Mπορεί την 4η Δεκεμβρίου του 2016 η Αυστρία να γλίτωσε από το όνειδος να είναι η πρώτη χώρα στην Ευρώπη με ακροδεξιό πρόεδρο, ωστόσο στις 18 Δεκεμβρίου 2017 δεν απέφυγε, με την ορκωμοσία της νέας κυβέρνησής της, να έχει την πρωτιά της ευρωπαϊκής χώρας στην οποία κυβερνητική ευθύνη αναλαμβάνει, και μάλιστα ισότιμα, για δεύτερη φορά, ένα ακροδεξιό κόμμα.
Η εντυπωσιακή επικράτηση, πριν από έναν χρόνο, στον επαναληπτικό -τρίτο, ελέω Ακροδεξιάς- γύρο των αυστριακών προεδρικών εκλογών του υποστηριζόμενου από τους Πράσινους πρώην αρχηγού τους, Αλεξάντερ Βαν Ντερ Μπέλεν επί του υποψηφίου του ακροδεξιού εθνικιστικού Κόμματος των Ελευθέρων, Νόρμπερτ Χόφερ, απομάκρυνε τότε την Ακροδεξιά από το ύπατο αξίωμα της χώρας.
Με την τότε ετυμηγορία τους, οι Αυστριακοί ψηφοφόροι στην πλειοψηφία τους είχαν δώσει δύο ξεκάθαρα μηνύματα, ότι δηλαδή δεν θέλουν έναν ακροδεξιό -ή κατά τον συνήθη υποκριτικό ευφημισμό «δεξιό λαϊκιστή»- ως ομοσπονδιακό τους πρόεδρο και ότι υποστήριζαν την παραμονή τους στην Ευρωπαϊκή Ενωση, την οποία σίγουρα έθετε και θέτει υπό αμφισβήτηση η Ακροδεξιά, άσχετα αν αναδιπλωνόταν τώρα, ενόψει εκ νέου ανάληψης κυβερνητικής ευθύνης από μέρους της.
Ο Κουρτς και η μεθόδευση
Με το 26% για το Κόμμα των Ελευθέρων και την τρίτη θέση, μόνο λίγο πίσω από τους Σοσιαλδημοκράτες στις πρόσφατες πρόωρες βουλευτικές εκλογές της 15ης Οκτωβρίου, ήταν πλέον σίγουρο πως θα επιβεβαιωνόταν η περυσινή πρόβλεψη του αρχηγού των Ελευθέρων, Χάιντς-Κρίστιαν Στράχε, πως το 2017 θα είναι «η χρονιά των Ελευθέρων» και πως «έρχεται η εποχή μας».
Κι αυτό γιατί ήδη η ανατροπή του αυστριακού πολιτικού σκηνικού, με την εκλογή τον περασμένο Μάιο του τότε υπουργού Εξωτερικών Σεμπάστιαν Κουρτς ως αρχηγού του δεξιού Λαϊκού Κόμματος, δρομολογούσε την επάνοδο της Ακροδεξιάς, έπειτα από δέκα χρόνια, στα σαλόνια της διακυβέρνησης της χώρας.
Τα σαλόνια αυτά της είχε ανοίξει για πρώτη φορά το 2000 ο τότε αρχηγός της αυστριακής Δεξιάς, ο Βόλφγκανγκ Σιούσελ, που επιζητούσε τη συνεργασία και τη στήριξη του διαβόητου ακροδεξιού ηγέτη Γεργκ Χάιντερ για να αναδειχθεί ο ίδιος καγκελάριος της πρώτης δεξιάς-ακροδεξιάς συγκυβέρνησης στη μεταπολεμική ιστορία της Ευρώπης.
