Ακόμα μία εβδομάδα θα παραμείνει υπό διαβούλευση το σχέδιο νόμου του υπουργείου Δικαιοσύνης για τους νέους Κώδικες, ενώ μέχρι χθες πάνω από 1.180 σχόλια είχαν διατυπωθεί στη δημόσια διαβούλευση για τις σαρωτικές αλλαγές που επέρχονται. Καθώς οι δημόσιες αντιδράσεις πληθαίνουν, τριάντα εννέα μέλη ΔΕΠ, που προέρχονται από τις τρεις Νομικές Σχολές της χώρας, κρούουν το καμπανάκι του κινδύνου για τις νέες διατάξεις, εγείροντας σοβαρά ερωτήματα για το εάν οι προτεινόμενες αλλαγές συμβαδίζουν με τις διατάξεις του Συντάγματος και της ΕΣΔΑ, ενώ τονίζουν πως θίγονται βασικοί πυλώνες της δίκαιης δίκης, της αρχής του κράτους δικαίου και της αναζήτησης της αλήθειας.
Οι καθηγητές δηλώνουν με κοινό ψήφισμα την αντίθεσή τους στις παρεμβάσεις που «ανατρέπουν την ισορροπία και συνοχή του συστήματος ποινών, αφενός με την αλόγιστη επίταση των ποινών και των όρων έκτισής τους με το ψευδο-εμπειρικό επιχείρημα της “ατιμωρησίας” και αφετέρου με την αντισυνταγματική πρόβλεψη γενικής δήμευσης». Με αυστηρή γλώσσα οι πανεπιστημιακοί τεκμηριώνουν ότι οι προτεινόμενες αλλαγές δεν είναι «προϊόν σοβαρής επεξεργασίας μιας ειδικής Νομοπαρασκευαστικής Επιτροπής» που –όπως επιβάλλεται σε περιπτώσεις δομικών αλλαγών– πρέπει να απαρτίζεται από πανεπιστημιακούς, δικαστικούς λειτουργούς και δικηγόρους και «δεν τεκμηριώνονται με ερευνητικά και στατιστικά δεδομένα σε σχέση με την πρακτική εφαρμογή του νέου Ποινικού Κώδικα και του Κώδικα Ποινικής Δικονομίας».
«Η επιτάχυνση της διαδικασίας αντιμετωπίζεται ως απλό αριθμητικό πρόβλημα –λένε– μέσω της περικοπής των δικαιωμάτων του κατηγορουμένου, της δυσχέρανσης της απρόσκοπτης πρόσβασης των θυμάτων στη Δικαιοσύνη, καθώς και με τον περιορισμό του ελέγχου και της διαφάνειας των διαδικαστικών ενεργειών και των κανόνων ορθής διεξαγωγής της δευτεροβάθμιας δίκης».
Η «πρωτοφανής» απαλλαγή των αστυνομικών από την υποχρέωση εμφάνισης και εξέτασης στο ακροατήριο, η παράκαμψη της ενδιάμεσης διαδικασίας των δικαστικών συμβουλίων, η απευθείας παραπομπή στο ακροατήριο, η δημιουργία μονομελών δικαστηρίων είναι κάποιες από τις αλλαγές που, όπως τονίζουν, θέτουν σε κίνδυνο «τη φιλελεύθερη και εγγυητική λειτουργία της ποινικής δίκης».
Μόνη λύση, «η ριζική αναμόρφωση του σχεδίου νόμου από νομοπαρασκευαστική επιτροπή υψηλού κύρους»: «Σε ένα φιλελεύθερο κράτος δικαίου, η επιτάχυνση της ποινικής διαδικασίας δεν επιτρέπεται να επιχειρείται με τη θυσία θεμελιωδών δικαιωμάτων, τη διεκπεραιωτική διεξαγωγή των δικών και τον περιορισμό του λειτουργικού ρόλου του δικηγόρου».
