Ποινική δίωξη για σύσταση εγκληματικής οργάνωσης και παραβάσεις της νομοθεσίας για το περιβάλλον και τα προστατευόμενα είδη άσκησε η Εισαγγελία της Αθήνας σε βάρος των εμπλεκομένων της υπόθεσης παράνομης εμπορίας χελιού που προστατεύεται και απαγορεύεται η διακίνηση του εκτός συνόρων της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
«Εγκέφαλοι» της… εγκληματικής οργάνωσης φέρονται ένας καθηγητής ιχθυολογίας σε τμήμα Περιβάλλοντος Πανεπιστημίου και ο δεύτερος, επίσης καθηγητής, γεωπόνος-ιχθυολόγος ειδικευμένος στις υδατοκαλλιέργιες και ιδρυτής εταιρείας στην Πρέβεζα με αντικείμενο την εγκατάσταση παραγωγικών μονάδων για εκκολαπτήρια και μονάδες πάχυνσης θαλασσινών (τσιπούρα, λαβράκι) και ειδών γλυκού νερού (χέλι, οξύρυγχος, κυπρίνος).
Την υπόθεση, στην οποία συμμετείχε η Eurojust για την καλύτερη συνεργασία των διωκτικών αρχών Ισπανίας και Ελλάδας, χειρίστηκαν στελέχη της Διεύθυνσης Οικονομικής Αστυνομίας και της Ελεγκτικής Υπηρεσίας Τελωνείων Αττικής της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων.
Την περασμένη Παρασκευή 3 Φεβρουαρίου, σε παράλληλες αστυνομικές επιχειρήσεις σε Αττική, Αιτωλοακαρνανία, Θεσπρωτία και Πρέβεζα, συνελήφθησαν εννέα μέλη της οργάνωσης, ηλικίας από 31 έως 62 ετών (7 άνδρες και 2 γυναίκες) μεταξύ των οποίων και αρχηγικό μέλος, τα οποία διακινούσαν παράνομα το προστατευόμενο είδος χελιών (Anguilla Anguilla). Σημειώνεται ότι η διακίνησή του συγκεκριμένου είδους επιτρέπεται μόνο εντός των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ενώ απαγορεύεται η εξαγωγή του σε τρίτες χώρες.
Στις έρευνες για την Ελλάδα συμμετείχε ο εισαγγελέας Νικόλαος Ορνεράκης, ενώ την ευθύνη των ερευνών για τη χώρα μας κινούσε το γραφείο των Οικονομικών Εισαγγελέων με τη συμμετοχή της αντεισαγγελέως Ελένης Μιχαλοπούλου, συνελήφθησαν όλα τα μέλη της εγκληματικής οργάνωσης σε Αττική και επαρχία ενώ μπαράζ συλλήψεων εκδηλώθηκε ταυτόχρονα και από τις ισπανικές αρχές.
Αποτέλεσμα της συντονισμένης δράσης των αρμοδίων υπηρεσιών, ήταν πλήρης εξάρθρωση της σπείρας που δρούσε στη χώρα μας και μαζικές συλλήψεις εμπλεκομένων στην Ισπανία και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες.
Tα κέρδη από την παράνομη εμπορία του εν λόγω χελιού είναι τεράστια, αρκεί να αναλογιστεί κανείς ότι, όπως προέκυψε από τις συντονισμένες έρευνες που διατάχθηκαν σε Ισπανία, Ιταλία και Ελλάδα, η τιμή του ξεκινά από τα 500 ευρώ το κιλό για να φθάσει στην Κίνα, όπου είναι ο τελικός του προορισμός (εκεί θεωρείται εξαιρετικό έδεσμα) τα 1,500 το κιλό.
Τα κέρδη από την παράνομη διακίνηση του προστατευόμενου χελιού είναι 1.000 ευρώ ανά διακινούμενο κιλό! Ειδικότερα η σπείρα που είχε στήσει χορό εκατομμυρίων πάνω στην παράνομη διακίνηση και εμπορία των σπάνιων και προστατευόμενων χελιών, κέρδιζε, όπως προέκυψε από την έρευνα, σε κάθε φορτίο που έφτανε από την Ισπανία, μέσω Ιταλίας στη χώρα μας, 500 με 900 ευρώ (!)
Από τις έρευνες που διενεργήθηκαν βρέθηκαν επτά εκατομμύρια ευρώ που ήταν τα κέρδη των τελευταίων ημερών, ενώ οι έρευνες συνεχίζονται από τους οικονομικούς εισαγγελείς για φοροδιαφυγή και ξέπλυμα μαύρου χρήματος.
