Πισωγύρισμα χαρακτήρισε ο ειδικός σύμβουλος του γενικού γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών, Έσπεν Μπαρθ Άιντα, το αποτέλεσμα της δεύτερης φάσης των διαπραγματεύσεων για το εδαφικό στο Μον Πελεράν, αποδίδοντάς το στο γεγονός ότι δεν κατέστη εφικτό να επιτευχθούν όλα όσα αναμένονταν.
Εξερχόμενος του Προεδρικού Μεγάρου, όπου έγινε δεκτός από τον Νίκο Αναστασιάδη, ο αξιωματούχος των Ηνωμένων Εθνών είπε ότι δεν επιτεύχθηκαν συγκλίσεις σε ένα συγκεκριμένο θέμα επί της αρχής. Αυτό, πρόσθεσε, είχε γίνει και σε άλλα κεφάλαια προηγουμένως, όμως επειδή το αποτέλεσμα αυτό σημειώθηκε στο Μον Πελεράν, όπου οι προσδοκίες ήταν ψηλές, υπήρξε οπισθοδρόμηση στις συνομιλίες.
Σύμφωνα με τον κ. Άιντα, επί της αρχής δεν υπάρχουν αγεφύρωτα θέματα. Για την παραπέρα πορεία της διαπραγματευτικής διαδικασίας, ο Νορβηγός διπλωμάτης ανέφερε ότι θα ακούσει τις απόψεις των δύο ηγετών, στο χέρι των οποίων είναι να αποφασίσουν ποιο είναι το κατάλληλο βήμα τώρα.
Πρόσθεσε ότι τα Ηνωμένα Έθνη προσπαθούν να βρουν τρόπους για επανοικοδόμηση της δυναμικής που υπήρχε, τονίζοντας ότι η απόφαση πρέπει να ληφθεί από τους δύο ηγέτες. Τα Ηνωμένα Έθνη, πρόσθεσε, προσπαθούν απλώς να τους διευκολύνουν σε αυτό.
Δεν υπάρχει αδιέξοδο, αναζητούμε τον συμβιβασμό
Μετά τη συνάντηση μιάμισης ώρας με τον Τουρκοκύπριο ηγέτη, Μουσταφά Ακιντζί, ο κ. Άιντα δήλωσε δεν πιστεύει ότι θα είναι εύκολο πράγμα η επανέναρξη των συνομιλιών αλλά δήλωσε το εξής:
Εμείς από την πλευρά μας θα κάνουμε ό,τι καλύτερο υπό τη μορφή μιας διπλωματίας εκ του σύνεγγυς και να προσπαθήσουμε να βοηθήσουμε στην ανάπτυξη ιδεών. Αλλά στο τέλος της ημέρας, εξαρτάται από τους ηγέτες να πάρουν την απόφαση να επιστρέψουν στο τραπέζι και να ενορχηστρώσουν τις επόμενες εβδομάδες, ώστε να μην χάσουμε το μομέντουμ.
Αυτό, είπε ο κ. Άιντα, συζητούν τώρα και πρόσθεσε ότι είχε πολύ καλές και ειλικρινείς συζητήσεις για τις προκλήσεις που τώρα αντιμετωπίζουν.
«Δεν μπορώ να πω κάτι περισσότερο, αυτή η εργασία θα συνεχιστεί και τις επόμενες ημέρες. Αισθάνομαι ισχυρή δέσμευση και από τις δύο πλευρές για να βρεθεί ο τρόπος να ξεπεραστεί αυτό, αλλά δεν μπορούμε βεβαίως να προσποιούμαστε ότι αυτό που έγινε στο Μον Πελεράν 2 δεν συνέβη», ανέφερε.
«Μια μεγαλύτερη εικόνα που πρέπει να συμφωνηθεί».
Ερωτηθείς εάν υπάρχει ημερομηνία για συνάντηση των ηγετών, ο Έσπεν Μπαρθ Άιντα ανέφερε ότι δεν έχει ακόμη συμφωνηθεί ημερομηνία. Είχαν συζητηθεί κάποιες πιθανές ημερομηνίες όταν ήταν στο Μον Πελεράν πρόσθεσε λέγοντας ότι δεν μπορεί να πει περισσότερα και πως «τώρα είναι μια μεγαλύτερη εικόνα που πρέπει να συμφωνηθεί».
Στην ερώτηση ποιο είναι το μεγαλύτερο εμπόδιο για να συνεχιστεί η διαδικασία, ο κ. Άιντα απάντησε ότι όλοι όσοι εμπλέκονται σε αυτή τη διαδικασία, περιλαμβανομένων των ηγετών, βλέπουν το περίγραμμα, πως θα είναι μια τελική διευθέτηση ευρύτερα.
