Ο Νίκος Χριστοδουλίδης τονίζει ότι η Κυπριακή Δημοκρατία δεν παραγνωρίζει τη σημασία του γεγονότος ότι η Τουρκία κάθεται στο ίδιο τραπέζι για να διαπραγματευτεί το θέμα των εγγυήσεων και της αποχώρησης των τουρκικών στρατευμάτων, όμως υπογραμμίζει ότι η ουσία βρίσκεται στις συγκεκριμένες προτάσεις που καταθέτει κάθε πλευρά και όχι στις δημόσιες δηλώσεις.
Ταυτόχρονα, χαρακτηρίζει αργόσχολο σχολιασμό τις φήμες περί διάστασης απόψεων με τον Ελληνα υπουργό Εξωτερικών, Νίκο Κοτζιά.
• Πολλοί θεωρούν τη σημερινή συγκυρία ευνοϊκή για την επίλυση του Κυπριακού, έτσι ώστε και η τωρινή προσπάθεια να μην προστεθεί στην αλυσίδα των «χαμένων ευκαιριών». Ποια είναι η δική σας εκτίμηση;
Λαμβάνοντας υπόψη πώς λειτουργεί το διεθνές σύστημα, η Τουρκία δεν θα προχωρήσει σε επίλυση του Κυπριακού γιατί θα αναγνωρίσει το παράνομο της κατοχής ή και την παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Κύπρο.
Η Τουρκία θα προχωρήσει σε μια τέτοια ενέργεια μόνο αν αναγνωρίσει τα οφέλη και για την ίδια μέσα από την επίλυση του Κυπριακού. Σήμερα, ενδεχομένως, όσο ποτέ άλλοτε, υπάρχουν εκείνα τα δεδομένα που μια ορθολογιστικά σκεπτόμενη Τουρκία μπορεί να αντιληφθεί τα πολλαπλά και για την ίδια οφέλη από την επίλυση του Κυπριακού. Υπό αυτή, λοιπόν, την έννοια, αντιλαμβάνεστε γιατί θεωρείται η παρούσα συγκυρία ευνοϊκή.
Τούτων λεχθέντων, είναι σημαντικό να επισημάνω, σε σχέση με τις τελευταίες εξελίξεις στη Γενεύη, ότι είχαμε για πρώτη φορά ανταλλαγή χαρτών, επί συγκεκριμένου πλαισίου, καθώς επίσης έναρξη της συζήτησης του κεφαλαίου της Ασφάλειας και των Εγγυήσεων με την Τουρκία, με την παρουσία μάλιστα της Ευρωπαϊκής Ενωσης, μέλος της οποίας είναι και θα συνεχίσει να είναι και μετά την επίλυση του Κυπριακού η Κυπριακή Δημοκρατία.
Την ίδια στιγμή είναι φυσικά αναγκαίο να σημειώσω ότι συνεχίζουν να υφίστανται σημαντικές διαφωνίες και διαφορετικές προσεγγίσεις σε αριθμό ουσιαστικών θεμάτων. Εκείνο που ευελπιστούμε, εκείνο για το οποίο εργαζόμαστε είναι μέσα από τον διάλογο που συνεχίζεται να υπάρξει τέτοια πρόοδος που θα μας επιτρέψει να αισιοδοξούμε για ένα θετικό αποτέλεσμα.
• Θεωρείτε ότι έχει αλλάξει κάτι στις θέσεις της Τουρκίας (εγγυήσεις, στρατεύματα κ.λπ.), έτσι όπως εκφράστηκαν από τον Ταγίπ Ερντογάν, ώστε να υπάρχει αισιοδοξία για συμφωνία;
Οπως έχω προαναφέρει, η παρουσία της Τουρκίας στο ίδιο τραπέζι με τη Κυπριακή Δημοκρατία, με στόχο τη διαπραγμάτευση του θέματος των εγγυήσεων και της αποχώρησης των τουρκικών στρατευμάτων, συνιστά σημαντική εξέλιξη που δεν μπορούμε να παραγνωρίσουμε.
Οσον αφορά τις πρόσφατες δηλώσεις του Τούρκου προέδρου, να επισημάνω, κατ’ αρχάς, ότι αυτές δεν συνάδουν με τον χάρτη που κατατέθηκε στη Γενεύη από την τουρκική πλευρά και γενικότερα θεωρώ ότι αυτό που έχει περισσότερη σημασία είναι το τι κατατίθεται στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων και λιγότερο το τι λέγεται δημοσίως. Το τελευταίο διάστημα γίνονται πολλές και συνεχείς δηλώσεις, σχεδόν καθημερινά. Ακούμε διάφορα από τον κ. Ερντογάν, τον κ. Ακιντζί, τον κ. Τσαβούσογλου.
Σίγουρα οι δηλώσεις έχουν τον δικό τους συμβολισμό, μπορούν να βοηθήσουν ή και να δημιουργήσουν προβλήματα στον διάλογο. Από εκεί και πέρα όμως, δεν είναι οι δηλώσεις που θα καθορίσουν το αποτέλεσμα. Πλέον είμαστε στο ίδιο τραπέζι με την Τουρκία για να συζητήσουμε το κεφάλαιο της Ασφάλειας και των Εγγυήσεων, και τα αποτελέσματα αυτής της συζήτησης είναι που θα κρίνουν εν πολλοίς το πώς θα προχωρήσει η όλη διαδικασία.
