Η βασίλισσα του πάγου

Το πατινάζ ταχύτητας ανήκει στα αθλήματα που τραβούν τα φώτα της δημοσιότητας σε κάθε ολυμπιακό κύκλο. Οι αθλητές του τα δίνουν όλα για έναν κρίσιμο αγώνα ανά τέσσερα χρόνια, αυτόν που είτε θα αποζημιώσει τον ιδρώτα και τα δάκρυά τους είτε θα τους κρατήσει στην ανωνυμία.

Η Γιούτα Λέερνταμ ανήκει στην πρώτη κατηγορία, αυτήν των επιτυχημένων. Γεννημένη στο Χραβενζάντε της νοτιοδυτικής Ολλανδίας πριν από 27 χρόνια, διέθετε εντυπωσιακή στοχοπροσήλωση από μικρό παιδί, για να φτάσει στην ολυμπιακή κορυφή. Μάλιστα, ενώ ήταν πολύ καλή στο χόκεϊ επί χόρτου -άλλο ένα άθλημα που ανθεί στην Ολλανδία-, αυτή αποφάσισε στην ηλικία των 12 ότι προτιμάει την ατομικότητα του πατινάζ ταχύτητας και το ξεκάθαρο αποτέλεσμά του. Να μην εξαρτάται από κανέναν συμπαίκτη ή διαιτητή και να αποφασίζει μόνο το ηλεκτρονικό χρονόμετρο για τον νικητή.

Στα 18 χρόνια της ήταν ήδη παγκόσμια πρωταθλήτρια νέων, ενώ με την είσοδό της στην κατηγορία των γυναικών καθιερώθηκε ως εξπέρ στο αγώνισμα των 1.000 μέτρων σε ευρωπαϊκό και παγκόσμιο επίπεδο. Στην κούρσα αυτή ήρθε και η ολυμπιακή στέψη στις 9 Φεβρουαρίου, νικώντας τη Μίχο Τακάγκι, τη Γιαπωνέζα πατινέρ που τέσσερα χρόνια νωρίτερα στο Πεκίνο τής είχε στερήσει το χρυσό μετάλλιο. Η Λέερνταμ πέτυχε και ολυμπιακό ρεκόρ στην απόσταση. «Ηξερα ότι θα ήταν κουραστικός ο αγώνας, αλλά είπα στον εαυτό μου: Εχεις μπροστά σου 80 χρόνια για να ξεκουραστείς ύστερα απ’ αυτό. Ας νιώσεις κουρασμένη μετά. Πάλεψα πολύ γι’ αυτό και απέδειξα ότι είμαι πνευματικά δυνατή», δήλωσε συγκινημένη η Ολλανδέζα, με μαύρα από τη μάσκαρα δάκρυα να τρέχουν στο πρόσωπό της.

Αυτή ακριβώς η φωτογραφία, με μουντζουρωμένο πρόσωπο και με το φερμουάρ της φόρμας της ανοιχτό για να φανεί το αθλητικό σουτιέν της, είναι η πλέον viral των φετινών Ολυμπιακών Αγώνων. Γι’ αυτό το ενσταντανέ η Ολλανδέζα έχει εισπράξει 1 εκατ. δολάρια από τη Nike, ενώ ήδη εταιρείες καλλυντικών χτυπούν στην πόρτα της για συμβόλαια εκατομμυρίων. «Η ειρωνεία είναι πως ανέκαθεν δεχόμουν έντονη κριτική επειδή μακιγιάρομαι πριν από τους αγώνες. Το κάνω για να αποκτώ αυτοπεποίθηση, για να αισθάνομαι θηλυκή και δυνατή ταυτόχρονα. Ολη η πίεση, όλη η δουλειά μου και όλες οι επικρίσεις συγκεντρώθηκαν σε αυτήν ακριβώς τη φωτογραφία», δήλωσε κατόπιν η Λέερνταμ, που λίγες ημέρες αργότερα κατέκτησε και ένα αργυρό μετάλλιο, στην κούρσα των 500 μέτρων, πίσω από τη συμπατριώτισσά της, Φέμκε Κοκ.

Η αλήθεια είναι ότι η Ολλανδή πατινέρ και οι γονείς της διέκριναν από νωρίς ότι μπορούσε να συνδυάσει τις αθλητικές της επιδόσεις με εμπορικές ευκαιρίες γιατί διέθετε όλο το πακέτο: ταλέντο, παρουσιαστικό και αυτοπεποίθηση – ένας θηλυκός Ντέιβιντ Μπέκαμ δηλαδή, αλλά σε πιο σπάνιο άθλημα. Οταν άρχισε η βροχή των μεταλλίων σε ευρωπαϊκούς και παγκόσμιους έπεσαν πλέον οι χορηγοί στα πόδια της. Με τον καιρό κατάφερε να εκμοντερνίσει το κλασικό πρόσωπο του πατινάζ ταχύτητας και να εξελιχθεί σε μία από τις πλέον αναγνωρίσιμες φιγούρες των χειμερινών σπορ, όπως φανερώνει και ο αριθμός των 6,4 εκατ. followers που διαθέτει στο Instagram.

