Ο εκλογικός νόμος στην Ελλάδα δεν ήταν ποτέ μια αθώα περίπτωση. Και τούτο γιατί από το εκλογικό σύστημα που εφαρμόζεται, καθορίζονται και οι συμπεριφορές των πολιτικών δυνάμεων, η διάταξή τους στο πολιτικό σύστημα και τελικά η μορφή που το σύστημα παίρνει κάθε φορά.
Εχουμε συνηθίσει να χωρίζουμε τα εκλογικά συστήματα σε δύο κατηγορίες: στα καλπονοθευτικά και σε εκείνα που αποτυπώνουν με μεγαλύτερη ακρίβεια στη Βουλή τη θέληση των ψηφοφόρων, όπως αυτή εκφράζεται στις εκλογές.
Στις δύο άκρες αυτού του δίπολου βρίσκονται δύο εκλογικά συστήματα: από τη μια η απλή και άδολη αναλογική και από την άλλη το πλειοψηφικό.
Απλή και άδολη αναλογική σημαίνει απολύτως ακριβής αντιστοίχιση στη Βουλή των επιλογών του εκλογικού σώματος. Πλειοψηφικό σημαίνει την απόλυτη κυριαρχία του πρώτου κόμματος, το οποίο με μία ψήφο διαφορά από το δεύτερο παίρνει όλες τις έδρες μιας εκλογικής περιφέρειας.
Ό,τι υπάρχει ανάμεσα στην απλή αναλογική και στο πλειοψηφικό είναι συνδυασμός των δύο αυτών εκλογικών συστημάτων, με το βάρος άλλοτε να πέφτει στο αναλογικότερο και άλλοτε στο πλειοψηφικότερο.
Οτιδήποτε πάντως πέρα από την απλή και άδολη αναλογική νοθεύει -περισσότερο ή λιγότερο- την εκλογική συμπεριφορά των πολιτών αφού αφαιρεί βουλευτικές έδρες από τα μικρότερα κόμματα προς όφελος των μεγαλύτερων.
Το εκλογικό σύστημα παίζει καθοριστικό ρόλο στον τρόπο που αντιπαρατίθενται οι πολιτικές δυνάμεις.
Το πλειοψηφικό λειτουργεί εκβιαστικά στο εκλογικό σώμα υπέρ του πιο ισχυρού κόμματος. Τα ενδιάμεσα συστήματα βοηθούν τα δύο πιο ισχυρά κόμματα και καθιερώνουν το λεγόμενο δικομματικό σύστημα εναλλαγής στην κυβέρνηση.
Αντίθετα η απλή αναλογική επιβάλλει τις συμμαχικές κυβερνήσεις. Αναλόγως επίσης του εκλογικού νόμου διαμορφώνεται και η ουρά του πολιτικού συστήματος. Τα μικρά κόμματα, δηλαδή, που καταφέρνουν να επιβιώσουν εκλογικά και να έχουν κοινοβουλευτική εκπροσώπηση.
Όλα τα προαναφερόμενα συνιστούν την ψυχρή ρεαλιστική βάση της συζήτησης για τον νέο εκλογικό νόμο, που θα έχει ο πρωθυπουργός Αλέξης Τσίπρας, τις επόμενες ημέρες, με τους αρχηγούς των κομμάτων. Ο καθένας θα τοποθετηθεί με βάση τι τον συμφέρει. Ολα τα άλλα θα είναι για πολιτική κατανάλωση.