Όλα ξεκίνησαν όταν έφτασαν πληροφορίες από την ισπανική Europole στην Αθήνα (αρμόδια υπηρεσία των Τελωνείων ΕΛΥΤ Αττικής) για οργανωμένη ομάδα που δρούσε στη χώρα μας με παράνομα κέρδη εκατομμυρίων ευρώ από την εμπορία – παράνομη- του προστατευόμενου χελιού.
Το γραφείο του οικονομικού εισαγγελέα (επικεφαλής Παν. Αθανασίου) κινήθηκε άμεσα και έδωσε εντολή στην αντεισαγγελέα Ελένη Μιχαλοπούλου να ξεκινήσει έρευνα.
Η εισαγγελική λειτουργός με συνεργασία των αρμοδίων υπηρεσιών και πρωτίστως της Οικονομικής Αστυνομίας, έδωσε αρχικά εντολή για άρση του τηλεφωνικού απορρήτου και συστηματική παρακολούθηση των εμπλεκομένων, ενώ μετείχε σε συναντήσεις που πραγματοποιήθηκαν για την οργάνωση της επιχείρησης από τη Eurojust προκειμένου να υπάρξει ανταλλαγή πληροφοριών και συντονισμένες συλλήψεις, όπως και έγινε.
Η έφοδος και οι συλλήψεις στη χώρα μας πραγματοποιήθηκαν την περασμένη Παρασκευή σε Αττική και περιφέρεια, συνελήφθησαν εννέα άτομα, ενώ παράλληλα συλλήψεις πραγματοποιήθηκαν και στην Ισπανία όπου δρούσε η «κορυφή» της εγκληματικής οργάνωσης.
Αναλυτικά το ενημερωτικό σημείωμα που εκδόθηκε από το γραφείο του Οικονομικού Εισαγγελέα αναφέρει:
Εξάρθρωση εγκληματικής οργάνωσης που δρούσε στην Ευρωπαϊκή Ένωση, η οποία εξήγαγε παράνομα ευρωπαϊκό χέλι με κέρδη εκατομμυρίων ευρώ
Κατόπιν πληροφοριών που είχε στη διάθεσή της η ΕΛΥΤ ΑΤΤΙΚΗΣ από την Ισπανική EUROPOLE για κύκλωμα παράνομης εμπορείας του ευρωπαϊκού χελιού Anguilla Anguilla, που δρούσε και στην Ελλάδα με παράνομα κέρδη εκατομμυρίων ευρώ, το Γραφείο του Εισαγγελέα Οικονομικού Εγκλήματος διενήργησε κατεπείγουσα προκαταρκτική εξέταση. Η επίκουρος εισαγγελέας οικονομικού εγκλήματος, που χρεώθηκε την υπόθεση, Ελένη Μιχαλοπούλου, αντεισαγγελέας πρωτοδικών, ανέθεσε την διενέργεια της προκαταρκτικής εξέτασης στην ΕΛΥΤ ΑΤΤΙΚΗΣ, η οποία με τη συνδρομή της Διεύθυνσης Οικονομικής Αστυνομίας ξημερώματα της Παρασκευής, 3/2/2017, προέβη σε επιχείρηση, παρουσία της ανωτέρω εισαγγελικής λειτουργού, με αποτέλεσμα τη σύλληψη όλων των μελών της εγκληματικής οργάνωσης.
Συγκεκριμένα, το ανωτέρω είδος χελιού, επονομαζόμενο ευρωπαϊκό χέλι, είναι είδος προστατευόμενης άγριας πανίδας, το οποίο απειλείται με εξαφάνιση, καθ’ όσον το χέλι δεν αναπαράγεται στην αιχμαλωσία και η υπεραλίευση του γόνου του έχει ως συνέπεια τη μείωση του πληθυσμού του κατά 90%. Η εξαγωγή του από την Κοινότητα έχει απαγορευτεί με την ανωτέρω σύμβαση CITES, ενώ εντός της κοινότητας επιτρέπεται η διακίνηση του, ταξιδεύει την άνοιξη στη θάλασσα των Σαργάσσων (Β. Αμερική) για να γεννήσει. Οι προνύμφες επιστρέφουν στην Ευρώπη, όπου στα ποτάμια της Γαλλίας, της Ισπανίας και της Πορτογαλίας γίνονται γυαλόχελα (glass eels) του μήνες Νοέμβριο έως Μάρτιο και το ψάρεμα (παράνομο – διότι ακόμη και η αλίευσή τους είναι υπό περιορισμό ή απαγόρευση) των γυλόελων γίνεται τις νύκτες τις οποίες έχει νέα σελήνη.
