Οι πιο hot ταινίες είναι βαλκανικές

Το τμήμα «Ματιές στα Βαλκάνια» του 57ου Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης (3-13 Νοεμβρίου) είναι για ακόμα μία χρονιά υποδειγματικό.

Θα παρουσιάσει την πρώτη σε παγκόσμιο επίπεδο πλήρη ρετροσπεκτίβα του Ζεκί Ντεμίρκουμπουζ, πρωτοπόρου του ανεξάρτητου τουρκικού σινεμά, που μαζί με τον Νουρί Μπιλγκέ Τζεϊλάν έβαλε τα θεμέλια για μια νέα πορεία της έβδομης τέχνης στη χώρα. Ο 52χρονος δημιουργός θα έρθει για να παρουσιάσει τις ταινίες του.

«Μερικές φορές σκέφτομαι ότι αν δεν είχα μπει φυλακή, δεν θα είχα γίνει σκηνοθέτης», έχει πει ο Ντεμίρκουμπουζ. Στην Τουρκία ακόμα κι ένας 17χρονος μπορεί να φυλακιστεί για τις αριστερές του πεποιθήσεις, κι αυτό συνέβη στον σκηνοθέτη κατά το πραξικόπημα του 1980, και μάλιστα χωρίς δίκη.

Τρία χρόνια σε ένα κελί, ανακάλυψε τον Ντοστογιέφσκι και επηρεάστηκε. Το έργο του χαρακτηρίζεται από βαθιά κοινωνική ματιά και την ίδια στιγμή στοχασμό και ευαισθησία.

Ανάμεσα στις 11 ταινίες του που θα παιχτούν ξεχωρίζουν: αυτή που τον καθιέρωσε και επηρέασε μια ολόκληρη γενιά σκηνοθετών, το μελόδραμα «Η αθωότητα» (1997)· η τριλογία του «Ιστορίες του σκότους», που διερευνά έννοιες όπως η ενοχή, η ηθική και η ελευθερία·

Το «Μέσα», μια ελεύθερη διασκευή του «Υπόγειου» του Ντοστογιέφσκι· και οι πρόσφατες «Η Ναυτία» και «Οι στάχτες» με σαφή φεμινιστικό προβληματισμό πάνω στην άνιση θέση των γυναικών στην τουρκική κοινωνία.

Ο Ζεκί Ντεμίρκουμπουζ δεν είναι ο μόνος Τούρκος του «Ματιές στα Βαλκάνια». Ερχεται και ο Ρεχά Ερντέμ, που με τo υπέροχο και βίαιο παραμύθι «Μέγας ο κόσμος» κέρδισε το Ειδικό Βραβείο της Επιτροπής στο τμήμα «Ορίζοντες» της Βενετίας.

Eχει ακόμα προγραμματιστεί το «Αλμπουμ», ντεμπούτο του Μεχμέτ Τζεν Μέρτογλου, βραβευμένο στις Κάνες, στην Εβδομάδα Κριτικής, μια κωμωδία που φλερτάρει με το σινεμά του Ρόι Αντερσον, για ένα ζευγάρι που ετοιμάζει φωτογραφικό άλμπουμ με μια ψεύτικη εγκυμοσύνη.

Ακόμα μία «πρώτη» τουρκική ταινία, το «Ραούφ» των Μπαρίς Καγιά και Σονέρ Τζανέρ, για ένα ερωτευμένο αγοράκι που θέλει να κάνει δώρο ένα ροζ μαντίλι στο κοριτσάκι των ονείρων του, και οι σινεφίλ θα πάρουν γερή γεύση απ’ ό,τι καινούργιο συμβαίνει στη γειτονική μας χώρα.

Τουρκία και Ρουμανία έχουν τη μερίδα του λέοντος στις «Ματιές στα Βαλκάνια». Είναι, άλλωστε, οι δύο πιο ενδιαφέρουσες κινηματογραφίες της περιοχής.

Ετσι έρχεται στη Θεσσαλονίκη ο Ρουμάνος σταρ Κρίστι Πούιου («H οδύσσεια του κυρίου Λαζαρέσκου») φέρνοντας τη νέα και πολυσυζητημένη ήδη από τις Κάνες ταινία του «Sieranevada», υποψηφιότητα της Ρουμανίας για το Οσκαρ. Εισβάλλει στο σπίτι μιας μεσοαστικής οικογένειας και την παρακολουθεί εξαντλητικά επί τρεις ώρες, ενώ είναι μαζεμένη για μνημόσυνο.

Ξεχωρίζουν ακόμα δύο ρουμανικές ταινίες. Η βραβευμένη από τη Fipresci, στο «Ενα κάποιο βλέμμα» των Κανών, «Οταν ξέσπασε η βία», ένα γουέστερν με μαύρο χιούμορ, με το οποίο έκανε το ντεμπούτο του ο Μπογκντάν Μίρικα.

Και οι «Σημαδεμένες καρδιές» του Ράντου Ζούντε, που φέρνουν στον νου το «Μαγικό Βουνό» του Τόμας Μαν, ακολουθώντας μια παρέα διανοούμενων ασθενών σε σανατόριο λίγο πριν από τον Β’ Παγκόσμιο (Ειδικό Βραβείο της Επιτροπής στο Λοκάρνο).

Νέες ταινίες από Σερβία, Βουλγαρία, Μολδαβία συμπληρώνουν το πρόγραμμα. Αλλά και οι προτάσεις της Κροατίας («Στην άλλη πλευρά» του Ζρίνκο Ογκρέστα) και του Κόσοβο («Home Sweet Home» του Φάτον Μπαϊρακτάρι) για το Οσκαρ ξενόγλωσσης ταινίας. Οσο για τα δύο μεγάλα αφιερώματα του φεστιβάλ, όπως ανακοινώθηκε χθες, είναι στον Γάλλο ανατρεπτικό σκηνοθέτη Φιλίπ Γκραντριέ και στον αγαπημένο των Αργεντινών, Λεονάρντο Φάβιο (1938-2012).

«Βασικό ένστικτο» στα τρέιλερ

Ο τύπος έχει καθισμένη απέναντί του μια σέξι γυναίκα με σούπερ μίνι, που αρχίζει σιγά σιγά να ανοίγει τα πόδια της κοιτώντας τον επιθετικά, ειρωνικά… Κάτι μας θυμίζει, κάτι μας θυμίζει, ναι, τη Σάρον Στόουν στο «Βασικό ένστικτο» του Βερχόφεν.

Μόνο που ο παχουλούλης κουστουμάτος στην οθόνη την κρίσιμη στιγμή αρχίζει να… χασμουριέται και πέφτει το σλόγκαν «Get New Ideas» («Ανακαλύψτε νέες ιδέες). Αυτό, δηλαδή, που κάνει κάθε χρόνο το Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης και το έκλεισε με απολαυστικό τρόπο στα φετινά τρέιλερ που σκηνοθέτησε ο Αργύρης Παπαδημητρόπουλος. με έμπνευση από χαρακτηριστικές στιγμές αγαπημένων ταινιών, το «Βασικό ένστικτο», το «Τελευταία έξοδος: Ρίτα Χέιγουορθ» κ.ά.

Δείτε στο youtube αυτά που δόθηκαν στη δημοσιότητα (https://www.youtube.com/watch?v=cGQR9zz0k4U). Οι διαφημιστικές ταινίες του Φεστιβάλ είναι χορηγία της Bold Ogilvy & Mather και της Foss Productions.