«Θα είμαστε στην Κύπρο για πάντα»

Tην ώρα που ο πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας, Νίκος Αναστασιάδης, έδινε χθες το πρωί συνέντευξη Τύπου στη Γενεύη, επισημαίνοντας ότι «έχει γίνει περαιτέρω πρόοδος, χωρίς να σημαίνει ότι τα όσα έγιναν μέχρι σήμερα ανταποκρίνονται στις προσδοκίες μας», ο απών από τη Διάσκεψη, πρόεδρος της Τουρκίας, Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, έκανε επίδειξη αδιαλλαξίας, με δηλώσεις του έξω από τζαμί, στο Σκούταρι, της Κωνσταντινούπολης, μετά την προσευχή της Παρασκευής:

«Εχουμε πει ξεκάθαρα στην Κύπρο και την Ελλάδα ότι δεν θα πρέπει να περιμένουν μια λύση (του Κυπριακού) χωρίς την Τουρκία ως εγγυήτρια δύναμη. Θα είμαστε εκεί για πάντα». «Η “Βόρεια Κύπρος” καταβάλλει μεγάλη προσπάθεια. Προσεγγίζει με ειλικρίνεια. Η “Νότια Κύπρος” και η εγγυήτρια Ελλάδα έχουν άλλες προσδοκίες. Δεν τίθεται θέμα απόσυρσης των τουρκικών στρατευμάτων».

Ο πρόεδρος Ερντογάν έκανε και δηλώσεις -ως μη όφειλε- σχετικά με το εδαφικό, που αποτελεί αντικείμενο διαπραγμάτευσης μεταξύ των δύο κοινοτήτων, επιβεβαιώνοντας πως στο τραπέζι της διαπραγμάτευσης στη Γενεύη ο ηγέτης των Τουρκοκυπρίων, Μουσταφά Ακιντζί, δεν είναι εξουσιοδοτημένος να κάνει πραγματική διαπραγμάτευση με γνώμονα τα συμφέροντα της τουρκοκυπριακής κοινότητας και ακολουθεί τις επιταγές της Αγκυρας.

Αναφέρθηκε στους χάρτες που κατέθεσαν οι Ελληνοκύπριοι και κατονόμασε κατεχόμενα χωριά τα οποία δεν είναι αποδεκτό από τον ίδιο να επιστραφούν, ενώ για τα Βαρώσια υποστήριξε πως για να επιστραφούν, θα κρατήσουν οι Τουρκοκύπριοι τη Μόρφου και τα Κόκκινα.

Το… αποκορύφωμα

Καταλήγοντας, ο Ταγίπ Ερντογάν, σε μια επίδειξη λαϊκισμού και διαστρέβλωσης της πραγματικότητας, ισχυρίστηκε πως «έχουμε πει ότι η πλευρά που θα το βάλει στα πόδια θα είναι η ελληνική. Αυτό συνέβη» (στη Γενεύη).

Απαντώντας σε ερώτηση δημοσιογράφου, ο Ελληνας υπουργός Εξωτερικών Νίκος Κοτζιάς τόνισε από τη Γενεύη πως «την Παρασκευή, η τουρκική αντιπροσωπεία εγκατέλειψε τη Γενεύη λέγοντας ότι είχε και άλλα σημαντικότερα πράγματα να κάνει, όπως να ασχοληθεί με το Συριακό και τη συνταγματική μεταρρύθμιση, και ότι επιθυμούσε να γίνει μια μη οργανωμένη συζήτηση μεταξύ εμπειρογνωμόνων. Στα πόδια το έβαλαν αυτοί που έφυγαν. Εμείς είμαστε ακόμη εδώ».

Σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, το τέλος των συνομιλιών της Διάσκεψης της Γενεύης επήλθε όταν η τουρκική αλλά και η βρετανική πλευρά ζήτησαν να συνεδριάσουν αμέσως οι εμπειρογνώμονες, χωρίς προηγουμένως να έχει ολοκληρωθεί η πολιτική συζήτηση και χωρίς να υπάρχει προετοιμασία.

Ο Νίκος Κοτζιάς πρότεινε να συζητηθούν οι θέσεις που είχαν κατατεθεί για την άρση του αδιεξόδου στα ζητήματα εγγυήσεων και ασφάλειας, τα μόνα που ήταν στο τραπέζι της Διάσκεψης.

Η κυπριακή πλευρά είχε προτείνει για το θέμα της ασφάλειας την εμπλοκή της Ε.Ε., ενώ για τις εγγυήσεις η Ελλάδα πρότεινε να αρθούν και να συνυπογραφεί ένα σύμφωνο φιλίας μεταξύ Ελλάδας, Τουρκίας και Κύπρου. Ηταν και οι μόνες θετικές προτάσεις που υπήρξαν. Η τουρκική πλευρά είχε ως θέση μόνο την άρνηση και δεν κατέθεσε καμία πρόταση.

Οταν ο γ.γ. του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες ρώτησε τον κ. Τσαβούσογλου αν συμφωνεί να συζητηθούν τα πολιτικά θέματα, δηλαδή οι προτάσεις Ελλάδας και Κύπρου, ο Τούρκος υπουργός αρνήθηκε και αναχώρησε εσπευσμένα από τη Γενεύη, προφασιζόμενος τις εξελίξεις στο Συριακό.

Με τη στάση της η Αγκυρα έδειξε πως δεν διαπραγματεύεται και θέλει να υπονομεύσει τη διαδικασία, εκτός κι αν γίνουν δεκτές όλες οι διεκδικήσεις της.

Αργότερα, από την Τουρκία, ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών δήλωσε πως η χώρα του είναι αντίθετη στην ιδέα να διαδραματίσει η Ε.Ε. εγγυητικό ρόλο στην επανένωση της Κύπρου και πως η πρόταση αυτή «ακούγεται σαν παραμύθι».

«Μάχη για δίκαιη λύση»

Από τη Γενεύη, ο Νίκος Κοτζιάς τόνισε πως «βρισκόμαστε σε μια συνεχή διαπραγμάτευση και μάχη για μια δίκαιη λύση του Κυπριακού. Δίκαιη λύση του Κυπριακού σημαίνει, πριν απ’ όλα, απάλειψη των αιτιών που το προκάλεσαν, δηλαδή την κατοχή και την παρουσία κατοχικών στρατευμάτων και την ύπαρξη του συστήματος εγγυήσεων που παραβιάστηκε κατάφωρα. Συμφωνήσαμε να συνεχιστεί με τη μορφή συνομιλιών μεταξύ ειδικών.

»Η διαπραγμάτευση θα συγκληθεί εκ νέου την άλλη εβδομάδα και, όταν θα ωριμάσουν οι συνθήκες, θα λάβει τη μορφή διυπουργικής με τη συμμετοχή και άλλων εκπροσώπων».

Ο κ. Κοτζιάς επισήμανε ότι «αποτρέψαμε μια μεθοδευμένη αποτυχία της Διάσκεψης» και, στη συνέχεια, δέχτηκε την εγκάρδια επίσκεψη του προέδρου Αναστασιάδη, ο οποίος τον ευχαρίστησε προσωπικά για τη στήριξη και τη συνεργασία.