Παράξενος ο τρόπος που κουβαλάμε κάποια βιβλία κατάσαρκα…

Γράμμα σ’ έναν (λογοτεχνικό) ήρωα

Ανθρωποι της γραφής (ποιητές, πεζογράφοι, κριτικοί, πανεπιστημιακοί) στέλνουν γράμμα στον αγαπημένο λογοτεχνικό τους ήρωα. Σύντομα επιστολικά κείμενα, διακειμενικά παίγνια, μεταιχμιακές αφηγήσεις στην κόψη επινοημένης πραγματικότητας και μυθοπλαστικής οικειότητας. 

Επιμέλεια: Μισέλ Φάις

Αγαπητέ Κώστα,

Κάποτε ο πατέρας μου μού ζήτησε να μεταφέρω τη συλλογή των γραμματοσήμων του σε καινούργια άλμπουμ. Τα περισσότερα γραμματόσημα τα είχε συγκεντρώσει κατά τη δωδεκαετία που έκανε γκασταρμπάιτερ (στην Οπελ, στο Ρουσελσχάιμ, κοντά στη Φρανκφούρτη).

Ζητούσε από όσους ήξερε τα γραμματόσημα από την αλληλογραφία τους. Αυτό μου το είπε η μάνα μου, γιατί ο πατέρας μου δεν μιλούσε γι’ αυτά, και σίγουρα όχι στις κόρες του.

Στην αρχή με παρακολουθούσε που μετακινούσα τα γραμματόσημα με το τσιμπιδάκι. Μετά θα φοβήθηκε μην αρχίσω τις ερωτήσεις, πήρε τη μαγκούρα του κι έφυγε (αν και μπορεί να μη φοβόταν τις ερωτήσεις –εξάλλου ήταν ήδη σχεδόν ολότελα κουφός, μπορούσε να τις αποφύγει– αλλά να έτρεμε μην καταστρέψω κάνα γραμματόσημο).

Οπότε άρχισα να ρωτάω εσένα, επειδή ήταν ασφαλέστερο, κι επειδή τη ζωή του στη Γερμανία πάντα τη φανταζόμουν σαν κάτι από τις σελίδες του βιβλίου σου, κι ας μη μοιάζετε, κι ας μην έχω ιδέα αν ήταν κι αυτός παιδί του φίφτι φίφτι.

Και σκεφτόμουν ότι είναι παράξενος ο τρόπος που κουβαλάμε κάποια βιβλία κατάσαρκα, συχνά παραβλέποντας τις προθέσεις του συγγραφέα τους, πασχίζοντας να τα ταιριάξουμε στα κενά μας, να βουλώσουμε αυτά τα κενά με λέξεις που μάλλον μ’ άλλο σκοπό γράφτηκαν, με λέξεις που μπορεί και να τις μειώνουμε προσπαθώντας να τις στριμώξουμε στα τετραγωνικά της δικής μας ζωής.

Σκεφτόμουν ότι μια μέρα θα πήγαινα στο Ρουσελσχάιμ, με το Διπλό βιβλίο στην τσάντα μου, προσκύνημα· και πως όταν, αναπόφευκτα, ο πατέρας μου πέθαινε, θα επέστρεφα στο Διπλό βιβλίο, σαν να ήταν οι παλιές φωτογραφίες του και τα βινίλιά του και εκείνο το μυστηριώδες εξάρτημα που έφτιαχνε στην Οπελ (το είχαμε, χρόνια, κρεμασμένο στην κουζίνα· δεν θυμάμαι πώς το λένε, τι έκανε).

Οταν βρέθηκα στη Φρανκφούρτη, ρώτησα για το Ρουσελσχάιμ.

Οι Γερμανοί με κοιτούσαν σαστισμένοι: «Δεν έχει τίποτα να δεις εκεί». Δεν πήγα. Μετά ο πατέρας μου πέθανε. Ακόμα δεν έχω πάει στο Ρουσελσχάιμ. Και δεν σ’ έχω ξαναδιαβάσει – δεν τα κατάφερα: σ’ έχω παραδιαβάσει σαν χαρακτηριστικό του πατέρα μου (το φρύδι του, ίσως· το δεξί του μάτι)· δεν αντέχω να ξαναδώ το δεξί του μάτι, όχι ακόμα· θ’ αργήσω να σε ξαναπιάσω, θα σε αφήσω παραμορφωμένο και παραδιαβασμένο. Ηθελα, γι’ αυτό, να σου ζητήσω συγγνώμη.

Αν και κατά βάθος ακόμα ελπίζω πως όταν σε ξαναδιαβάσω θα είσαι, όντως, κάτι απ’ τον πατέρα μου.

Αναφέρεται στο «Διπλό βιβλίο» του Δημήτρη Χατζή

Τελευταίο βιβλίο της Μ. Ξυλούρη είναι το μυθιστόρημα «Η νυχτερινή βάρδια του καλλιγράφου» (Καλέντης, 2015)