Τροφή χωρίς όρια

Σκέφτεστε όπως κι εγώ; Την προηγούμενη εβδομάδα άνοιξα το θέμα «όρια και παχυσαρκία»… ένα θέμα που δεν έχει τελειωμό, θέμα άνευ ορίων δείχνει να είναι.

Το τονίζω και πάλι: με αυτό το θέμα θα ασχολούμαστε συστηματικά, μιας και η διαταραχή βάρους είναι διαταραχή ορίων. Οπως ακριβώς το σώμα που δεν έχει όρια και «φαρδαίνει», οπότε καταλαμβάνει μεγαλύτερο χώρο, έτσι και ο παχύσαρκος δεν έχει όρια στην τροφή.

Ολα συνοψίζονται στην εξής φράση: «Το βάρος μου είναι τα όριά μου».

Σε πρώτη φάση, όταν κάνει δίαιτα αδυνατίσματος, με αυτό θα έπρεπε να ασχολείται ο παχύσαρκος για να αντιληφθεί τα (ακατάλληλα) όρια που έχει. Αντί γι’ αυτό, παλεύει να τα αφαιρέσει, να αδυνατίσει δηλαδή.

Οταν αφαιρεί τα κιλά, αφαιρεί τα όριά του, τα στοπ του, το «φτάνει, μέχρις εδώ» του, τα «όχι» του. Αναγκαστικά το βάρος του είναι η επιβάρυνσή του και ταυτόχρονα η «προστασία» του.

Πολύ δύσκολο να το καταλάβει αυτό κανείς, πολύ δύσκολο και μπερδεμένο. Εγώ χρειάστηκα περίπου δεκαπέντε χρόνια για να το ξεμπερδέψω.

Οπως είπε και η Ελένη όταν πρωτοήρθε στο γραφείο μου: «Πώς γίνεται αυτό; Δηλαδή για όρια έχω τα κιλά μου; Δηλαδή έχω ανάγκη το βάρος μου; Γιατί όταν αδυνατίζω δεν έχω όρια; Αρα ξαναπαχαίνω για να είμαι προστατευμένη; Μα πώς γίνεται αυτό, αφού εγώ το σιχαίνομαι το βάρος μου και δεν μου αρέσω χοντρή, μου λες ότι μου είναι απαραίτητα τα κιλά μου;». Κούνησα καταφατικά το κεφάλι μου. «Δεν το είχα σκεφτεί ποτέ έτσι», μου είπε ανακουφισμένη.

Μιλάμε για προστασία και για όρια. Τι είναι όριο άραγε;

Μήπως είναι αυτό που, όταν είσαι μικρός, η μάνα σου σού λέει: «Οχι, δεν θα βγεις μετά τις οκτώ το βράδυ, είναι ώρα να ετοιμαστείς σιγά σιγά για να πας για ύπνο»;

Είναι αυτό που σε θυμώνει στην αρχή και μετά προσαρμόζεσαι και νιώθεις πως αυτό το στοπ της τελικά σε ξεκουράζει και δεν σε αφήνει σε μια κατάσταση όπου δεν θα τα έβγαζες πέρα; Αυτό που σε κάνει να νιώθεις ασφαλής, μιας κι εσύ δεν χρειάζεται να ξέρεις, την ευθύνη την έχει η μάνα, εκείνη ξέρει; Και το μαθαίνεις κι εσύ.

Μήπως είναι αυτό που, όταν φωνάζεις και μιλάς άσχημα στον μπαμπά σου, αυτός σου λέει: «Μπορείς να μου εκφράσεις ό,τι θες, αλλά δεν είμαι υποχρεωμένος να ακούω τις φωνές και την έντασή σου. Δεν σου επιτρέπω να μου φέρεσαι έτσι. Αν είσαι θυμωμένος, πες μου τι σε έχει θυμώσει, μίλα, πες τα παράπονά σου».

Αυτός ο διάλογος που σε κάνει να αισθάνεσαι ότι έχεις την ελευθερία και το δικαίωμα να πεις ό,τι θες και να μην το καταπιείς; Αυτό το στοπ που δεν σε αφήνει να κακομεταχειριστείς λεκτικά κάποιον; Και το μαθαίνεις κι εσύ.

Αν όμως δεν τα έχεις μάθει;

Η Ελένη, με την «ατσαλένια βούληση», έχει πολλά κιλά να χάσει, έχει όμως και ιδιαίτερη επιμονή να έρχεται στη συνάντηση με το βάρος της.

Στην αρχή της αγωγής του αδυνατίσματός της αφαίρεσε αρκετά κιλά, εκτελώντας τις οδηγίες -όπως συνήθως γίνεται-, όμως έπειτα ξαναπήρε βάρος, όπως επίσης συνήθως γίνεται.

Αντέχει, βέβαια, να αντικρίσει τις συμπεριφορές της και συνεχίζει. Αντέχει τις πολυφαγίες της και κατ’ επέκταση την απογοήτευσή της, αντέχει την αδυναμία της να επιμεληθεί το φαγητό της και καλείται να διακρίνει την επάρκειά της, μιας και δεν έχει αποδράσει από την εικόνα που βλέπει να έχει.

Ο υπέρβαρος επιδιώκει διαρκώς να φτάσει την εικόνα που πρέπει να έχει. Την εικόνα που έχει την κρύβει κάτω από τον όγκο του ή τονίζει μία άλλη εικόνα ενώ χρησιμοποιεί ακατάλληλα όρια.

Ο παχύσαρκος, όταν δεν έχει φρένο, όριο, στοπ στο να ξεκουραστεί, να κοιμηθεί, να διασκεδάσει, να απολαύσει, να ευχαριστηθεί, να χαλαρώσει, να αρνηθεί, να ζητήσει, να απαγορεύσει, να ηρεμήσει, πολλά από αυτά τα μεταφέρει και τα πραγματώνει με την τροφή. Γιατί να έχει όρια στην τροφή;… Τουλάχιστον με αυτήν ηρεμεί. Εχει κάποιον άλλο τρόπο;

Ξέρετε ότι:

►1. Το έντερο είναι το μεγαλύτερο ανοσοποιητικό όργανο του σώματός μας, στο οποίο βρίσκονται περισσότερα από το 70% όλων των αμυντικών κυττάρων. Το περιεχόμενό του; Ενας ζεστός χυλός από περιττώματα, βλέννα και βακίλους, δηλαδή ένας παράδεισος για επικίνδυνα βακτήρια και μύκητες.

►2. Τα μισά από τα κόπρανα αποτελούνται από νεκρά βακτήρια. Κρατιούνται μακριά χάρη στα εντερικά τοιχώματα, την πιο αποτελεσματική γραμμή άμυνας του οργανισμού. Ενας μεγάλος αριθμός κυττάρων συνδέεται απευθείας με τον πεπτικό εγκέφαλο. Μαθαίνουν να ξεχωρίζουν το καλό από το κακό.

►3. Η πληροφορία αποθηκεύεται και ανακαλείται από τη μνήμη σε περίπτωση ανάγκης. Πολλές διεργασίες λαμβάνουν χώρα ανεξάρτητα από το κεφάλι. Οταν κάποια επικίνδυνη ουσία καταλήξει στο σώμα, ο πεπτικός εγκέφαλος «αισθάνεται» πρώτος τον κίνδυνο και εκπέμπει αμέσως συναγερμό στο «ρετιρέ».

* Σύμβουλος διατροφής