Η εκλογή, τον περασμένο Μάιο, του 30χρονου Σεμπάστιαν Κουρτς ως αρχηγού του Λαϊκού Κόμματος είχε μεθοδευτεί επί μακρόν από τους κομματικούς «σκληροπυρηνικούς», οι οποίοι, λόγω της υπέρμετρης δημοτικότητάς του, έβλεπαν τη μοναδική ευκαιρία να αναλάβει ξανά το κόμμα τη διακυβέρνηση της Αυστρίας για πρώτη φορά εδώ και 47 χρόνια, με εξαίρεση βέβαια την περίοδο 2000-2006 της δεξιάς-ακροδεξιάς κυβέρνησης του Βόλφγκανγκ Σιούσελ.
Ηδη από τον Μάιο διαγραφόταν καθαρά πως, λόγω της μεγάλης δημοτικότητάς του, ο Σεμπάστιαν Κουρτς, ο οποίος όμως ταυτόχρονα επικρινόταν από τους αντιπάλους του για «άκρατο λαϊκισμό», με τις θέσεις του να συναγωνίζονται σε σκληρότητα εκείνες της Ακροδεξιάς, αποτελούσε το «μέλλον» του κόμματός του.
Ο Κουρτς, όπως ακριβώς γράφαμε τότε στην «Εφημερίδα των Συντακτών», ήταν εκείνος που θα οδηγούσε την αυστριακή Δεξιά -όπως και έκανε- ακόμη και στην πρώτη θέση σε πρόωρες εκλογές και στη συνέχεια σε έναν νέο κυβερνητικό συνασπισμό με το ακροδεξιό εθνικιστικό Κόμμα των Ελευθέρων, αντί των Σοσιαλδημοκρατών οι οποίοι αποτελούσαν εμπόδιο στην εφαρμογή της νεοφιλελεύθερης πολιτικής του Λαϊκού Κόμματος.
Ανεξίτηλο στίγμα
Καταστρώνοντας το κυβερνητικό τους πρόγραμμα στη διάρκεια των διαπραγματεύσεων για τον συνασπισμό τους, ο νέος πλέον ομοσπονδιακός καγκελάριος και ο αντικαγκελάριός του, Χάιντς-Κρίστιαν Στράχε, δεν αντιμετώπισαν τις συνήθεις δυσκολίες, μια και οι θέσεις και οι στοχεύσεις τους δεν φαίνεται, σύμφωνα με τους παρατηρητές, να απέχουν πολύ μεταξύ τους, αν και πολλοί πιστεύουν πως έντονη και ανεξίτηλη στο πρόγραμμα είναι τώρα η υπογραφή των Ελευθέρων.
Αυτό βέβαια καταγράφεται και στην κατανομή των υπουργείων και στην ανάληψη των πλέον καίριων από αυτά, δηλαδή των υπουργείων Εσωτερικών, Εξωτερικών, Αμυνας, αλλά ακόμη και εκείνου των Κοινωνικών Υποθέσεων και της Υγείας, από στελέχη -και μάλιστα σκληροπυρηνικά- των Ελευθέρων.
Οι ίδιοι θα παίζουν καθοριστικό ρόλο ως επικεφαλής των αρχών ασφαλείας, της αστυνομίας, των μυστικών υπηρεσιών, αλλά και των ενόπλων δυνάμεων, έχοντας και τον κύριο λόγο στην περαιτέρω αποδόμηση του κράτους πρόνοιας και στην επίτευξη της μηδενικής αποδοχής μεταναστών.
Η «μοναξιά» του Μοσκοβισί
«Ποτέ δεν αποτελεί καλή είδηση η ανάληψη κυβερνητικής ευθύνης από ένα ακροδεξιό κόμμα σε μια δημοκρατία, όπως η Αυστρία» είχε επισημάνει αμέσως μετά την έναρξη των κυβερνητικών διαπραγματεύσεων Λαϊκού Κόμματος και Κόμματος των Ελευθέρων ο Ευρωπαίος επίτροπος, αρμόδιος για την Οικονομική και Νομισματική Ενωση, Πιερ Μοσκοβισί, συμπληρώνοντας πως ο ίδιος δεν μπορεί να μείνει αδιάφορος μπροστά σε ένα τέτοιο ενδεχόμενο.
