Εποχούμενος άστεγος

Λίγο πριν το ξημέρωμα, με ξύπνησε ένα απαλό, δροσερό αεράκι που έσπαγε την κάψα της προηγούμενης μέρας. Ισως ήταν το σιγανό θρόισμα των πεύκων στο διπλανό πάρκο που αργοσάλευαν στον ρυθμό που τους υπαγόρευε η πρωινή αύρα, κάτι που εξέλαβα ως πρόσκληση. Ισως ήταν η παρόρμηση να βιώσω το ξύπνημα της πλάσης.

Λίγο αργότερα περπατούσα ανάμεσα στα ψηλά δέντρα και τους θάμνους του πάρκου απολαμβάνοντας τη δροσιά του αρωματισμένου αγέρα από τα λογιών λογιών άνθη. Βάλσαμο για τις αισθήσεις και το μυαλό, γαλήνεμα της σκέψης.

Ξαφνικά διέκρινα έναν μεγάλο, σκούρο όγκο: ένα αυτοκίνητο σταθμευμένο σε μια άκρη του πάρκου, έτσι που θα δυσκολευόσουν να το ξεχωρίσεις ακόμα και στο φως της ημέρας. Από το όχημα είχαν αφαιρεθεί οι τέσσερις τροχοί. Στηριζόταν σε ισάριθμους τσιμεντόλιθους. Τα τέσσερα πλευρικά παράθυρα είχαν αντικατασταθεί από σκληρό, πλαστικό, δικτυωτό πλέγμα. Ηταν φανερό: το αυτοκίνητο είχε τροποποιηθεί ώστε να μπορεί να χρησιμοποιηθεί ως πρόχειρο, αυτοσχέδιο κατάλυμα για νυχτερινό ύπνο.

Το ζήτημα των αστέγων στον αναπτυγμένο κόσμο διογκώνεται ολοένα και περισσότερο την τελευταία δεκαετία με την εκδήλωση της παγκόσμιας χρηματοπιστωτικής κρίσης, της οποίας πυροκροτητής υπήρξε η συσσώρευση ανεξόφλητων ενυπόθηκων δανείων κατοικίας. Πάνω από 4 εκατομμύρια υπολογίζονται οι άστεγοι στην Ευρωπαϊκή Ενωση, μια κατάσταση που χαρακτηρίστηκε «Τιτανικός της Ευρώπης». Στην Αγγλία, όπου σημειωτέον οι άστεγοι ποινικοποιήθηκαν, κάθε εβδομάδα πάνω από 8.000 πολίτες κινδυνεύουν να χάσουν τα σπίτια τους.

Η «πατέντα» του εποχούμενου άστεγου, ώστε από το πλέγμα να αερίζεται το εσωτερικό του ακίνητου αυτοκινήτου για να χρησιμοποιείται ως νυκτερινό κατάλυμα, μου έφερε στο μυαλό την τελευταία ταινία του Νοτιοκορεάτη σκηνοθέτη Κιμ Κι Ντουκ «Το δίχτυ». Ενας απλός Βορειοκορεάτης παράκτιος ψαράς παρασύρεται με τη βάρκα του από τα θαλάσσια ρεύματα και εισέρχεται στα χωρικά ύδατα της Νότιας Κορέας όπου και συλλαμβάνεται.

Καταφέρνοντας να ξεφύγει για λίγο από το προσωπικό Ασφαλείας που τον ανακρίνει, έχει τη δυνατότητα για μια ολιγόωρη περιδιάβαση στους φανταχτερούς δρόμους της πόλης, χαζεύοντας τις αστραφτερές βιτρίνες, τα ακριβά αυτοκίνητα, τα εξεζητημένα ντυσίματα των κατοίκων, αλλά ταυτόχρονα, να διαπιστώσει τη φτώχεια, τη μιζέρια και την εξαθλίωση που συνυπάρχουν δίπλα τους.

Εύλογη λοιπόν η απορία που εκφράζει όταν συλλαμβάνεται και ανακρίνεται εκ νέου: «Αφού παράγετε τόσο πλούτο, πώς είναι δυνατόν να υπάρχει τόση φτώχεια;»… Και πώς γίνεται από το ραδιόφωνο του αυτοσχέδιου καταλύματος που είχα μπροστά μου να ακούγεται απαλή, κλασική μουσική;

* (Ph.D.)2, επίκουρος καθηγητής Ιατρικής Φυσικής του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης