποιος από τους δύο στα χέρια κάποιου συλλέκτη.
Ενός υποτιθέμενου συλλέκτη, που θα αναγκαζόταν να κρατήσει «για τα μάτια του μόνο» τον μοναδικό αποκτημένο παράνομα πίνακα, αφού πάντα θα ελλόχευαν ο κίνδυνος να αποκαλυφθεί η ταυτότητα του νέου κατόχου και το ενδεχόμενο να βρεθεί αντιμέτωπος με βαριές ποινές. Εάν απουσίαζε κάποιο από τα τρία στοιχεία, εκτιμούν οι αστυνομικοί, το πιθανότερο είναι ο 49χρονος δράστης να είχε «σπρώξει» τα ανεκτίμητης αξίας έργα τέχνης στη «μαύρη αγορά» και να μην εντοπίζονταν ποτέ.
Ο ίδιος, μετά τη σύλληψή του, ισχυρίστηκε ότι έκανε την κλοπή γιατί «είχε πάθος με την τέχνη», ότι το μοναδικό κίνητρό του ήταν να έχει στην κατοχή του «κάποια όμορφα έργα», ότι δεν ήταν συλλέκτης και ότι «ποτέ δεν προσπάθησε να τα πουλήσει», οι αστυνομικοί όμως εκτιμούν ότι ο -συχνά άνεργος- ελαιοχρωματιστής σκόπευε να τα διοχετεύσει σε συλλέκτες. Εκτιμούν ότι δεν κατάφερε να βρει τους κατάλληλους μεσάζοντες, με συνέπεια να κρατάει τους πίνακες σε κρυψώνα, στο πατάρι της τουαλέτας του σπιτιού του θείου του.
Λεπτομερή περιγραφή της κλοπής σε μια εξιστόρηση που θυμίζει νουάρ ταινία έδωσε, χθες, στην προανακριτική του απολογία ο 49χρονος δράστης, χαρακτηρίζοντάς την το «μεγαλύτερο λάθος της ζωής του». Εξι μήνες πριν από την κλοπή, ξεκίνησε να κάνει συνεχείς επισκέψεις στην Εθνική Πινακοθήκη, πήγε εκεί πάνω από 50 φορές, απέκτησε οικειότητα με τον χώρο, «ώσπου πίστεψα ότι ένα από αυτά μπορεί να γίνει δικό μου».
Παρατηρούσε επί ώρες τη διαμόρφωση του χώρου, τη συμπεριφορά των φυλάκων, τις κάμερες, τον περιβάλλοντα χώρο, ενώ κρυβόταν και στα φυτά, για να παρατηρήσει τους φύλακες. Μετά την κλοπή και ενώ είχε καταφτάσει η αστυνομία, ο ίδιος παρέμεινε επί πολλή ώρα κρυμμένος σε μια αποθήκη στο πάρκο επί της Β. Κωνσταντίνου, για να αποχωρήσει αργότερα με ταξί.
Τα ταξίδια
Στην απολογία του ισχυρίστηκε ότι τα συχνά ταξίδια του στην Αγγλία και την Ολλανδία γίνονταν για προσωπικούς λόγους, ενώ οι αστυνομικοί δεν αποκλείουν να αναζητούσε και εκεί ανθρώπους για να τα πουλήσει. Οπως ειπώθηκε, πάντως, χθες, από ερευνητές της υπόθεσης στο περιθώριο της επίσημης παρουσίασης στο υπουργείο Προστασίας του Πολίτη, δεν διαπιστώθηκε από τις έρευνες να κάνει προσπάθεια να τους πουλήσει, αλλά αυτό δεν σήμαινε ότι δεν ήξερε τι είχε στην κατοχή του και ότι δεν σκόπευε να το εκμεταλλευτεί.
Οι πληροφορίες για το ότι οι πίνακες ήταν πιθανώς στην κατοχή του ήρθαν στους αστυνομικούς πριν από περίπου δύο μήνες. Εντοπίστηκε και άρχισε η παρακολούθησή του, κατά την οποία διαπιστώθηκε ότι έφευγε από το Πόρτο Ράφτη, όπου έμενε, και πήγαινε σε ένα σπίτι στην Κερατέα. Κοντά σε αυτό υπήρχε ένα ρέμα που επισκεπτόταν, λαμβάνοντας ιδιαίτερες προφυλάξεις, και αυτό κίνησε τις υποψίες στους αστυνομικούς.
Αποφάσισαν να επέμβουν, όταν έμαθαν ότι στις 30 Ιουνίου θα έφευγε για ένα ακόμα ταξίδι στην Ολλανδία. Το μεσημέρι της Δευτέρας, τον σταμάτησαν και εκείνος τους υπέδειξε σε ποιο σημείο της επαρχιακής οδού Κουβαρά – Κερατέας να στρίψουν «στο πρώτο παγκάκι δεξιά, στα 300 μέτρα προς τη ρεματιά».
Στο σημείο που υπέδειξε βρέθηκαν οι πίνακες του Πικάσο και του Μοντριάν, δεν βρέθηκε όμως το σχέδιο σε χαρτί, των αρχών του 17ου αιώνα, του Ιταλού Γκουλιέλμο Κάτσια (Μονκάλβο), για το οποίο ο ίδιος στην προανακριτική απολογία του είπε ότι το χρησιμοποίησε όταν κόπηκε «από κάποια γυαλιά». Ανέφερε συγκεκριμένα: «Πήρα ένα χαρτί που είχε επάνω του ένα σχέδιο, το οποίο ήταν έκθεμα, σκούπισα το χέρι μου και το έβαλα στην τσέπη μου». Υποστήριξε επίσης ότι στο σπίτι του διαπίστωσε ότι είχε καταστραφεί, οπότε το έκοψε σε κομμάτια και το πέταξε στην τουαλέτα. Εντούτοις οι αστυνομικοί αναφέρουν ότι όλα τα ανωτέρω θα εξεταστούν, αφού δεν βρέθηκε αίμα στον τόπο του εγκλήματος. Γι’ αυτό, εξάλλου, έλεγξαν τα 12 «ορφανά» ίχνη DNA που συλλέχθηκαν από την Πινακοθήκη, χωρίς κάποιο από αυτά να ταιριάξει με του δράστη.
Η επιτυχία των αστυνομικών του τμήματος Ιδιοκτησίας της Ασφάλειας Αττικής έδωσε, χθες, την ευκαιρία στον υπουργό Προστασίας του Πολίτη Μιχάλη Χρυσοχοΐδη να πει για τον πίνακα του Πικάσο ότι «βρέθηκε Ελληνας να τον στερήσει. Βρέθηκαν Ελληνες να τον φέρουν πίσω», με την υπουργό Πολιτισμού, Λίνα Μενδώνη να αναφέρει ότι «η Πινακοθήκη επουλώνει το μέγιστο τραύμα της, το τραύμα του 2012».
