Δεκάδες ανώτεροι και ανώτατοι Τούρκοι αξιωματικοί που υπηρετούσαν μέχρι το καλοκαίρι στο αρχηγείο του ΝΑΤΟ στις Βρυξέλλες και στο στρατηγικό αρχηγείο SHAPE στην πόλη Mons είοναι μεταξύ των περισσοτέρων των 125.000 Τούρκων που κατηγορούνται από τον Ταγίπ Ερντογάν ότι βοήθησαν να οργανωθεί το αποτυχημένο πραξικόπημα εναντίον του τον Ιούλιο.
Ο Ερντογάν τους αποκαλεί «στρατιώτες-τρομοκράτες» και ορισμένοι από αυτούς δέχθηκαν να μιλήσουν στην DW.
Αυτό που ζητούν να μάθουν- αναφέρεται στο ρεπορτάζ- είναι εάν κάποιος από τους ξένους αξιωματούχους θα ρωτήσει τον υπουργό Εξωτερικών Μεβλούτ Τσαβούσογλου για το τι θα γίνει με αυτούς.
Πρόκειται κυρίως για στρατιωτικούς που έχουν σπουδάσει σε δυτικές σχολές και πανεπιστήμια, ορισμένοι έχουν διδακτορικό και master από Αμερικανικά Ιδρύματα και οργανισμούς και έχουν συμμετάσχει σε πολλές ασκήσεις του ΝΑΤΟ.
Ολοι υποστηρίζουν ότι δεν είχαν καμία σχέση με το πραξικόπημα, ότι το αποκήρυξαν αμέσως και συνεχίσουν να εργάζονται ως πιστοί στρατιωτικοί εκπρόσωποι της Τουρκικής κυβέρνησης.
Παρόλα αυτά όλων τα ονόματα εμφανίζονται σχεδόν σε όλες τις λίστες των υπόπτων που κυκλοφορεί η Αγκυρα στις αποστολές της Τουρκίας στο εξωτερικό , συνήθως τις Παρασκευές το βράδυ.
Στις επιστολές που συνοδεύουν αυτές τις λίστες, τους δίνονται οδηγίες να επιστρέψουν τις διαπιστεύσεις τους και τα διπλωματικά τους διαβατήρια, ενημερώνονται ότι στο εξής δικαιούνται μόνο ενός εγγράφου που πιστοποιεί την ταυτότητα τους και αυτό θα ισχύει μέχρι να φθάσουν στην Αγκυρα.
Σχεδόν όλοι διατάχθηκαν να επιστρέψουν εντός τριών ημερών από την ημέρα γνωστοποίησης της ειδοποίησης.
Δεν τους απαγγέλλονται κατηγορίες, απλώς αναφέρονται τα ονόματα τους, ο βαθμός τους και που υπηρετούν, μαζί με την πληροφορία ότι τίθενται σε διαθεσιμότητα ή αποπέμπονται από το στράτευμα.
Στην αρχή, είπε ένας από αυτούς τους αξιωματικούς στην DW, και αυτός και άλλοι σκόπευαν να υπακούσουν.
«Η πρώτη μας αντίδραση ήταν να γυρίσουμε και να υπερασπιστούμε τους εαυτούς μας, αφού είμαστε αθώοι οποιασδήποτε αντικυβερνητικής δραστηριότητας. Αποχαιρετήσαμε τους συναδέλφους μας στο ΝΑΤΟ» είπε πιστεύοντας ότι μετά από τόσα πολλά χρόνια καθαρής καριέρας στον στρατό θα πάνε να «καθαρίσουν» το όνομα τους και να επιστρέψουν στη συνέχεια στις θέσεις τους στο ΝΑΤΟ.
«Μετά ακούσαμε ότι 17 από τους συναδέλφους μας που επέστρεψαν, είχαν συλληφθεί. Ετσι σκεφτήκαμε ότι θα ήταν καλύτερα να περιμένουμε», είπε.
Προειδοποιήσεις
Ενας αξιωματικός με έδρα στις Βρυξέλλες, το όνομα του οποίου δεν βρισκόταν στις περίφημες λίστες, κλήθηκε να επιστρέψει στην Αγκυρα για να μετάσχει σε μια συνεδρίαση.
Φοβούμενος ότι εάν αρνηθεί θα φανεί ύποπτος, πήγε. Αυτό έγινε πριν από έξι εβδομάδες, γράφει η Deutsche Welle.
Από τότε η σύζυγός του δεν τον έχει δει ούτε έχει μιλήσει μαζί του.
Μιλώντας στην DW ενώ τα παιδιά της έπαιζαν εκεί κοντά, εξήγησε πώς προσπάθησε εναγωνίως να μάθει κάτι από τον εκπρόσωπο της Τουρκίας στο ΝΑΤΟ αλλά δεν μπορούσε να τον βρει στο τηλέφωνο.
Τελικώς έμαθε τι έγινε από την σύζυγο κάποιου άλλου που είδε να τον συλλαμβάνουν, μετά τη συνάντηση που έγινε σε κυβερνητικά γραφεία στην Αγκυρα.
