Ηχηρό μήνυμα προς τον Ντόναλντ Τραμπ, ότι η εκστρατεία του για επαναφορά του προστατευτισμού -μια ευγενικότερη λέξη για τον οικονομικό εθνικισμό- στις διεθνείς εμπορικές σχέσεις δεν θα «μολύνει» και τις υπόλοιπες οικονομίες, αποτελεί η χθεσινή διμερής συμφωνία ελεύθερου εμπορίου μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ενωσης και της Ιαπωνίας, που υπεγράφη στις Βρυξέλλες, μία μόλις μέρα πριν από την έναρξη της συνόδου του G20 στο Αμβούργο.
Μία συμφωνία που, ωστόσο, όπως παραδέχτηκε και ο Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ, είναι περισσότερο πολιτική και συμβολική, παρά αμιγώς οικονομική, καθώς μένουν ακόμη ανοιχτά αρκετά ζητήματα στη διμερή διαπραγμάτευση ανάμεσα στους δύο κολοσσούς.
Δεν είναι μάλιστα υπερβολή να υποστηριχτεί ότι πραγματικός αρχιτέκτονας της συμφωνίας είναι ο ίδιος ο Τραμπ: ως γνωστόν, ο νέος Αμερικανός πρόεδρος απέσυρε μονομερώς τη χώρα του από την εμπορική συνθήκη TPP που είχε υπογράψει ο Ομπάμα με 11 χώρες της περιοχής της Ασίας-Ειρηνικού, αφήνοντας την Ιαπωνία, την τρίτη μεγαλύτερη οικονομία παγκοσμίως, σε αναζήτηση νέου στρατηγικού εμπορικού συνεταίρου.
Ετσι, οι Ιάπωνες στράφηκαν τους τελευταίους μήνες στην Ε.Ε., μία από τις μεγαλύτερες αγορές του πλανήτη, δίνοντας προτεραιότητα στη διαπραγμάτευση της JEFTA.
Η Ε.Ε. είναι σήμερα η τρίτη μεγαλύτερη εμπορική εταίρος της Ιαπωνίας, πουλώντας της αγαθά 87 δισ. ευρώ ετησίως, ενώ η Ιαπωνία των 127 εκατομμυρίων κατοίκων είναι η έκτη εμπορική εταίρος της Ενωσης, με 82 δισ. ευρώ «τζίρο» στη γηραιά ήπειρο.
Αριθμοί που είναι βέβαιο πως θα αυξηθούν τα επόμενα χρόνια, καθώς η νέα συμφωνία θα οδηγήσει στην αμοιβαία μείωση της τιμής στο σύνολο σχεδόν των εκατέρωθεν εισαγόμενων προϊόντων.
Σύμφωνα με τις πρώτες πληροφορίες, ο τομέας των γεωργικών προϊόντων και των τροφίμων και ποτών υψηλής ποιότητας είναι «ο μεγάλος νικητής» των διαπραγματεύσεων από ευρωπαϊκής πλευράς, αφού οι δασμοί για σχεδόν όλα τα τρόφιμα που εξάγονται στην Ιαπωνία θα μηδενιστούν· αν και ακόμη δεν ξέρουμε όλες τις λεπτομέρειες, φαίνεται ότι το μέτρο θα συμπεριλάβει και τα ευρωπαϊκά τυριά, που μέχρι τώρα «τιμωρούνται» με δασμούς ώς και 30%.
Οπως είπε χθες ο Γιούνκερ, το όφελος μόνο για τους Ευρωπαίους οινοπαραγωγούς αναμένεται ότι θα ξεπεράσει τα 134 εκατ. ευρώ τον χρόνο, και για τους υποδηματοποιούς, τα 174 εκατομμύρια.
Τι κερδίζουν οι Ιάπωνες
Οι Ιάπωνες, από τη μεριά τους, κερδίζουν ελεύθερη πρόσβαση στην ευρωπαϊκή αγορά για τα προϊόντα της αυτοκινητοβιομηχανίας τους, αλλά όχι αμέσως: οι ευρωπαϊκές αυτοκινητοβιομηχανίες, ένα «λόμπι» με πολύ μεγάλη ισχύ, έχουν ζητήσει «μεταβατική περίοδο» επτά ετών πριν από τον μηδενισμό των δασμών, η οποία μάλλον θα τους δοθεί.
Γενικά, θα λέγαμε ότι αν και μένει ακόμη πολύς δρόμος μέχρι την αποσαφήνιση όλων των τεχνικών λεπτομερειών, και η χθεσινή συμφωνία δεν πρόκειται να εφαρμοστεί πρακτικά πριν από τις αρχές του 2019, σε κάθε περίπτωση είναι «χαστούκι» στο πρόσωπο του Τραμπ και του βασικού του προεκλογικού συνθήματος America First («Πρώτα η Αμερική»), και μια αμοιβαία δέσμευση ότι δεν θα αφήσουν τις ΗΠΑ να «πάνε τον κόσμο εκατό χρόνια πίσω… στον καιρό του απομονωτισμού», σύμφωνα με τη χθεσινή διατύπωση του Ντόναλντ Τουσκ.
Τον Τραμπ, άλλωστε, «φωτογραφίζει» -χωρίς φυσικά να τον κατονομάζει- με τη χθεσινή ανακοίνωσή του και το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, τονίζοντας ότι η «μυωπική επιμονή» στον προστατευτισμό «θα βλάψει μακροπρόθεσμα όλες τις οικονομίες του πλανήτη», και ιδιαίτερα όσες επιλέξουν την «απομόνωση» αντί της «διεθνούς συνεργασίας»…