Οι Ισπανοί, Γάλλοι και Πορτογάλοι ψαράδες, πουλάνε παράνομα σε ισπανική εταιρία στην τιμή περίπου των 500 ευρώ/κιλό (ενώ νόμιμα η τιμή πώλησής του είναι περίπου 150-200 ευρώ). Τα γυαλόχελα κατόπιν της αλίευσης τους υποφέρουν από έντονο στρες και γιαυτό στις εγκαταστάσεις της ισπανικής εταιρίας παραμένουν για 48 ώρες για να σταθεροποιηθούν. Μετά ακολουθεί ειδική συσκευασία (το γυαλόχελο χρειάζεται πολύ κρύο και καλά οξυγονωμένο νερό για να διατηρηθεί ζωντανό) και τα μεταφέρουν με ειδικό φορτηγό στη Βαρκελώνη, προκειμένου να ταξιδέψει για Ιταλία.
Αφού το φορτίο διασχίσει την Ιταλία (όπου πιθανόν γίνονται και εκεί κάποιες συναλλαγές) μεταφέρεται στην Αγκώνα προκειμένου να ταξιδέψει με πλοίο για την Ηγουμενίτσα. Από εκεί μεταφέρονται στις εγκαταστάσεις της ελληνικής εμπλεκόμενης επιχείρησης προκειμένου να ξεκουραστούν (το γυαλόχελο αντέχει ως και 40 ώρες ταξίδι) και να ανασυσκευαστούν και να ετοιμαστούν για το ταξίδι προς το Χονγκ Κονγκ. Το φορτίο ταξιδεύει με αεροπλάνο με πτήση από το διεθνή αερολιμένα Ελευθέριος Βενιζέλος προς το Χονγκ Κονγκ, με στάση στην Κωνσταντινούπολη (συνολική ώρα πτήσης 16 ώρες).
Το γυαλόχελο πωλείται στην Κίνα στην τιμή των 1.500 ευρώ/κιλό περίπου, δηλαδή υπάρχει κέρδος για την ευρωπαϊκή οργάνωση από την αγοραπωλησία του περί τα 1.000 ευρώ/κιλό. Δεδομένου ότι κάθε φορτίο περιέχει 500-900 κιλά το κέρδος κάθε παράνομης αποστολής είναι από 500.000 ευρώ έως 900.000 ευρώ για την ευρωπαϊκή οργάνωση. Από τα στοιχεία (έγγραφα, λογαριασμούς κ.α.) που είχαν συγκεντρώσει οι Ισπανοί από προηγούμενη επιχείρηση που είχαν πραγματοποιήσει στους εμπλεκόμενους Ισπανούς, βρέθηκαν έγγραφα στα οποία φαίνεται ότι σε μια αλιευτική περίοδο (Νοέμβριος 2013-Φεβρουάριος 2014) η Ευρωπαϊκή οργάνωση έλαβε από την Κινέζικη επιχείρηση- αγοραστή (Emperor Group) 7 εκατομμύρια ευρώ, εκ των οποίων περίπου τα 2 εκατομμύρια ευρώ τα έλαβε ο Έλληνας επικεφαλής της οργάνωσης (1 εκατομμύριο ευρώ κατατέθηκε σε λογαριασμό του εν λόγω που διατηρεί σε τράπεζα στο Χονγκ Κονγκ και τα υπόλοιπα σε μετρητά) και τα υπόλοιπα 5 εκ. ευρώ δόθηκαν στον Ισπανό επικεφαλή. Αντίστοιχα, οι Κινέζοι αποκομίζουν καθαρό κέρδος 12.000 ευρώ/κιλό, αναλογιζόμενοι ότι κάθε κιλό με γυαλόχελα (περίπου 3.000 γυαλόχελα περιέχει ένα κιλό) μετατρέπεται μετά την εκτροφή του στην Κίνα σε 1.500 κιλά χελιών.
