Ένα κείμενο για την ερημοποίηση του πανεπιστημιακού χώρου στο Φοιτητικό Κέντρο Βουτών και την ανάγκη επανοικειοποίησης του, εξέδωσαν φοιτητές του ιδρύματος στο Ηράκλειο.
Το κείμενο είναι από την ομάδα του ραδιοφωνικού σταθμού του Πανεπιστημίου Κρήτης «Ρα.στα.Παν.Κ 96,7» και από την ομάδα «Λονγκντάιβερς» και εκφράζει μέλη της φοιτητικής κοινότητας του Πανεπιστημίου Κρήτης (φοιτητές, διδακτορικούς, ερευνητές κτλ).
Αναλυτικά το κείμενο:
Aν στην άσφαλτο παίζανε γκολφ θα τρώγαµε κλαµπ σάντουιτς. Το ελληνικό δηµόσιο πανεπιστήµιο προβλέπει στις διάφορεςδιαδικασίες του την συµµετοχή και την δυνατότητα παρέµβασης στις εσωτερικές του αποφάσεις. Παρόλα’ αυτά, η διαµόρφωση του χώρου στις Βούτες καθορίζεται διαχρονικά από την εκάστοτε διοίκηση, τους καθηγητές και τους διάφορους τεχνικούς µε αποτέλεσµα να αδρανοποιούν και να δυσκολεύουν τις λιγοστές πρωτοβουλίες της κοινότητας, σε σηµείο που πλέον κανείς δεν ασχολείται.
Περιφερόµαστε σε ένα χώρο ως παθητικοί χρήστες του και σιγά σιγάσυµβάλλουµε σε αυτό το αποστειρωµένο, άψυχο περιβάλλον που ώρες ώρεςµοιάζει µε ποστ-αποκαλύπτικ εργοστάσιο. Μία έρηµος µε τεράστια πάρκινγκ,χωρίς ένα δέντρο να κάνει ίσκιο, χωρίς ένα παγκάκι να κάτσεις, χωρίς έναψύκτη να πιεις νερό. Έχουµε συνηθίσει να λέµε το κεντρικό χώρο αναψυχής“ψυχιατρείο”, θεωρούµε δεδοµένη τη δυσκολία µετακίνησης µε τα ΚΤΕΛ, τακλειστά αναγνωστήρια και την έλλειψη υποδοµών για να µας κρατήσουν στις Βούτες. Κάνουµε το µάθηµα µας, τη δουλειά µας, την έρευνάµας και γυρνάµε σπίτι, διαβάζουµε στα διάφορα καφέ καιπεριφερόµαστε στα µαγαζιά για την όποια διασκέδαση µας.
Η απευθείας ανάθεση συµβουλευτικών υπηρεσιών για τη διαµόρφωση τουπεριβάλλοντα χώρου στο γραφείο ∆οξιάδη, όπως αναρτήθηκε στα πρακτικά τουπρυτανικού στις 16.4.21, αµφιβάλλουµε ότι µπορεί να ανατρέψει αυτή τη κατάσταση. Αντί αυτού τις προτάσεις πρέπει να τις καταθέσουν οι άνθρωποι που ζουν το χώροµέρα µε τη µέρα. Να δηµιουργήσουµε κοινότητες ανθρώπων που θα συζητάνε, θα εξετάζουν τις επιµέρους ιδιαιτερότητες και θα προτείνουν αντίστοιχες λύσεις. ∆υστυχώς είµαστε µακριά από κάτι τέτοιο αλλά δεν ήταν πάντοτε έτσι τα πράγµατα.
