Τι μπορεί να σημαίνει «δίκαιο προϊόν»; Μα αυτό που φέρει κοινωνικές αξίες και αφηγείται μια ιστορία κοινωνικού οφέλους, απαντά η ομάδα νέων που εμπνεύστηκε, παρήγαγε και ίδρυσε την ομώνυμη εταιρεία κινητών τηλεφώνων Fairphone.
Ολα ξεκίνησαν το 2010, όταν μια παρέα νέων ερευνητών, προγραμματιστών και σχεδιαστών στο ολλανδικό ινστιτούτο για τις τέχνες, τις επιστήμες και την τεχνολογία Wag Society ανέλαβε να διερευνήσει πώς μπορεί ένα τεχνολογικό προϊόν να ευαισθητοποιήσει την κοινή γνώμη σχετικά με τους πολέμους που η εξόρυξη μετάλλων τροφοδοτούσε στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό.
Η έρευνα διήρκεσε τρία χρόνια και κατέληξε στην πρόταση για το Fairphone, ένα κινητό που σε όλα τα στάδια της αλυσίδας παραγωγής του επιχειρείται να μεγιστοποιήσει τον κοινωνικό αντίκτυπο εστιάζοντας στις ηθικές αξίες. Τα μέταλλα που χρησιμοποιούν προέρχονται πιστοποιημένα από ορυχεία εκτός πολεμικών συρράξεων φροντίζοντας να ενισχύουν τοπικές κοινότητες.
Είναι σχεδιασμένο έτσι ώστε να αυξάνει τον χρόνο ζωής και τη δυνατότητα επιδιόρθωσης των συσκευών.
Στην παραγωγή συνεργάζονται με τοπικές επιχειρήσεις που εγγυώνται τα εργασιακά δικαιώματα και επενδύουν στους εργαζομένους.
Και ως προς την κυκλοφορία τους επιδιώκουν την ασφαλή ανακύκλωση των συσκευών με την παράλληλη ανάκτηση μέρους των μετάλλων ώστε να επαναχρησιμοποιηθούν.
Από το 2013, η Fairphone είναι κοινωνική επιχείρηση, που πλέον απασχολεί περισσότερους από 40 εργαζομένους 20 διαφορετικών εθνοτήτων.
Χρηματοδοτείται μέσω crowdfunding (με τη μορφή προπαραγγελιών για τα κινητά της) και της πώλησης των προϊόντων της και δεν δέχεται ούτε χορηγούς ούτε επενδυτές ώστε να διατηρήσει την ανεξαρτησία της και την κοινωνική της στόχευση.
Εχει ήδη πουλήσει 60.000 Fairphone1 και από τα τέλη του 2015 ξεκίνησε την παραγωγή του Fairphone2 που βαθαίνει τις «αξίες» της συσκευής με νέες καινοτομίες και στόχο την πώληση 150.000 συσκευών τον χρόνο.
Ηδη ο βρετανικός συνεταιρισμός τηλεπικοινωνιών The Phone Coop ανακοίνωσε τη συνεργασία του με τη Fairphone.
H ομάδα των νέων που εμπνεύστηκαν το Fairphone και την ομώνυμη κοινωνική επιχείρηση κατάφερε με τις παρεμβάσεις της να οικοδομήσει ένα ολόκληρο κίνημα για δίκαια ηλεκτρονικά προϊόντα διαμορφώνοντας συνάμα νέες σχέσεις ανάμεσα στους καταναλωτές και τα προϊόντα που επιλέγουν.