Βάσει των πληροφοριών που παρείχε στις Ελληνικές Αρχές η Ισπανική Αστυνομία (μέσω των εγγράφων, λογαριασμών αλλά και των τηλεφωνικών συνδιαλέξεων), η Επίκουρος Εισαγγελέας Οικονομικού Εγκλήματος αρχικά διέταξε την άρση του τηλεφωνικού απορρήτου και την παρακολούθηση των συνομιλιών. Έτσι οι ανακριτικές αρχές είχαν στη διάθεσή τους τόσο τη δομή, όσο και το πλήρες πρόγραμμα της εγκληματικής οργάνωσης. Την Παρασκευή, 27/1/2017 έλαβε χώρα στην EUROJUST κοινή συνάντηση των εμπλεκομένων χωρών (Ισπανία, Ελλάδα και ως παρατηρητές Γαλλία, Ιταλία, Πορτογαλία).
Στη Χάγη η ελληνική αποστολή απαρτιζόμενη από το Εθνικό μας μέλος στην EUROJUST, κ. Νικόλαο Ορνεράκη, την εισαγγελέα που χειριζόταν την υπόθεση, κ. Ελένη Μιχαλοπούλου και τον Προϊστάμενο της ΕΛΥΤ ΑΤΤΙΚΗΣ, κ. Πέτρο Μαλατέστα, ήρθε σε συμφωνία με την αντίστοιχη Ισπανική αντιπροσωπεία και συμφωνήθηκε να λάβει χώρα κοινή ταυτόχρονη επιχείρηση των Ελληνικών και Ισπανικών Αρχών με ορισθείσα ημέρα δράσης την Παρασκευή 3/2/2017. Για την ημέρα της κοινής επιχείρησης στην EUROJUST συστάθηκε κοινό Γραφείο της Ελληνικής και Ισπανικής Αντιπροσωπείας, στην οποία εκπρόσωπος της χώρας μας ήταν ο κ. Νικόλαος Ορνεράκης, Εισαγγελέας Πρωτοδικών, προκειμένου να επιτευχθεί ο συντονισμός των επιχειρήσεων στις δύο χώρες.
Η επίκουρος οικονομικός εισαγγελέας με βάση την ευρωπαϊκή και εθνική νομοθεσία διέταξε τη δημιουργία μικτού κλιμάκιο δράσης απαρτιζόμενο από δυνάμεις της ΕΛΥΤ ΑΤΤΙΚΗΣ, προϊσταμένης ειδικής αρχής, και της ΔΙΕΘΥΝΣΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗΣ ΑΣΤΥΝΟΜΙΑΣ, της οποίας η συνδρομή ήταν απαραίτητη για την ταυτόχρονη επιχείρηση στα πολλαπλά σημεία δράσης και έδωσε εντολή να ακολουθηθεί η αυτόφωρη διαδικασία, και συγκεκριμένα να λάβει χώρα κατεπείγουσα πραγματογνωμοσύνη για τη διαπίστωση του είδους του προς εξαγωγή χελιού, κατ’ οίκον έρευνες και συλλήψεις, και την 3/2/2017 έλαβε χώρα επιχείρηση. Στο Αεροδρόμιο Ελευθέριος Βενιζέλος, όπου κατασχέθηκε φορτίο με γυαλόχελα, που παραδόθηκε προς εξαγωγή από την εγκληματική οργάνωση.
Αμέσως μετά έλαβε χώρα κατ’ οίκον έρευνα στην αποθήκη, όπου συντηρούνταν ο υπόλοιπος πληθυσμός των γυαλόχελων, τα οποία η οργάνωση θα εξήγαγε τις αμέσως επόμενες μέρες. Στη συνέχεια έλαβαν χώρα κατ’ οίκον έρευνες σε περισσότερα σημεία εντός και εκτός Αττικής, με παράλληλες συλλήψεις των μελών της εγκληματικής οργάνωσης. Αφού εξασφαλίστηκε η σύλληψη των Ελλήνων μελών της εγκληματικής οργάνωσης, μέσω του συντονιστικού γραφείου της EUROJUST ξεκίνησε αλυσιδωτή επιχείρηση στην Ισπανία με συλλήψεις μελών της εγκληματικής οργάνωσης στην Ισπανία.
Οι συλληφθέντες οδηγήθηκαν στον Εισαγγελέα Πλημμελειοδικών Αθηνών, όπου τους ασκήθηκε δίωξη πέραν των άλλων για τα κακουργήματα της σύστασης και ένταξης σε εγκληματική οργάνωση, της παράβασης του νόμου για το περιβάλλον και διενεργείται κυρία ανάκριση. Στο Γραφείο του Εισαγγελέα Οικονομικού Εγκλήματος συνεχίζεται οι προκαταρκτική εξέταση για τα αδικήματα της φοροδιαφυγής και του ξεπλύματος βρώμικου χρήματος.
