Ο νέος χρόνος έκανε ποδαρικό και η Ιταλία προσπαθεί ακόμη να βρει έστω κάποια σημεία αναφοράς που θα τη βοηθήσουν να πορευτεί με σταθερό τρόπο, σε ένα εσωτερικό και διεθνές σκηνικό γεμάτο αβεβαιότητες.
Ολα δείχνουν ότι η νέα κυβέρνηση του Πάολο Τζεντιλόνι δεν θα είναι τόσο προσωρινή, όσο κάποιοι μπορεί να ελπίζουν. Τυπικά, το κύριο ζητούμενο είναι η αλλαγή του εκλογικού νόμου.
Ομως η Ιταλία θα είναι φέτος εκ περιτροπής πρόεδρος του G7 και η σημαντικότερη σύνοδος θα οργανωθεί στα τέλη Μαΐου στην Ταορμίνα της Σικελίας.
Κάτι που σημαίνει ότι ο Τζεντιλόνι δεν μπορεί να παρουσιαστεί ενώπιον των «ισχυρών του πλανήτη» με αποδυναμωμένη κυβέρνηση, διαλυμένο Κοινοβούλιο και την πολιτική αντιπαράθεση στο ζενίθ ενόψει των εκλογών.
Το αίνιγμα
Είναι πολύ πιθανό, λοιπόν, οι κάλπες να στηθούν τον Σεπτέμβριο, αν όχι τον Φλεβάρη του 2018, όταν λήγει κανονικά η πενταετής νομοθετική περίοδος.
Πολλά θα εξαρτηθούν, βέβαια, και από τη στάση που θα τηρήσει ο Ματέο Ρέντσι: είναι σαφές πως θέλει να προσπαθήσει να επιστρέψει όσο πιο γρήγορα γίνεται στην εξουσία, και ο ίδιος ο Τζεντιλόνι σχεδόν σε κάθε του δημόσια παρέμβαση αναφέρεται στο «σημαντικό έργο της κυβέρνησης του προκατόχου του και επικεφαλής του Δημοκρατικού Κόμματος».
Τα πράγματα, όμως, δεν είναι τόσο απλά. Ο Ρέντσι έκανε ελάχιστη αυτοκριτική σε ό,τι αφορά το αρνητικό αποτέλεσμα του συνταγματικού δημοψηφίσματος της 4ης Δεκεμβρίου.
Θέλει να ξεκινήσει περιοδεία σε όλη την Ιταλία, για να προβάλει, με τη γνωστή του «αισιοδοξία χωρίς σύνορα», το σχέδιό του για την οικονομική ανάκαμψη της χώρας.
Αλλά οι αριστεροί ψηφοφόροι (οι οποίοι είναι πολύ απογοητευμένοι από μέτρα όπως η ενίσχυση του δικαιώματος των εργοδοτών να απολύουν τους υπαλλήλους και η αποτυχημένη μεταρρύθμιση της δημόσιας παιδείας) είναι βέβαιο ότι δεν θα τον ακολουθήσουν.
Η δε εσωτερική μειοψηφία των Δημοκρατικών, η οποία έως τώρα αμφισβήτησε τη στρατηγική αυτή, δεν δείχνει έτοιμη να εκφράσει έναν ισχυρό υποψήφιο, ικανό να διεκδικήσει την ηγεσία του κόμματος, αλλά και την πρωθυπουργία. Το κλίμα στην ιταλική Κεντροαριστερά παραμένει ρευστό και γεμάτο αβεβαιότητες.
Μπέπε, τι κάνεις;
Σε ό,τι αφορά το κίνημα Πέντε Αστέρων του Μπέπε Γκρίλο, αποφάσισε να ξεκινήσει τη νέα χρονιά με μια σειρά από θεαματικές, λανθασμένες κινήσεις.
Ο ηθοποιός και ιδρυτής του Κινήματος πρότεινε τη δημιουργία μιας «λαϊκής επιτροπής κριτών», η οποία θα αποφασίζει αν οι ειδήσεις που μεταδίδονται από τα μέσα ενημέρωσης είναι αληθείς ή όχι.
Περιττό να πούμε ότι πολλοί αντέδρασαν με οργή και κάποιοι άλλοι -στην καλύτερη των περιπτώσεων- έμειναν άναυδοι, διότι πρόκειται για ιδέα που φέρνει αυτόματα στον νου μέτρα απολυταρχικών καθεστώτων.
Παράλληλα, ο Γκρίλο για πρωτοχρονιάτικο ρεβεγιόν πήγε με φίλους στην Κένυα, αλλά κάλεσε τους Ιταλούς να ξεπεράσουν τη δύσκολη αυτή φάση «επιστρέφοντας στη φτώχεια», στα απαραίτητα μόνον υλικά αγαθά, απορρίπτοντας οτιδήποτε περιττό. Μόνο που για να δίνεις τέτοιες «δυνατές» συμβουλές, πρέπει να λειτουργείς και ως πειστικό παράδειγμα.
Την ίδια ώρα, άλλαξε και ο δεοντολογικός κώδικας του Κινήματος: στο εξής, τα εκλεγμένα στελέχη του δεν θα πρέπει να παραιτούνται αυτομάτως, σε περίπτωση που λάβουν δικαστική κλήση σε απολογία. Θα πληροφορούν τον Γκρίλο και τους συνεργάτες του, οι οποίοι θα αποφασίζουν κατά περίπτωση.
Η παραίτηση παραμένει υποχρεωτική μόνον για καταδίκες που αφορούν δόλιες συμπεριφορές. Από τη μία, τα Πέντε Αστέρια συνεχίζουν να εκφράζουν αναμφισβήτητα την επιθυμία πολλών Ιταλών για μια πιο έντιμη πολιτική δράση.
Από την άλλη, όμως (έστω και αν είναι λάθος να παρομοιάζονται με δυνάμεις σαν και αυτήν της Λεπέν), αποδεικνύουν ότι, ενώ δεν διαθέτουν ένα συνολικό όραμα και σχέδιο, αρχίζουν να προσαρμόζονται σε γνωστούς κανόνες επιβίωσης του πολιτικού παιχνιδιού.
Οσο για τον Σίλβιο Μπερλουσκόνι, οι Ιταλοί προσπαθούν ακόμη να καταλάβουν αν θα συμμαχήσει και πάλι με την ξενοφοβική Λέγκα, αν θα αποσυρθεί από την πολιτική ή αν θα επιχειρήσει ξανά να ηγηθεί της Κεντροδεξιάς.
Μπορεί να έχει αποδυναμωθεί, αλλά ο «πρώην Καβαλιέρε» συνεχίζει να δίνει το «παρών» στην πολιτική σκηνή, αφήνοντας να εννοηθεί πως, αν χρειαστεί, μπορεί ακόμη και να στηρίξει την κυβέρνηση του Πάολο Τζεντιλόνι.
Η χρονιά άλλαξε, αλλά η αδιάκοπη προσπάθεια με στόχο τη δημιουργία εμφανών και υπόγειων συμμαχιών συνεχίζεται αδιάκοπα. Οι Ιταλοί, τουλάχιστον σε αυτό, μένουν πιστοί στις παραδόσεις τους…