Τον παλιό καλό καιρό που ο Γιώργος είχε µαλλιά
Στην πανεπιστηµιούπολη της Κνωσσού οι δραστηριότητες επεκτείνονταν πολύ πέρα από τα στενά χρονικά όρια των µαθηµάτων και της εργασίας. Οι αίθουσες ήταν ανοιχτές και λειτουργούσαν εν είδει αναγνωστηρίου όπου φοιτητές διάβαζαν παρέα. Το κυλικείο λειτουργούσε µέχρι πολύ αργά το βράδυ, φοιτητές σύχναζαν εκεί όληµέρα. Τα εργαστήρια υπολογιστών του CSD (περιβόητη πτέρυγα Γ) ήταν 24ωρης λειτουργίας, φοιτητές έκαναν τις ασκήσεις τους µαζί ή/και κάθονταν για gaming αργότερα, διοργάνωναν πάρτυ, προβολές και άλλα δρώµενα ενώ ένας φοιτητής είχε βάρδια ως φύλακας και έπαιρνε έτσι ένα µικρό χαρτζιλίκι. Στο γήπεδο µπάσκετ σπάνια έβρισκες ελεύθερη µπασκέτα κτλπ κτλπ κτλπ.
Μέχρι πριν κάµποσα χρόνια µια παρόµοια κατάσταση ίσχυε και στις Βούτες. Το αναγνωστήριο και παραπλήσιες αίθουσες ήταν ανοιχτές 24/7 και συγκέντρωναν πολύ κόσµο από όλα τα τµήµατα. Το κυλικείο και σε αυτή τη περίπτωση έµενε µέχρι πιο αργά ανοιχτό εφόσον είχε πελατεία. Και εκεί γίνονταν -αν και σε µικρότεροβαθµό- εκδηλώσεις µετά τα µαθήµατα. Αυτός ο πυρήνας έδινε ζωή και σε άλλους χώρους του πανεπιστηµίου.
Και τώρα που καράφλιασε
Αυτές οι µέρες έχουν παρέλθει πολύ πριν την όποια καραντίνα. Μετά από µονοµερείς ενέργειες καθηγητών και ελλείψει µαζικής συλλογικής αντίδρασης, τα αναγνωστήρια κλείσανε, οι πρωτοβουλίες φοιτητών στο χώρο του φυσικού πολεµήθηκαν και σιγά σιγά ο τόπος ερήµωσε. Ο κόσµος πλέον διαβάζει στο κέντρο, ανεβαίνει για κανα εργαστήριο και λέει και ευχαριστώ που ήρθε το λεωφορείο νατον µαζέψει. Επειδή όµως στις ερήµους φυτρώνουν επικίνδυνα φυντάνια, θέτουµε τις παρακάτω προτάσεις σαν µία κατεύθυνση για να φτιάξουµε και να διεκδικήσουµε ένα πιο ζωντανό πανεπιστήµιο.
Να µπορείς να πας και να µπορείς να κάτσεις
Οποιαδήποτε προσπάθεια διαµόρφωσης µε σκίαστρα, δενδροφυτεύσεις, καιχώρους αναψυχής θα αγκαλιαστούν από την κοινότητα. Οι αντίστοιχεςιδιοκατασκευές που έχουµε κάνει στο φοιτητικό κέντρο, έχουν δώσει νέα πνοή και ζωηράδα σε αυτή τη γωνιά της πανεπιστηµιούπολης. Ένα όµορφο περιβάλλον αλληλεπίδρασης µπορεί να γίνει το έδαφος ανταλλαγής γνώσεων, ο καταλύτηςµιας νέας συνεργασίας ή της επόµενης ανακάλυψης. Θα πρέπει επίσης να γίνουν προσβάσιµα 24/7 αναγνωστήρια όπως του CSD που έχει εξωτερική πόρτα ήακόµα και η βιβλιοθήκη. Όλα αυτά είναι αναγκαίο να συνδυαστούν µε φθηνότερες µετακινήσεις και πιο ευέλικτα ωράρια λεωφορείων, ασφάλεια για πεζούς και ποδηλάτες στους γύρω δρόµους καθώς και συµµετοχή στις πρωτοβουλίες car-pooling. Η παρουσία του κόσµου στο χώρο προσφέρει ταυτόχρονα και τη µόνη ουσιαστική ασφάλεια, ένα ζήτηµα που έχει απασχολήσει αρκετά το υπουργείο.
