Πέρα από ταινίες cult σαν τις «Μπάρτον Φινκ» (1991), «Fargo» (1996), «O μεγάλος Λεμπόφσκι» (1998) και «Καμιά πατρίδα για τους μελλοθάνατους» (2007), οι αδελφοί Κοέν είναι ορκισμένοι να βλέπουν τον κινηματογράφο σαν τέχνη και όχι εμπόρευμα.
Το γεγονός ότι το Χόλιγουντ και το κοινό στις ΗΠΑ και στον κόσμο όλο τούς λατρεύει συμβάλλει, βέβαια, στη βιωσιμότητά τους σε έναν χώρο που σίγουρα δεν είναι για… γέρους.
Παρέα με τον Κουέντιν Ταραντίνο ή τον Αλεξάντερ Πέιν οι αδελφοί Κοέν κατέχουν το προνόμιο να θέτουν όρους αυτοί στο Χόλιγουντ και όχι το αντίθετο.
Κι έτσι, ευτυχώς για μας όλους, ο αμερικανικός κινηματογράφος επιβιώνει στις αντιξοότητες της εποχής.
Η τελευταία τους ταινία «Χαίρε, Καίσαρ!» διακωμωδεί τη σοβαροφάνεια της βιομηχανίας, που ξέρουν τόσο καλά να χειρίζονται.
⚫ Παρ’ όλο που το Χόλιγουντ κρύβεται πίσω από ένα πέπλο μυστηρίου, στην τελική ανάλυση είναι ένας επαγγελματικός χώρος σαν όλους τους άλλους. Μιλήστε μας για τον χαρακτήρα του Τζος Μπρόλιν – κατά πόσο είναι βασισμένος σε αληθινό πρόσωπο της MGM (Metro-Goldwyn-Mayer);
Ιθαν Κοέν: Είναι αλήθεια ότι η εικόνα του Χόλιγουντ σαν ένα εργοστάσιο μας άρεσε, ειδικά μέσα από τη ματιά ενός ανθρώπου που πήγαινε στη δουλειά, όπως κάθε άλλος σε οποιαδήποτε βιομηχανία. Ο Εντι Μάνιξ ήταν υπαρκτό πρόσωπο στην MGM – εξάλλου μας άρεσε πολύ ο ήχος του ονόματός του! Το αληθινό πρόσωπο, όμως, δεν ήταν καθόλου σαν τον χαρακτήρα μας, εκείνος ήταν σωστός τραμπούκος.
⚫ Εχετε συναντήσει τέτοιους τρελούς στην καριέρα σας δουλεύοντας στα στούντιο;
Τζόελ Κοέν: Ο χώρος είναι διαφορετικός τώρα, και τον περισσότερο χρόνο τον περνάμε μακριά από τα στούντιο, ακόμα κι όταν κάνουμε μια ταινία με κάποιο στούντιο. Αυτή η ταινία έγινε με τη στήριξη της Universal Pictures, αλλά δεν πέρασε εκεί από ανάπτυξη σεναρίου. Τη φέραμε στη Universal. Η σχέση που έχουμε με τα στούντιο είναι ουσιαστικά ίδια με αυτήν που έχουμε με ανεξάρτητους παραγωγούς.
⚫ Εχετε, δηλαδή, πάντα ελεύθερη επιλογή ηθοποιών κ.λπ.;
Τζόελ Κοέν: Είναι λίγο πιο πολύπλοκα τα πράγματα. Για τη χρηματοδότηση μιας ταινίας παρουσιάζεις ολόκληρο πακέτο. Πας σε στούντιο ή σε οποιονδήποτε επενδυτή και του λες: Να το στόρι, το σενάριο, ο προϋπολογισμός, οι βασικοί συντελεστές και ηθοποιοί. Αυτό πουλάμε. Πέρα από το σημείο αυτό, αληθινά, κάνουμε ό,τι θέλουμε.
⚫ Σίγουρα η συμμετοχή του Τζορτζ Κλούνεϊ σας βοήθησε.
Τζόελ Κοέν: Ναι, αρκετά… Για μερικές ταινίες είναι πιο αποτελεσματικό, κατά τη γνώμη μου, να μην παίζουν γνωστά πρόσωπα. Για το «Ενας σοβαρός άνθρωπος», για παράδειγμα, θέλαμε να έχουμε ηθοποιούς που δεν έχουν ιδωθεί πολύ. Αλλά ο προϋπολογισμός της ταινίας ήταν τόσο μικρός, που μας επέτρεψε να επιχειρηματολογήσουμε υπέρ της γνώμης μας.
⚫ Αυτό το είδος του μιούζικαλ με συγχρονισμένη κολύμβηση, που βλέπουμε στο «Χαίρε, Καίσαρ!», είναι σίγουρα ένα είδος υπό εξαφάνιση…
Τζόελ Κοέν: Ναι, είχαμε το παράξενο πρόβλημα να πρέπει να επιστρέψουμε σε μια παλιά τεχνολογία. Τότε (δεκαετία ’50) έγιναν 17 ταινίες με την Εστερ Γουίλιαμς σε μια περίοδο 15-20 χρόνων. Μιλάμε για μια χαμένη τέχνη, στην ουσία. Μας βοήθησε, βέβαια, η ηλεκτρονική τεχνολογία αλλά, ταυτόχρονα, προσπαθήσαμε να καταφύγουμε σε μηχανικές λύσεις. Ακόμα και στην πισίνα χρησιμοποιήσαμε φόντα ζωγραφισμένα στο χέρι. Η παλιά τεχνολογία έχει κάτι πολύ ενδιαφέρον και μια μαγεία εντελώς διαφορετική απ’ αυτήν των υπολογιστών.
Ιθαν Κοέν: Και όσο πιο πολύ προσπαθείς να δουλέψεις με τον παλιό τρόπο τόσο καταλαβαίνεις πόσο οι «παλιοί» ήξεραν τι έκαναν, ενώ εμείς έχουμε χάσει αυτή τη γνώση… Να κάτι που είναι φανταστικό σε σχέση με τη δουλειά μας, ότι υπάρχει ενδιαφέρον για την ιστορία της δουλειάς μας, όχι μόνον από σκηνοθέτες, αλλά από τεχνικούς και ηθοποιούς.
⚫ Δουλεύετε ξεχωριστά το σενάριο στην αρχή;
Ιθαν Κοέν: Οχι, δουλεύουμε μαζί. Ο ένας από μας δακτυλογραφεί, αλλά είμαστε πάντα μαζί συζητώντας την ιστορία και τις σκηνές.
Τζόελ Κοέν: Στο γύρισμα, βρισκόμαστε και οι δύο εκεί. Η σκηνοθεσία ουσιαστικά δεν είναι άλλο από το να απαντάς όλη μέρα σε ερωτήσεις. Και αυτός από τους δυο μας που βρίσκεται πιο κοντά σε αυτόν που ρωτάει, συνήθως απαντά. Απλά πράγματα.
