Παράγουν φόβο, πουλάνε ασφάλεια

Οι εξοπλιστικές εξαγωγές από μέλη της Ευρωπαϊκής Ενωσης και η συνεχώς αυξανόμενη στρατιωτικοποίηση της Ευρώπης ετέθησαν επί τάπητος στον κύκλο συζητήσεων που ξεκίνησε πριν από μια βδομάδα η ομάδα της ευρωαριστεράς GUE-NGL (Συνομοσπονδιακή Ομάδα της Ευρωπαϊκής Ενωτικής Αριστεράς/Αριστερά των Πρασίνων των Βορείων Χωρών), στην έδρα του Ευρωκοινοβουλίου στις Βρυξέλλες.

Την πλέον χαρακτηριστική πρόταση για την αντιμετώπιση των εξοπλιστικών εξαγωγών κατέθεσε η Λετίσια Σαντού, υπεύθυνη προγράμματος του Ευρωπαϊκού Δικτύου για την Καταπολέμηση του Εμπορίου Οπλων (ENAAT), η οποία παρότρυνε τους παρευρισκόμενους ευρωβουλευτές να πιέσουν να αλλάξει η νομοθεσία της Ε.Ε., ώστε να μπορεί μια μη κυβερνητική οργάνωση να προσφεύγει στα δικαστήρια κατά της ευρωπαϊκής νομοθεσίας, η οποία καλύπτει με στρατιωτικό απόρρητο τις εταιρείες και τα καρτέλ που εφοδιάζουν παράνομα με όπλα καθεστώτα τα οποία δεν σέβονται τα ανθρώπινα δικαιώματα.

Πανάκριβη πολιτική

Σημαντική ήταν και η πρόταση του Ζορζί Κάλβο Ροχάνες, συντονιστή του κέντρου μελετών Centre Delàs, αντιπροέδρου του Διεθνούς Γραφείου Ειρήνης (International Peace Bureau) και καθηγητή διεθνών σχέσεων, ο οποίος συνέστησε την άμεση έναρξη ενημέρωσης της κοινής γνώμης σχετικά με το πώς ερμηνεύει η πλειοψηφία του Ευρωκοινοβουλίου την έννοια της ασφάλειας και πώς αυτή οδηγεί στην περαιτέρω στρατιωτικοποίηση της Ευρώπης.

«Να γίνει κατανοητό στους πολίτες, υπογράμμισε, ότι αυτού του είδους η ασφάλεια που επικαλούνται, εκτός του ότι έχει αμφίβολα αποτελέσματα, τους στοιχίζει αρκετά ακριβά, αφού γι’ αυτήν πρέπει να διατεθούν υπερβολικά πολλοί πόροι από τους προϋπολογισμούς, οι οποίοι, αντί να πάνε σε κοινωνικές παροχές, θα ξοδευτούν σε βάρος του βιοτικού τους επιπέδου και των ατομικών τους ελευθεριών».

Η πολιτική που ακολουθήθηκε για χρόνια καταγγέλθηκε από τους περισσότερους ομιλητές της συζήτησης, επειδή δεν οδηγεί στην αντιμετώπιση της φτώχειας.

Πώς αυτή «μεταφράζεται» από τις φιλελεύθερες και νεοφιλελεύθερες πολιτικές, τις μεγάλες εταιρείες και τα καρτέλ; Φτώχεια γι’ αυτούς σημαίνει μείωση των κερδών.

Ο ρόλος των όπλων

«Αυτοί που υποστηρίζουν τους εξοπλισμούς αρέσκονται να λένε ότι τα όπλα είναι η συνέπεια της σύρραξης και όχι το αίτιο», ανέφερε στην εισήγησή της η Λετίσια Σαντού και συνέχισε:

«Ομως τα όπλα συμβάλλουν στην κορύφωση και την επιδείνωση της βίας και ενθαρρύνουν τη βίαιη επίλυση των κοινωνικών προβλημάτων. Η εξαγωγή ευρωπαϊκών όπλων συμβάλλει στις συγκρούσεις ανά τον κόσμο. Το 2015, το 40% της εξαγωγής όπλων της Ε.Ε. ήταν προς τη Μέση Ανατολή, ενώ από το 1998 ώς το 2016 οι δύο βασικοί πελάτες της Ε.Ε. ήταν τα Ενωμένα Αραβικά Εμιράτα και η Σαουδική Αραβία. Τροφοδοτούν, δηλαδή, με όπλα συγκρούσεις που οδηγούν σε μεταναστευτικά κύματα».