Τεχνικούς που βοηθάνε, όχι µπάτσους που στραβοκοιτάνε
Η ανάγκη παρουσίας προσωπικού που θα προσέχει το χώρο, θα δίνει λύσεις στα καθηµερινά προβλήµατα και θα τον συντηρεί, έχει υπάρξει πάγιο αίτηµα διαφόρων πρυτάνεων προς το υπουργείο. Είναι αναγκαίο να έχουµε ανθρώπους που θα έχουν ουσιαστική επαφή µε το χώρο, θα είναι σε επαγρύπνηση αν πέσει το ρεύµα, αν πληµµυρίσει το εργαστήριο, αν γίνει κάποια βλάβη και κινδυνέψει η δουλειά των εργαζόµενων ερευνητών και φοιτητών που αυτή τη στιγµή κουβαλάνε στις πλάτες τους αυτές τις αρµοδιότητες.
Τα κτίρια να έχουν µόνωση κι ας µην είναι smart
Όσο το υπουργείο οριοθετεί τους ΟΠΠΙ και µοιράζει κονδύλια για να κάνουµε τα κτίρια ενεργειακά και smart µε κάµερες, κάρτες και τουρλού, οι υποδοµές στη πραγµατικότητα ρηµάζουν. Οι σχολές µπάζουν νερά κάθε τρεις και λίγο, σηµαντικός εξοπλισµός κινδυνεύει, τα κλιµατιστικά δεν δουλεύουν σε πολλά εργαστήρια, το θέατρο παρατήθηκε στη µοίρα του µέχρι που χρειάστηκε να επέµβουµε για να σταµατήσουµε τις πληµµύρες στο εσωτερικό του, και γενικότερα το πανεπιστήµιο σταδιακά υποβαθµίζεται. Η γραφειοκρατία κωλυσιεργεί και τα προβλήµατα έχουν γίνει τόσο διαχρονικά και κοινά ανάµεσα στα πανεπιστήµια, που πλέον αντιλαµβανόµαστε την αδράνεια σαν πολιτική επιλογή. Φυσικά το χρήµα ρέει αν πρέπει να πάρουµε κάµερες µε πανάκριβο κόστος συντήρησης, που βοηθάνε µόνο αν χρειαστεί να στοχοποιηθεί κάποιος, ή αν θέλουµε να φτιάξουµε ένα καθεστώς µε κάρτες και τουρλού, που µόνο ψευδαίσθηση ασφάλειας δίνουν, ενώ ταυτόχρονα περιορίζουν το δηµόσιο χαρακτήρα του πανεπιστηµίου.
Το αιώνιο παρόν αλλάζει βιαστικά εµείς το συνηθίζουµε ξεχνώντας γρήγορα πώς και γιατί βρεθήκαµε εδώ. Τα πανεπιστήµια ιστορικά έχουν υπάρξει πυρήνες κινητοποίησης και στον κόσµο που η τεχνοκρατία χρησιµοποιεί την επιστηµονική γλώσσα για να εκφράσει την ιδεολογία της, παραµένει η ανάγκη να συµµετέχουµε και να αµφισβητούµε µέσα σε αυτά. Όσο αντιµετωπίζουµε την ακαδηµαϊκότητα και την επιστήµη σαν µία ουδέτερη αποστειρωµένη διαδικασία, τόσο αυτή θα µετατρέπεται σε δογµατική και υπερφίαλη γνώση. Όσο αφήνουµε το χώρο να ερηµώνει, τόσο θα κερδίζει έδαφος η εργασιακή εκµετάλλευση, η “καινοτοµία” των πολυεθνικών, η κυρίαρχη κουλτούρα και θα κατρακυλάµε σιγά σιγά, µία υποχώρηση τη φορά.
