Οικογενειοκρατίας συνέχεια, απουσία εναλλακτικής και… μνήμη χρυσόψαρου. Αυτά είναι τα πρώτα συμπεράσματα από τις προεδρικές εκλογές που έγιναν στο Περού την Κυριακή.
Δύο συντηρητικοί, υπέρμαχοι της (υπερβολικά) ελεύθερης οικονομίας και φίλοι των αγορών θα μονομαχήσουν στον δεύτερο γύρο στις 5 Ιουνίου.
Από τη μια μεριά, η νικήτρια του πρώτου γύρου Κέικο Φουχιμόρι, κόρη του πρώην δικτάτορα της χώρας Αλμπέρτο Φουχιμόρι.
Από την άλλη, ο Πέδρο Πάμπλο Κουσίνσκι, πρώην υπουργός και στέλεχος της Παγκόσμιας Τράπεζας.
Αν και εκτός δεύτερου γύρου τελικά, αξιόλογα αποτελέσματα πέτυχε η υποψήφια της Αριστεράς Βερόνικα Μεντόσα, η οποία έρχεται τρίτη με 16,57% ως επικεφαλής του νεοσύστατου κόμματος Frente Amplio (Ευρύ Μέτωπο) το οποίο πολλοί αποκαλούν Podemos του Περού.
Η Κέικο Φουχιμόρι πανηγυρίζει, καθώς με καταμετρημένα λιγότερα από τα δύο τρίτα των ψήφων συγκέντρωνε ποσοστό σχεδόν 40%, 16 μονάδες πάνω από τον αντίπαλό της.
«Ο λαός απέδειξε ότι θέλει συμφιλίωση και όχι άλλες έριδες», είπε η νικήτρια του πρώτου γύρου. Ή ότι διαθέτει μνήμη χρυσόψαρου, θα σχολιάζαμε.
Ο πατέρας της, Αλμπέρτο Φουχιμόρι, εξελέγη πρόεδρος το 1990 και δύο χρόνια αργότερα αυτοαναγορεύθηκε σε δικτάτορα κλείνοντας τη Βουλή κι εξαπολύοντας άγρια καταστολή κατά των μαοϊκών ανταρτών του Φωτεινού Μονοπατιού – και όχι μόνο.
Φυλακίσεις, εκτελέσεις, «εξαφανίσεις» πολιτών, καθώς και υποχρεωτικές στειρώσεις πολλών ιθαγενών γυναικών χαρακτήρισαν τη δεκαετία Φουχιμόρι.
Αυτά σε συνδυασμό με σκληρές νεοφιλελεύθερες πολιτικές (το λεγόμενο «Φουχισόκ»), στη γραμμή που εξέδωσε το ΔΝΤ τη δεκαετία του ’80 για τις χώρες της Λατινικής Αμερικής και πολλή διαφθορά.
Σήμερα, αν και φυλακισμένος από το 2009 για καταπάτηση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, ο Αλμπέρτο Φουχιμόρι επιχειρεί να επανακτήσει τον έλεγχο της χώρας μέσω των παιδιών του.
Η κόρη του, Κέικο, διεκδικεί το προεδρικό αξίωμα και ο γιος του, Κένχι, ήρθε πρώτος σε ψήφους στo Κογκρέσο.
Οσο και αν η Κέικο προσπαθεί επίσημα να αποστασιοποιηθεί από τον πατέρα της, η κληρονομιά του τη βαραίνει. Μετά το διαζύγιο των γονιών της το 1994 έγινε επίσημα η «Πρώτη Κυρία» του Περού, η νεότερη στην ιστορία της Λατινικής Αμερικής και ως μέλος του Κογκρέσου από το 2006, υπερασπίστηκε τις πολιτικές του Φουχιμόρι.
Αμφίσημος λόγος
Σήμερα δηλώνει ότι έχει μάθει ποια λάθη του πατέρα της δεν πρέπει να επαναλάβει και υπόσχεται ότι θα σεβαστεί τα ανθρώπινα δικαιώματα και την ελευθερία του Τύπου.
Ο σκεπτικισμός που προκαλεί ωστόσο, είναι έντονος. Ο Οργανισμός Αμερικανικών Κρατών χαρακτήρισε «ημιδημοκρατική» τη νίκη της.
Πιστεύεται πάντως ότι η Κέικο Φουχιμόρι θα αντιμετωπίσει δυσκολίες στον δεύτερο γύρο.
Οχι τόσο γιατί ο Πέδρο Πάμπλο Κουσίνσκι είναι ένας πραγματικά επικίνδυνος αντίπαλος όσο γιατί οι ψηφοφόροι ενδέχεται να στραφούν σε αυτόν μαζικά προκειμένου να εμποδίσουν την επιστροφή των Φουχιμόρι στην εξουσία.
Αν κι ένα τμήμα του πληθυσμού θεωρεί ότι ο πρώην δικτάτορας επέβαλε τον νόμο και την τάξη εξαρθρώνοντας ουσιαστικά το Φωτεινό Μονοπάτι, άλλοι τόσοι είναι εκείνοι που δεν ξεχνούν την ωμή βία και την κλεπτοκρατία που σημάδεψαν τις μέρες του.
Ο Κουσίνσκι, αν και νεοφιλελεύθερος σε θέματα οικονομίας, είναι πιο ελαστικός σε κοινωνικά ζητήματα και κυρίως, δεν έχει συνδέσει το όνομά του με τη δικτατορία.
Ενα από τα μειονεκτήματά του θα είναι η προχωρημένη ηλικία: είναι 77 χρόνων, ενώ η Κέικο Φουχιμόρι 41.
Πάντως, σύμφωνα με γκάλοπ της εταιρείας Ipsos το οποίο αναφέρει ρεπορτάζ του Reuters, το 51% των Περουβιανών δηλώνει ότι δεν πρόκειται επ’ ουδενί να ψηφίσει την κόρη του δικτάτορα στον δεύτερο γύρο.
Οσο για τις περίφημες αγορές, δείχνουν ιδιαίτερα ικανοποιημένες για τα αποτελέσματα. Το χρηματιστήριο ανέβηκε 10 μονάδες, σημειώνοντας τη μεγαλύτερη άνοδο από το 2008.
«Μια μονομαχία Φουχιμόρι-Κουσίνσκι είναι το πιο επιθυμητό αποτέλεσμα για τις αγορές», έγραψε ο οικονομολόγος της J.P. Morgan, Φράνκο Ουτσέλι. Το βέβαιο είναι πως όποιος κι αν νικήσει τον Ιούνιο, το Περού δεν θα πραγματοποιήσει στροφή προς τον σοσιαλισμό.