Ο Ζορζί Κάλβο Ροχάνες αναφέρθηκε στην αναγκαιότητα αλλαγής της επικρατούσας ορολογίας περί ασφάλειας. Η έννοια της ανθρώπινης ασφάλειας δεν περιορίζεται σε στρατιωτικο-αστυνομικά θέματα, αλλά επεκτείνεται και στο βιοτικό επίπεδο, τόνισε και πρόσθεσε:

«Η Αριστερά δυσκολεύεται να αντιμετωπίσει το θέμα της ασφάλειας, αφού πρόκειται για έναν όρο που ανήκει σε άλλο πολιτικό χώρο. Το αφήγημα της δήθεν ασφάλειας βασίζεται και στις λέξεις που χρησιμοποιούνται. Οταν μιλάς για απειλή, αναζητάς συνήθως τον εχθρό που υφέρπει. Οταν εκείνοι μιλάνε για μετανάστες δημιουργείται μια εικόνα η οποία, όπως εμφανίζεται και στα ΜΜΕ, παράγει φόβο. Αναφέρονται σε “κύματα”, “ορδές”, “επίθεση”, “ρεκόρ παράνομων μεταναστών”, ενώ στην πραγματικότητα πρόκειται για λίγες εκατοντάδες ανθρώπων. Η Αριστερά πρέπει να προτείνει όρους που θα ανακόψουν τη στρατιωτικοποίηση. Μέχρι όμως να γίνει αυτό, πρέπει να δώσουμε βάση στα κοινωνικά κινήματα και στο πολιτικό φάσμα που μπορεί να τα στηρίξει. Να μιλήσουμε περισσότερο για νοοτροπία ειρήνης και για τη δυνατότητα να ανακτήσουμε την ανθρώπινη ασφάλεια που φαίνεται ότι έχει μπει στο κουτί της λήθης. Η ανθρώπινη ασφάλεια είναι μια ολιστική προσέγγιση. Χαρακτηριστικό παράδειγμα της αποτυχίας της στρατιωτικοποίησης της πολιτικής είναι αυτό του “παγκόσμιου πόλεμου κατά της τρομοκρατίας”. Σε καμιά περίπτωση δεν βρισκόμαστε σήμερα σε έναν ασφαλέστερο κόσμο. Δεν καταφέραμε κάτι. Ισα ίσα οπισθοχωρήσαμε».

Ελληνική συμμετοχή

Στη συζήτηση συμμετείχε και η Γκέλυ Βισβίκη, μέλος του Τμήματος Διεθνών Σχέσεων & Θεμάτων Ειρήνης και της Γραμματείας του Προσφυγικού-Μεταναστευτικού του ΣΥΡΙΖΑ, η οποία υπογράμμισε ότι από τη μια είναι ανάγκη να εμπλακούν στην αντιμετώπιση των εξοπλιστικών εξαγωγών και της στρατιωτικοποίησης και άλλοι διεθνείς οργανισμοί, όπως ο ΟΗΕ -αν και εξέφρασε τις επιφυλάξεις της για το κατά πόσον αυτό είναι δυνατόν να επιτευχθεί όταν στο Συμβούλιο Ασφαλείας υπάρχουν οι πέντε χώρες με τις μεγαλύτερες εξαγωγές όπλων- και από την άλλη να κινητοποιηθούν στο Ευρωκοινοβούλιο εκείνες οι «πολιτικές οικογένειες που πιθανόν διέπονται από αυτές τις ιδέες».

Συνδέοντας άμεσα το μεταναστευτικό με την κύρια γενεσιουργό του αιτία, που είναι ο πόλεμος, πρότεινε οι δυνάμεις της Αριστεράς να παλέψουν για τη δημιουργία ενός «οδικού χάρτη» για την ειρήνευση στη Συρία και τη Μέση Ανατολή, αλλά και να αναθεωρηθεί το Δουβλίνο, να γίνει ευρωπαϊκό σύστημα ασύλου, ώστε να μη δημιουργείται συσσώρευση από την εν εν ισχύι δήλωση Ε.Ε.-Τουρκίας.

Τόνισε ότι η Ελλάδα καταβάλλει τεράστια προσπάθεια, με το 60% των μεταναστών να προωθείται στην ενδοχώρα, με τους μισούς περίπου να διαμένουν σε διαμερίσματα και 6.500 παιδιά να πηγαίνουν στο σχολείο.

Τέλος, τόνισε ότι μέσα στους επόμενους μήνες θα προσληφθούν 200 άτομα που θα ενταχθούν στην Υπηρεσία Ασύλου, ενώ θα κατατεθεί στη Βουλή νομοσχέδιο που θα κάνει γρηγορότερες τις διαδικασίες απονομής ασύλου, ώστε να διευκολυνθεί η κατάσταση στα νησιά.