Μέχρι σήμερα ωστόσο δεν έχει δοθεί επίσημη εξήγηση.
Ο μισθός του συζύγου της σταμάτησε και δεν έχει άλλο τρόπο να συντηρήσει τα τρία παιδιά της στο Βέλγιο για μεγάλο χρονικό διάστημα.
Ο πεθερός της κατάφερε κάποια στιγμή να δει το παιδί του στην φυλακή της Τουρκίας και το μήνυμα που έστειλε ο αξιωματικός στη γυναίκα του ήταν: μείνε στο Βέλγιο.
Αλλά ακόμα κι έτσι υπάρχουν κίνδυνοι. Οι αξιωματικοί λένε ότι ο Ταγίπ Ερντογάν απείλησε όσους δεν υπακούσουν την εντολή να επιστρέψουν στην Τουρκία, ότι θα κυνηγηθούν.
Οι περισσότεροι δεν έχουν πληρωθεί τους μισθούς τους από τον Σεπτέμβριο και ζουν από τις οικονομίες τους, πουλώντας περιουσιακά τους στοιχεία.
Εχουν μετακομίσει σε μικρότερα διαμερίσματα σε μια προσπάθεια να ξεφύγουν από τα «μάτια» και τα «αυτιά» της Αγκυρας, ενώ ορισμένοι έχουν ζητήσει πολιτικό άσυλο στο Βέλγιο και άλλοι στη βάση Ramstein της Γερμανίας.
Ενας αξιωματικός έγραψε γράμμα στους συναδέλφους του στο ΝΑΤΟ και το μοιράστηκε με την DW:
«Οπως και οι άλλοι Τούρκοι συνάδελφοι μου, η απόλυση μου δεν σημαίνει μόνο ότι χάνω την δουλειά μου. Εχω χάσει σχεδόν όλες τις στρατιωτικές μου ταυτότητες, το διαβατήριο, τα κοινωνικά μου δικαιώματα, το δικαίωμα στην περίθαλψη και την συνταξιοδότηση κλπ Και το πιο θλιβερό είναι ότι έχω απομείνει χωρίς παρελθόν και δυστυχώς χωρίς κανένα μέλλον. Αλλά τώρα πιστεύω ότι εμείς- ο Τουρκικός λαός- έχουμε ήδη χάσει τις αξίες του σεβασμού στην ανθρώπινη αξιοπρέπεια, την ελευθερία, την δημοκρατία, την ισότητα, το κράτος δικαίου και τον σεβασμό στα ανθρώπινα δικαιώματα. Οι προσωπικές μου απώλειες δεν είναι τίποτα σε σχέση με τις απώλειες της χώρας μου».
Το μετέωρο βήμα του ΝΑΤΟ
Είναι φανερό ότι για την Συμμαχία, η Τουρκία είναι αρκετά πολύτιμο μέλος για να ταράξει τα νερά. Ο Γενικός Γραμματέας του ΝΑΤΟ, Γιενς Στόλτενμπεργκ , που έχει πολλές φορές ερωτηθεί για την κατάσταση, λέει μόνο ότι αυτές οι ανησυχίες έχουν «τεθεί» στην Τουρκική κυβέρνηση και όχι εάν έχουν δοθεί και ικανοποιητικές απαντήσεις.
Ο Ειδικός Εισηγητής για τα Βασανιστήρια του ΟΗΕ, Nils Melzer, δεν έχει εντυπωσιαστεί και πολύ από το ταξίδι που έκανε την περασμένη εβδομάδα, επικρίνοντας το καθεστώς για την αγριότητα των διώξεων εναντίον πολιτών από όλα τα κοινωνικά στρώματα και τα επαγγέλματα. Οπως είπε ο Melzer υπάρχει «ένα περιβάλλον ευνοϊκό για βασανισμούς» που δημιουργείται στις φυλακές, όπου κρατούνται πλέον χιλιάδες.
Παρά τις σαφείς αυτές διαπιστώσεις, ο Αμερικανός πρεσβευτής στις Βρυξέλλες Ντάγκ Λουτ, εξηγούσε την Δευτέρα ότι «αντί να υπαγορεύουμε ποιά είναι τα πρότυπα» στην Τουρκική κυβέρνηση, το ΝΑΤΟ και οι ΗΠΑ έχουν αποφασίσει απλώς να «εκφράσουν την εμπιστοσύνη τους » σε αυτά.
«Εχουμε κοινές αξίες- συμπεριλαμβάνονται στην εισαγωγή της Συνθήκης της Ουάσιγκτον», θύμισε ο Λουτ. «Επομένως περιμένουμε και οι 28 σύμμαχοι να τηρούν αυτά τα πρότυπα διότι δεν έχουν μόνο ευθύνη που απορρέει από τη Συνθήκη αλλά είναι και προς το δικό τους συμφέρον».
Τούρκοι αξιωματικοί της Συμμαχίας λένε ότι στρατηγικές σαν κι αυτές τους κάνουν να νιώθουν ότι τους έχουν πουλήσει και η κυβέρνηση τους και το ΝΑΤΟ.