Πήρε τη ζωή της στα χέρια της πριν από τα 20 χρόνια της και χάραξε διαχωριστική γραμμή και με την ολλανδική ομοσπονδία πατινάζ. Εφυγε από τις εγκαταστάσεις του ομοσπονδιακού προπονητή και θρύλου του αθλήματος, Σβεν Κράμερ, καθώς ήρθαν σε σύγκρουση για δύο βασικά -για τη Γιούτα- ζητήματα: ήθελε εξατομικευμένες προπονήσεις, κομμένες και ραμμένες πάνω στις δικές της αγωνιστικές ανάγκες και εμπορική ελευθερία, να χειρίζεται δηλαδή η ίδια τα δικαιώματα της εικόνας της. Τότε μάλιστα είχε πει ο Κράμερ πως «κανείς δεν είναι πάνω από την ομάδα».

Οι εφημερίδες και τα τηλεοπτικά κανάλια δεν άργησαν να της κολλήσουν την ετικέτα «ανυπόφορη ντίβα». Για το συγκεκριμένο επεισόδιο και για άλλη μία συνειδητή απόφασή της. Η Λέερνταμ ήθελε άμεση επαφή με το κοινό της, παρακάμπτοντας τα παραδοσιακά media. Η νεαρή πατινέρ έβγαινε στα δικά της κανάλια στο διαδίκτυο και μιλούσε για όλα τα θέματα, ακόμα και εκείνα που θεωρούνται ταμπού στην αθλητική ελίτ: την ψυχική υγεία, την περίοδο, την πίεση για το βάρος και τις δίαιτες…

Η πρακτική αυτή βέβαια δεν άρεσε καθόλου στον ολλανδικό Τύπο, οπότε η σχέση της μαζί τους έχει εξελιχθεί σε μάλλον εχθρική. Αποφάσισε να μιλήσει ελάχιστα στη μικτή ζώνη των Ολυμπιακών Αγώνων του Μιλάνου και να περιορίσει μόλις σε πέντε λεπτά την τηλεοπτική της συνέντευξη στο κανάλι NOS της πατρίδας της.

Θα ήταν βέβαια αφελές να αποδοθεί η δημοφιλία της Λέερνταμ αποκλειστικά και μόνο στο αθλητικό της ταλέντο ή στο ότι είναι ευειδής. Η διαδικτυακή προβολή της εκτοξεύτηκε στη… στρατόσφαιρα από το 2023, όταν ξεκίνησε η σχέση της με τον influencer/YouTuber Τζέικ Πολ. Πρόκειται για τον 29χρονο Αμερικανό που μπήκε με το έτσι θέλω στον κόσμο της επαγγελματικής πυγμαχίας πριν από 5 χρόνια και εισέπραξε ένα σπασμένο σαγόνι από τον παγκόσμιο πρωταθλητή Αντονι Τζόσουα τον περασμένο Δεκέμβριο. Το ζευγάρι, που αρραβωνιάστηκε πέρσι, κατέφτασε στο Μιλάνο για τους Ολυμπιακούς Αγώνες με το ιδιωτικό τζετ του Πολ, τη στιγμή που η ολλανδική ολυμπιακή ομάδα ταξίδεψε όλη μαζί με αεροπλάνο της γραμμής…

Πάντα μια κάμερα να παρακολουθεί το κάθε του βήμα, δημιουργώντας περιεχόμενο για τους σχεδόν 60 εκατ. followers του σε όλες τις πλατφόρμες, ο Τζέικ Πολ, γνωστός υποστηρικτής του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, παρακολούθησε στο Μιλάνο -παρέα με τον αντιπρόεδρο της χώρας του, Τζέι Ντι Βανς- παιχνίδια χόκεϊ. Στις 9 Φεβρουαρίου, ήταν στις εξέδρες για να πανηγυρίσει δακρυσμένος τον ολυμπιακό θρίαμβο της συντρόφου του. Αυτή τον φίλησε μετά την επιτυχία της και το στιγμιότυπο διαδόθηκε με ταχύτητα φωτός στα social media. Το αν ζήσαν αυτοί καλά, θα το παρακολουθήσει ο κόσμος διαδικτυακά. Οπως οι ίδιοι έχουν επιλέξει…