Μία από τις προσφιλείς συνήθειες των χρηστών των μέσων κοινωνικής δικτύωσης είναι να «ανεβάζουμε» στον προσωπικό μας λογαριασμό άρθρα και κείμενα που αλιεύσαμε στο διαδίκτυο.
Κάποιοι κοινοποιούμε συλλήβδην οτιδήποτε βρεθεί στο διάβα μας και αποσπά την προσοχή μας, πολλές φορές έχοντας διαβάσει μονάχα τον τίτλο, ενώ αρκετοί άλλοι αρεσκόμαστε σε περισσότερο στοχευμένες αναρτήσεις, αναλόγως με τα ενδιαφέροντά μας και την εικόνα που θέλουμε να αποκτήσει για εμάς ο ηλεκτρονικός μας περίγυρος.
Κοινό μας τόπο, παρ’ όλα αυτά, αποτελεί το γεγονός ότι συνηθίζουμε να αναπαράγουμε τα δημοσιεύματα δίχως κανένα δικό μας σχόλιο. Θα περίμενε κανείς να εστιάζουμε στην αποστροφή εκείνη του κειμένου που μας κέντρισε το ενδιαφέρον, να απαριθμούμε τους λόγους για τους οποίους συμφωνούμε ή διαφωνούμε με τα γραφόμενα σε αυτό και να διατυπώνουμε την προσωπική μας άποψη πάνω στο θέμα του άρθρου, έτοιμοι να δεχτούμε και τον αντίλογο κάποιου ηλεκτρονικού φίλου.
Να μπούμε, δηλαδή, σε μια δημιουργική διαδικασία σκέψης, ακόμα και με λιγοστές αράδες λέξεων, δίχως κουραστικές μακρηγορίες. Παρ’ όλα αυτά, προτιμούμε απλώς να «καρφιτσώνουμε» δημοσιεύματα σε κοινή θέα, χωρίς να βάζουμε καμιά προσωπική πινελιά.
Χρησιμοποιούμε, λοιπόν, τα κείμενα στο διαδίκτυο όχι ως κριτικοί αναγνώστες, αλλά ως καταναλωτές. Οπως θα φιγουράραμε με το καινούργιο μας πουκάμισο σε μια κοσμική πασαρέλα, έτσι επιδεικνύουμε στον ηλεκτρονικό μας περίγυρο και την άποψη που εντοπίσαμε σ’ ένα άρθρο και που τη βρήκαμε του γούστου μας.
Δεν αποτελεί παράγωγο δικής μας πνευματικής εργασίας, ούτε καν προσωπικής μας κριτικής ανάλυσης· απλώς βρήκαμε πως μας ταιριάζει και την ενδυθήκαμε για την περίσταση. Οπως περιδιαβαίνουμε στο πολυκατάστημα πετώντας στο καρότσι μας οποιοδήποτε προϊόν μάς γυαλίσει, έτσι τριγυρνάμε από σελίδα σε σελίδα «ανεβάζοντας» στο προσωπικό μας προφίλ οτιδήποτε θαρρούμε πως θα εντυπωσιάσει τους ηλεκτρονικούς μας ακόλουθους.
Η κατανάλωση ειδήσεων και απόψεων κι η άκριτη αναπαραγωγή τους δεν αποτελεί, φυσικά, καινούργιο φαινόμενο. Είναι η φύση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης που το κάνει περισσότερο αναγνωρίσιμο κι εκτεταμένο.
Εχοντας πια ο καθένας το δικό του δημόσιο βήμα και καθώς το διαδίκτυο μας προσφέρει πληθώρα αρθρογραφίας και αναλύσεων καθημερινά, μπορούμε ν’ αναμασήσουμε γνώμες, ειδήσεις και κείμενα με μεγαλύτερη αμεσότητα και εμβέλεια.
Ας αναλογιστούμε, απλώς, πως η παθολογική κατανάλωση άρθρων, απόψεων και ιδεών το μόνο που μπορεί να προσφέρει είναι να πνίξει την πρωτογενή μας σκέψη μέσα σε άυλους τόνους ρυπαρότητας και εκκωφαντικά ντεσιμπέλ ηλεκτρονικής οχλαγωγίας.