Ως πρώτος και μοναδικός ανώτατος Ευρωπαίος αξιωματούχος ο οποίος έως σήμερα έχει πάρει σαφή θέση εναντίον του δεξιού-ακροδεξιού συνασπισμού στην Αυστρία, ο Πιερ Μοσκοβισί υπενθύμιζε πως ο ίδιος υπήρξε σκληρός επικριτής του συνασπισμού ανάμεσα στους Συντηρητικούς και στο Κόμμα των Ελευθέρων του Γεργκ Χάιντερ το 2000. Μάλιστα τότε, ως υπουργός Ευρωπαϊκών Υποθέσεων στην κυβέρνηση του Γάλλου πρωθυπουργού Λιονέλ Ζοσπέν, επέμεινε στην επιβολή κυρώσεων σε εκείνη την αυστριακή κυβέρνηση συνασπισμού, στη βάση του άρθρου 7 της Ευρωπαϊκής Συνθήκης, και σήμερα, όπως λέει, εκπροσωπεί τις ίδιες πεποιθήσεις.
Σήμερα, ο νέος καγκελάριος Σεμπάστιαν Κουρτς σε συναντήσεις του στις Βρυξέλλες με την ηγεσία της Ευρωπαϊκής Ενωσης, με τον πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ και τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Ντόναλντ Τουσκ, θα δώσει διαβεβαιώσεις για τον σαφή φιλοευρωπαϊκό προσανατολισμό της κυβέρνησής του.
Πρόεδρος με… αμνησία
Στη Βιέννη, η χθεσινή ορκωμοσία των 16 μελών της νέας δεξιάς-ακροδεξιάς κυβερνητικής εκδοχής στην Αυστρία, ενώπιον του ομοσπονδιακού προέδρου της, Αλεξάντερ Βαν Ντερ Μπέλεν, συντελέστηκε σε μια ιδιαίτερα φιλική ατμόσφαιρα.
Κι αυτό, παρά το γεγονός πως ο ίδιος ο πρόεδρος, στο διάστημα των δύο μηνών που μεσολάβησαν από τις πρόωρες εκλογές της 15ης Οκτωβρίου, δεν παρέλειψε να ασκήσει εμμέσως πλην σαφώς κριτική στην επερχόμενη κυβερνητική συμμετοχή της Ακροδεξιάς, έχοντας μάλιστα ανακοινώσει και την άρνησή του να ορκίσει ως υπουργούς συγκεκριμένα στελέχη των Ελευθέρων.
Κατά την ορκωμοσία, ο Αλεξάντερ Βαν Ντερ Μπέλεν ζήτησε από τον νέο καγκελάριο Σεμπάστιαν Κουρτς και τους υπουργούς του τον σεβασμό των θεμελιωδών και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, όπως και τη σαφή προσήλωση της χώρας στην Ευρώπη, τονίζοντάς τους τη σημαντική ευθύνη που έχουν ώστε να υπάρξει θετική εξέλιξη για την Αυστρία, αλλά και επισημαίνοντας πως υπάρχουν πολλοί που αντιμετωπίζουν επιφυλακτικά και απορριπτικά τη νέα κυβέρνηση.
Σημαδιακές πάντως, χωρίς βέβαια να μπορεί να γίνεται σύγκριση με τις τεραστίων διαστάσεων διαδηλώσεις διαμαρτυρίας κατά την ορκωμοσία την 4η Φεβρουαρίου του 2000 της πρώτης αυστριακής δεξιάς-ακροδεξιάς συγκυβέρνησης, ήταν οι συνολικά εννέα πορείες διαμαρτυρίας, με περίπου (κατά την αστυνομία) 6.000 διαδηλωτές ενάντια στη συμμετοχή της Ακροδεξιάς στη νέα αυστριακή κυβέρνηση.