• Ποια είναι η σημασία της συμμετοχής της Ε.Ε για πρώτη φορά στις συνομιλίες;
Οπως αντιλαμβάνεστε και από τις προηγούμενες απαντήσεις μου, η σημασία της συμμετοχής της Ε.Ε. στις συζητήσεις στη Γενεύη, μάλιστα από τον πρόεδρο της Επιτροπής κ. Γιούνκερ, είναι τεράστιας συμβολικής και ουσιαστικής σημασίας.
Ξέρετε, η σημαντική προσπάθεια της Κυπριακής Δημοκρατίας να ενταχθεί στην Ε.Ε. αλλά και η καθολική στήριξη της πολυετούς και επίπονης αυτής προσπάθειας, από όλες ανεξαιρέτως τις πολιτικές δυνάμεις της Κύπρου, δεν έγινε για οικονομικούς λόγους, όπως, ενδεχομένως, συνέβη με άλλες χώρες. Εγινε για καθαρά πολιτικούς λόγους.
Μπήκαμε σε μια κοπιαστική και δύσκολη προσπάθεια, ώστε μέσω της ένταξης στην Ε.Ε. να ισχυροποιήσουμε την Κυπριακή Δημοκρατία και την πολιτική μας θέση, προκειμένου να διεκδικήσουμε τον στόχο μας για επίλυση του Κυπριακού.
Μέσα από την ένταξή μας στην Ε.Ε., πετύχαμε σταδιακά να μετατρέψουμε το Κυπριακό σε ευρωπαϊκό πρόβλημα και να δώσουμε ρόλο και λόγο στην Ευρώπη στις συνομιλίες για επίλυσή του. Στη Γενεύη, την περασμένη βδομάδα, με τη συμμετοχή της Ε.Ε. στη Διάσκεψη για την Κύπρο γίναμε, αν θέλετε, μάρτυρες της επιβεβαίωσης και της δικαίωσης αυτής της τεράστιας πολιτικής στόχευσης, την οποία έχουμε πετύχει χάρη στη στενή και αδελφική συνεργασία με την Ελλάδα. Εξάλλου στην Κύπρο ποτέ δεν ξεχνάμε ότι η ένταξη της Κυπριακής Δημοκρατίας στην Ε.Ε. το 2004 δεν θα μπορούσε να επιτευχθεί χωρίς τη στήριξη της ελληνικής κυβέρνησης και της Βουλής των Ελλήνων.
• Σε πρόσφατη συνέντευξή του στην «Εφημερίδα των Συντακτών» ο τέως πρόεδρος της Κύπρου, Δημήτρης Χριστόφιας, αναφερόμενος στον αλυτρωτισμό, δήλωσε ότι «ο κυπριακός λαός τα τελευταία εβδομήντα χρόνια τρέφεται με αυταπάτες και συντηρεί φρούδες ελπίδες και άπιαστα όνειρα». Πόσο συμφωνείτε μ’ αυτή την εκτίμηση;
Θα μπορούσε κάποιος να υποστηρίξει την ορθότητα της εν λόγω εκτίμησης για πολύ συγκεκριμένες περιόδους και για συγκεκριμένη μερίδα του κυπριακού λαού, αλλά δεν ασπάζομαι και δεν συμφωνώ με την εν λόγω αναφορά ως γενικό συμπέρασμα. Πάντως, σήμερα, έχοντας πλήρη γνώση της φιλοσοφίας και της πολιτικής της κυβέρνησης, θέλω να σας διαβεβαιώσω πως δεν τρέφουμε φρούδες ελπίδες και αυταπάτες, ούτε ονειρευόμαστε το άπιαστο.
Με απόλυτο ρεαλισμό αλλά και με σοβαρότητα και υπευθυνότητα διεκδικούμε μια λύση μέσω της οποίας αφενός θα τερματίσουμε την κατοχή, θα επανενώσουμε την πατρίδα μας και αφετέρου θα διασώσουμε τον Κυπριακό Ελληνισμό από τον αφανισμό, αποτρέποντας τον εκτουρκισμό του κατεχόμενου σήμερα μέρους της πατρίδας μας.
• Παρότι διαψεύδονται, φήμες θέλουν να υπάρχει δυσαρέσκεια στην Κύπρο για τον Ελληνα υπουργό Εξωτερικών Νίκο Κοτζιά και τη γενικότερη στάση του στις διαπραγματεύσεις, ενώ τη Δευτέρα ο εκπρόσωπος του γ.γ. του ΟΗΕ προέβη σε ανάλογη διάψευση για δυσαρέσκεια του Αντόνιο Γκουτιέρες. Ποια είναι τελικά η αλήθεια;
Να μου επιτρέψετε να μην εισέλθω σε έναν αργόσχολο σχολιασμό που ως συνήθως πρόκειται για κακόβουλο ή ανυπόστατο, σε συνθήκες, μάλιστα, τόσο σημαντικές όπως είναι οι σημερινές για το εθνικό μας πρόβλημα. Ουδεμία απολύτως διάσταση απόψεων υπάρχει αλλά, αντίθετα, είμαστε σε απόλυτη και εναρμονισμένη πορεία με την ελληνική κυβέρνηση. Είμαστε σε συνεχή διάλογο και με τον Ελληνα πρωθυπουργό και με τον υπουργό Εξωτερικών.