Αυτό, πρόσθεσε, είναι η αλήθεια εδώ και αρκετό καιρό, αλλά υπάρχουν τεχνικές διαφορές στο πώς θα προχωρήσει μπροστά, τις οποίες ο ίδιος κατανοεί αλλά θα πρέπει σε κάποιο στάδιο θα πρέπει να τύχουν συμβιβασμού.
Το τελευταίο μίλι είναι το δυσκολότερο
Όταν λοιπόν αναζητείς μια απάντηση σε αυτό δεν θα βρεις απαραίτητα και μια απάντηση σε ένα συγκεκριμένο ουσιώδες θέμα, όπως είπε λέγοντας ότι «είναι ένα θέμα το πώς θα οργανώσεις το τελευταίο μίλι». Ο ίδιος, συνέχισε, είπε πολλές φορές και πριν το Μον Πελεράν ότι αυτό το τελευταίο μίλι είναι πάντοτε το δυσκολότερο σε μια διαδικασία ειρήνευσης.
«Οπότε αν είναι παρήγορο, μπορώ να σας πω ότι σχεδόν πριν από κάθε επιτυχία στις ειρηνευτικές συνομιλίες προηγείται μια κρίση». Εδώ και 19 μήνες, είπε, δεν υπήρξε καμιά πραγματική κρίση, υπήρξαν μικρές διαμάχες, αλλά όχι ένα πραγματικό αδιέξοδο. «Ούτε αυτό είναι ένα αδιέξοδο». Είναι πιθανόν ένα σημαντικό πισωγύρισμα και οι ηγέτες το γνωρίζουν αυτό, πρόσθεσε.
Σε ερώτηση εάν θεωρεί πως μπορεί να κατορθώσει να χαράξει ένα χάρτη πορείας και η διαδικασία να μπει σε τροχιά, ο ειδικός σύμβουλος του ΓΓ είπε ότι οι δύο ηγέτες έχουν εκφράσει την επιθυμία τους να εμπλακούν σε αυτή τη συζήτηση μέσω του ιδίου αυτή τη στιγμή.
Φιλοδοξία του, ανέφερε, είναι να μπει η διαδικασία σε τροχιά αλλά στο τέλος της ημέρας, είναι σημαντικό για το ρόλο του να διευκολύνει μέσω των ΗΕ (τη διαδικασία) «να θυμόμαστε ότι εμείς δεν μπορούμε ποτέ να θέλουμε κάτι περισσότερο από αυτούς.
»Στο τέλος της ημέρας, είναι μια διαδικασία που ηγείται από τους ηγέτες. Είμαι πολύ πιστός στην αρχή ότι είναι μια κυπριακής ιδιοκτησίας διαδικασία, που ηγείται από τους ηγέτες εδώ στην Κύπρο. Ετσι, είναι αυτοί που πρέπει να αποφασίσουν. Πιστεύω ότι θα το πράξουν. Αλλά από αυτούς εξαρτάται».
Το «κώλυμα Κοτζιά»
Κληθείς να πει εάν ξεπεράστηκε «το κώλυμα που υπήρξε με την στάση του Έλληνα ΥΠΕΞ», ο κ. Άιντα απάντησε ότι σχεδόν κάθε μέρα ή τουλάχιστον δύο φορές την εβδομάδα επικοινωνεί ο ίδιος με όλους τους ενδιαφερόμενους παίκτες, περιλαμβανομένων των εγγυητριών δυνάμεων.
«Αίσθηση μου είναι ότι κανείς τους δεν είναι ευτυχισμένος με την παρούσα κατάσταση. Ανησυχούν αρκετά». Θα εργαστούν, πρόσθεσε, σκληρά «για να βεβαιωθούμε ότι όλοι είναι ευθυγραμμισμένοι στην προετοιμασία για το τελευταίο μίλι».
Ερωτηθείς για το αν το εδαφικό θα κλείσει πριν το επόμενο στάδιο της διαδικασίας και πώς θα κλείσει αυτό το κεφάλαιο, ο κ. Άιντα είπε ότι αυτό είναι ένα από τα θέματα που συζητούν τώρα, «το τί θα κάνουμε πότε. Δεν υπάρχει κατάληξη, γι` αυτό δεν μπορώ να πω κάτι».
Ερωτηθείς εάν κομίζει κάποιο μήνυμα του κ. Ακιντζί στον κ. Αναστασιάδη απάντησε ότι εάν υπήρχε ένα τέτοιο μήνυμα «θα το έδινα στο σωστό παραλήπτη». Στην ερώτηση ποιο θα πρέπει να είναι το επόμενο στάδιο για τα ΗΕ τώρα, ο Νορβηγός διπλωμάτης είπε ότι δεν υπάρχουν βήματα των ΗΕ και επανέλαβε ότι είναι μια διαδικασία που ηγούνται οι ηγέτες και τα ΗΕ τους βοηθούν όσο περισσότερο μπορούν.
