«Φίλαθλος, φίλος της μπάλας, όπως οφείλει να είναι και όχι όπως ωθείται να είναι κάποιος στην ανθρωποφάγο εποχή μας!» αυτοπροσδιορίζεται ο 82χρονος, πλέον, Πορτογάλος κοινωνιολόγος Μποαβεντούρα ντε Σόουζα Σάντος. Ως καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Κόιμπρα αλλά και ως διευθυντής του Κέντρου Κοινωνικών Επιστημών στον ίδιο χώρο μάθησης, έχει διατυπώσει εδώ και δεκάδες χρόνια, με αναρίθμητες κοινωνικές και ειδικότερα ποδοσφαιρικές αφορμές, απόψεις για την «αναστροφή της πορείας του ποδοσφαίρου-κοινωνικού φαινόμενου από μέσο στα χέρια λίγων σε βοηθητική πραγματικότητα υπό την επιρροή των λαών». Πώς θα μπορούσε να μείνει ασυγκίνητος από τον ορυμαγδό του Κατάρ;
Eντοπίσαμε, με αφορμή την έναρξη των αγωνιστικών υποχρεώσεων της Πορτογαλίας στο Παγκόσμιο Κύπελλο, διατύπωση ανταποκρινόμενη στην αίσθηση-γέννημα της στυγνής διοργάνωσης στην αραβική γη: «Χαμένη ευκαιρία, ίσως πείτε αβίαστα πως αποδεικνύεται το Παγκόσμιο Κύπελλο του Κατάρ, αλλά αυτό ισχύει μόνο για την ημέρα ανάληψης της διοργάνωσης από την αραβική χώρα. Ειπώθηκε τότε πως “ίσως έφτασε η ώρα αναφοράς, ίσως παροχής λύσεων στα ανθρωποκεντρικά προβλήματα του Κστάρ”, αλλά από την επόμενη μέρα η ίδια αισιόδοξη προοπτική ναυάγησε επειδή είπαν λόγια που δεν τα εννοούσαν. Αρα, δεν υπήρξε, από τότε ώς σήμερα, η αίσθηση της ευκαιρίας… Πώς λοιπόν να πεις πως “ήταν χαμένη” μια ευκαιρία που δεν υπήρξε ποτέ;».
Τα γεγονότα τον δικαιώνουν… «Θεωρείτε αμείλικτο το ποδόσφαιρο που παίζεται στο Κατάρ;» ρωτήθηκε την Τετάρτη από Πορτογάλο δημοσιογράφο. Απάντησε λέξεις-εναύσματα της θέλησής μας να του στείλουμε ερεθίσματα σύντομου, όπως αποδείχθηκε, διαλόγου με την «Εφ.Συν.»:
«Νομιμοποίηση της παραβατικότητας στο Κατάρ είναι η νωθρή – υποτελής – δειλή στάση της FIFA αλλά όχι μόνο διεθνών, μα και εθνικών ποδοσφαιρικών αρχών. Απέφυγαν την ισχυρά διατυπωμένη προειδοποίηση, προ της έναρξης του Παγκοσμίου Κυπέλλου, προς την αραβική χώρα πως οφείλει να εξομαλύνει την καθημερινότητά της ώστε να κυλήσει αβίαστα η ποδοσφαιρική δράση. Η παραβίαση συνθηκών αθλητικής, γενικότερα πολιτικής δικαιοσύνης ήταν αιτία να ανοίξει διάλογος με τους Καταριανούς από την παγκόσμια ποδοσφαιρική ομοσπονδία μα και από πρόσωπα της παγκόσμιας ποδοσφαιρικής σκηνής. Η απειλητική πανδημία δεν ήταν και δεν παραμένει ανυπέρβλητο εμπόδιο, αλλά αιτία αναδημιουργίας όπως τόσο συχνά αποδεικνύεται στα χρόνια του κορονοϊού. Στο παγκόσμιο ποδόσφαιρο, δυστυχώς, δεν υπήρξε ούτε καν θέληση προς αυτή την κατεύθυνση».
• Μέσο ιδιοτέλειας το παιχνίδι.
Ακριβώς. Η FIFA που πρωτοστατεί δεν εννοούσε τα λόγια της. Το καταστατικό της αναφέρει πως «αντιστρέφεται στην παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων» και πως «στόχος είναι η δημιουργία περιβάλλοντος χωρίς διακρίσεις στους τόπους όπου φιλοξενούνται ποδοσφαιρικές διοργανώσεις». Οι καταγγελίες, τα κρούσματα, τώρα, από το Κατάρ, φανερώνουν την απραξία της.
• Ποτάμι που δεν γυρίζει πίσω;
Ας μη μοιρολατρούμε. Θα το αποδείξει η ιστορία, η μελλοντική πορεία. Σαφώς και χρειάζονται παρεμβάσεις χάραξης νέας πορείας, εν γνώσει όσων τις διατυπώσουν, πως η πελατειακή φυσιογνωμία του παγκόσμιου ποδοσφαίρου αναλύεται σε βαθιές ρίζες συμφερόντων. Αναζητούνται οραματιστές. Υπάρχουν, πρέπει να πειστούν πως οφείλουν να δράσουν ανατρεπτικά.