Γι’ αυτό, κατέληξε, θα συνεχίσει να μιλά με τους ηγέτες για να δει πώς μπορούμε να πάμε μπροστά από την κατάσταση στην οποία βρισκόμαστε τώρα.

Στόχος η ημερομηνία πολυμερούς διάσκεψης
Από την πλευρά του ο Νίκος Αναστασιάδης εξέφρασε την ετοιμότητά του για συνέχιση του διαλόγου από εκεί που σταμάτησε.
Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος Νίκος Χριστοδουλίδης σημείωσε ότι ο πρόεδρος της Δημοκρατίας επανέλαβε στον αξιωματούχο των Ηνωμένων Εθνών τη θέση ότι θα πρέπει να υπάρξει συμφωνία επί των κριτηρίων του εδαφικού, ακολούθως να υπάρξει αποτύπωση της συμφωνίας σε χάρτη και στη συνέχεια να δοθεί ημερομηνία πραγματοποίησης πολυμερούς διάσκεψης.
Ο ίδιος δήλωσε ότι η ελληνοκυπριακή πλευρά είναι έτοιμη να συμμετάσχει σε πολυμερή διάσκεψη, αφού προηγηθούν η συνέχιση της ουσιαστικής συζήτησης επί των κριτηρίων του εδαφικού και η αποτύπωσή τους σε χάρτη.
Μιλώντας το πρωί στο ΡΙΚ, ο κ. Χριστοδουλίδης ξεκαθάρισε ότι στόχος είναι, όταν οριστεί η ημερομηνία σύγκλησης πολυμερούς, να υπάρχει η απαραίτητη πρόοδος ώστε να καταλήξει σε θετικό αποτέλεσμα.
Χαιρέτισε παράλληλα τη θετική ανταπόκριση της Τουρκίας στην πραγματοποίηση προπαρασκευαστικής συνάντησης με την Ελλάδα για το θέμα της ασφάλειας και των εγγυήσεων και αναμένεται να καθοριστεί ημερομηνία· εξέλιξη -όπως είπε- που θα είναι υποβοηθητική στη διαδικασία.
Αναφορικά με την αποχώρηση των τουρκικών στρατευμάτων με τη λύση, ο εκπρόσωπος επανέλαβε την ξεκάθαρη θέση του προέδρου Αναστασιάδη ότι δεν μπορεί να υπάρξει παραμονή ξένου στρατού. Πρόσθεσε ότι δεν μπορούν να αποχωρήσουν 40 και πλέον χιλιάδες στρατεύματα και ο εξοπλισμός τους μέσα σε μία ημέρα, τονίζοντας ότι με την πρόταση του προέδρου της Δημοκρατίας το μεγαλύτερο τμήμα του θα αποχωρήσει κατά την πρώτη ημέρα της λύσης.
Ο αξιωματούχος των Ηνωμένων Εθνών μετέβη και στα κατεχόμενα για συνάντηση με τον Μουσταφά Ακιντζί.
Να συνεχιστούν οι διαπραγματεύσεις, λέει ο Ρώσος πρέσβης
Την ανάγκη εξεύρεσης βιώσιμης λύσης στο Κυπριακό τόνισε ο πρέσβης της Ρωσίας στην Κύπρο, Στανισλάβ Οσάτσι. Σε δηλώσεις ύστερα από συνάντηση στη ρωσική πρεσβεία με τον πρόεδρο της ΕΔΕΚ Μαρίνο Σιζόπουλο, ο κ. Οσάτσι σημείωσε πως παρά το ότι αυτή την στιγμή η κατάσταση δεν είναι εύκολη, οι διαπραγματεύσεις πρέπει να συνεχιστούν.
Η λύση, είπε, πρέπει να εξευρεθεί από τους ίδιους τους Κυπρίους, προσθέτοντας ότι χρειάζονται περαιτέρω προσπάθειες προς αυτή την κατεύθυνση.
Ο Ρώσος πρέσβης τόνισε ότι σε μια διεθνή διάσκεψη πρέπει να συμμετάσχουν και τα μόνιμα μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας. Σημείωσε ταυτόχρονα ότι η Γαλλία και άλλες χώρες είναι υπέρ της πραγματοποίησης διεθνούς διάσκεψης, υποδεικνύοντας ότι η συμμετοχή των μονίμων μελών του Συμβουλίου Ασφαλείας θα είναι προς το συμφέρον των Κυπρίων.
